Η γνώση θα σώσει τον πλανήτη

Ο ΔΗΜΟΦΙΛΗΣ ΟΥΡΟΥΓΟΥΑΝΟΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ
ΜΑΣ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΕΝΑ ΧΟΡΤΑΣΤΙΚΟ
ΠΙΑΤΟ ΜΕ ΦΟΝΤΟ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ,
ΤΗΝ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ,
ΤΗΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΑ, ΧΩΡΙΣ ΝΑ
ΑΠΟΥΣΙΑΖΟΥΝ ΓΕΡΕΣ ΔΟΣΕΙΣ «ΑΡΙΣΤΕΡΟΥ
ΚΟΣΜΟΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ». ΕΝΑ ΕΞΥΠΝΟ
ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ Α ΛΑ ΓΚΡΑΧΑΜ ΓΚΡΙΝ,
ΠΟΥ ΠΑΡΑΚΑΜΠΤΕΙ ΤΗΝ ΠΙΣΤΗ ΣΤΟ
ΜΕΛΛΟΝ, ΠΡΟΑΓΟΝΤΑΣ ΩΣΤΟΣΟ ΤΗΝ
ΕΛΠΙΔΑ
Ο Ντανιέλ Τσαβαρία (γενν. 1933)

συγκαταλέγεται στους συγγραφείς που η ζωή τους ταυτίζεται εν πολλοίς με το έργο τους. Ανήκει σε μια γενιά Λατινοαμερικανών (και όχι μόνο) που ταυτίσθηκαν με την επανάσταση, πολέμησαν τις χούντες της υπο-ηπείρου, οραματίσθηκαν τον εξανθρωπισμό της ανάπτυξης, παρήγαγαν θεωρητικό έργο, πίστεψαν σε μια δίκαιη κοινωνία και, τώρα πια, απλώς εύχονται για το μη χείρον, όπως ρητά υπονοείται σε τούτο το πληθωρικό μυθιστόρημα. Στα εννέα βιβλία του που έχουν κυκλοφορήσει στη χώρα μας- όλα γραμμένα μετά τα πενήντα του χρόνια -, σκιαγραφείται η ανθρώπινη περιπέτεια με διαύγεια, απλότητα και αίσθηση του τραγικού.

Ο Τσαβαρία είναι καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας στην Αβάνα όπου κατέφυγε μέσω μιας αεροπειρατείας στα 1969, διωκόμενος από τη χούντα της Ουρουγουάης και στη συνέχεια από το στρατιωτικό καθεστώς της Βραζιλίας όπου είχε καταφύγει. Αυτές και άλλες εμπειρίες ζωής γνωρίζει καλά να τις μετατρέπει σε γλαφυρό συνθετικό έργο, απ΄ όπου απουσιάζει η ιεράρχηση μεταξύ υψηλής και «λαϊκής» τέχνης. Έτσι κι εδώ. Έχουμε τρεις παράλληλες κεντρικές ιστορίες που εκτυλίσσονται στη Σαρδηνία, τη Μαδρίτη και την Αθήνα, με δικτυωτές προεκτάσεις προς τη Λιβύη, τη Ρώμη, το Αμβούργο, το Παρίσι, τη Σεβίλλη. Οι τρεις, άγνωστοι μεταξύ τους, κεντρικοί ήρωες, εκτός από τα κλασικά φιλολογικά τους ενδιαφέροντα και το ότι χρειάζονται κατεπειγόντως χρήματα, δεν έχουν πολλά κοινά. Ο Βρετανός Όσκαρ Αμπερκρόμπι είναι ένας γκέι αρχαιολόγος που ζει στην Αθήνα με τον Λίβυο εραστή του. Ο Ισπανός Γκρεγκόριο Μοντίχο είναι ένα κακάσχημο ορφανό καλογεροπαίδι που εξελίσσεται σε μεγάλο σκακιστή και γυναικοκατακτητή μετά τα τριάντα του. Ο Ιταλός Μανφρέντο Πιρότο, ένας ελκυστικός οικογενειάρχης, γίνεται θύμα της βουλιμικής του στάσης απέναντι στο άλλο φύλο. Και οι τρεις ωστόσο αποδεικνύονται ικανοί να θυσιάσουν το προσωπικό τους συμφέρον για το ευρύτερο. Είναι συνεπώς, κατά τον Τσαβαρία, φορείς της ελπίδας για ένα μέλλον περισσότερο δίκαιο ή έστω λιγότερο αυτοκτονικό.

Τα αινίγματα
Οι πορείες των τριών θα συγκλίνουν όταν, την ώρα της έσχατης ανάγκης τους, δημοσιεύεται ένας παράδοξος διαγωνισμός από το άγνωστο Ίδρυμα Ρro Veritate, που μοιράζει εκατομμύρια ευρώ σε όσους επιλύσουν τέσσερα δύσκολα αινίγματα με αναφορές στην κλασική αρχαιότητα, αλλά με προεκτάσεις στο ζοφερό παρόν- από τον Χίτλερ ως το ΑΙDS και τον ρόλο των ΗΠΑ στον σύγχρονο κόσμο. Οι ήρωές μας θα είναι μεταξύ των- ποικίλων πολιτικών κατευθύνσεων- νικητών.

Μόνο που, καθώς οι διαγωνισμοί διαδέχονται ο ένας τον άλλον γίνεται ξεκάθαρο ότι οι απόψεις που βραβεύονται τείνουν να είναι αριστερής/ αντιιμπεριαλιστικής απόχρωσης. Οι τρεις τους θα κερδίσουν και έναν τελικό συνθετικής μορφής διαγωνισμό για να επιλεγούν από τους «γέροντες» του ιδρύματος ως οι Απόστολοι μιας ειρηνικής επανάστασης ή ως φορείς ελπίδας. Θα προικοδοτηθούν με ένα δισεκατομμύριο δολάρια έκαστος για να ιδρύσουν αντιστοίχως ένα ανεξάρτητο πρακτορείο ειδήσεων που θα προπαγανδίζει την αλήθεια των φτωχών και άκληρων του Τρίτου Κόσμου, μια εκδοτική εταιρεία που θα προάγει τη γνώση όπου δει, και ένα αντίστοιχο πανευρωπαϊκό δίκτυο εφημερίδων. Με δυο λόγια: η γνώση θα σώσει τον πλανήτη, ελπίζει ο Τσαβαρία, αρκεί να είναι πλουσιοπάροχη, αντικειμενική και ανεξάρτητη από τα μεγάλα συμφέροντα.

Daniel Chavarria

ΓΙΑΤΑ ΜΑΤΙΑΣΟΥ

ΜΤΦ. ΚΡΙΤΩΝ ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ ΕΚΔ. ΟΡΕRΑ 2009.
ΣΕΛ. 475, ΤΙΜΗ: 21 ΕΥΡΩ