Τα φαντάσματα και η τρέλα

ΠΟΣΕΣ ΦΟΡΕΣ ΣΤΗ ΖΩΗ ΣΟΥ ΜΠΟΡΕΙΣ
ΝΑ ΔΙΑΒΑΣΕΙΣ ΤΟ «ΠΑΛΤΟ»; ΠΕΝΤΕ, ΔΕΚΑ,
ΉΟΣΕΣ ΑΚΟΜΗ ΘΕΛΕΙΣ. ΚΑΜΙΑ
ΦΟΡΑ ΔΕΝ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΝΑ ΣΕ ΑΠΟΓΟΗΤΕΥΣΕΙ.
Ο ΝΙΚΟΛΑΪΓΚΟΓΚΟΛ
ΚΑΤΑΦΕΡΝΕΙ ΝΑ ΣΥΝΔΥΑΣΕΙ ΤΟ
ΞΕΚΑΡΔΙΣΤΙΚΟ ΜΕ ΤΟ ΣΠΑΡΑΚΤΙΚΟ
ΣΕ ΜΙΑ ΣΥΝΘΕΣΗ ΟΠΟΥ ΟΥΤΕ
ΤΟ ΕΝΑ, ΟΥΤΕ ΤΟ ΑΛΛΟ ΧΑΝΟΥΝ ΝΟΥΝ ΤΟ ΕΙΔΙΚΟ ΤΟΥΣ ΒΑΡΟΣ.
Τι είναι αυτό που σου τραβάει το ενδιαφέρον για να παρακολουθήσεις για μια ακόμη φορά την περιπέτεια αυτού του Ακάκιου Ακακίεβιτς, αντιγραφέα εκ πεποιθήσεως σε κάποιο τμήμα κάποιας δημόσιας υπηρεσίας του τσαρικού κράτους; Πώς ένα παλτό μπορεί να αποκτήσει μεταφυσικές διαστάσεις; Η ιστορία είναι γνωστή. Αυτός ο Ακάκιος Ακακίεβιτς ζει στην Πετρούπολη, είναι δημόσιος υπάλληλος, φτωχός, ταλαίπωρος και δουλικότατος, και μια μέρα επισκέπτεται τον ράφτη Πετρόβιτς για να μπαλώσει για μια ακόμη φορά το γερασμένο του παλτό.

Πλην όμως αυτός τού ανακοινώνει ότι δεν γίνεται τίποτε. Το κουρέλι είναι τελείως κουρέλι πια. Πρέπει να ράψει καινούργιο. Ο κακομοίρης ο Ακάκιος μετράει τα λεφτά του, δεν του βγαίνουν, ξανακάνει τους λογαριασμούς, για μέρες συμπεριφέρεται σαν χαμένος μπροστά στο αδιέξοδο που τον έριξε η μοίρα του, ώσπου στο τέλος παίρνει την απόφαση να συγκρουσθεί μαζί της.

Παραγγέλνει το παλτό, το οποίο είναι έτοιμο όταν έρχονται τα πρώτα κρύα.

Μπορεί η γούνα στον γιακά του να μην είναι από ζιμπελίνα αλλά από γάτα, αλλά δεν έχει καμία σημασία. Είναι ένα ολοκαίνουργιο πανωφόρι που το φοράει ένας αξιοπρεπέστατος υπάλληλος της μεγάλης Ρωσίας.

Το γεγονός είναι τόσο σημαντικό ώστε οι συνάδελφοί του αποφασίζουν να το «βρέξουν». Γίνεται η γιορτή, πίνουν τσάι και μετά σαμπάνια κι όταν πια ο Ακάκιος φεύγει και βρίσκεται μόνος του μέσα στη νύχτα κάποιος μουστακαλής με την παρέα του, στους οποίους γυάλισε το ολοκαίνουργιο παλτό του, το κλέβουν. Η κατάληξη της όλης ιστορίας είναι τραγική: ο Ακάκιος αφού προσπαθεί να έρθει σε επαφή με κάποιο «σημαντικό πρόσωπο» το οποίο ελπίζει να τον βοηθήσει να βρει το παλτό του και ανακαλύπτει για μια ακόμη φορά πως οι Ακάκιοι δεν υπάρχουν καν για τα «σημαντικά πρόσωπα» του κόσμου τούτου, πεθαίνει, για να επιστρέψει ως φάντασμα το οποίο φτάνει να κλέψει μια νύχτα το παλτό τού εν λόγω «σημαντικού», και δικαιωμένο να εξαφανιστεί.

Μια διαπεραστική ρεαλιστική ματιά η οποία έχει τη δυνατότητα να καταγράφει με εντυπωσιακή ακρίβεια τα υλικά της πραγματικότητας, όμως ξέρει πως πραγματικότητα δεν είναι μόνον ό,τι βλέπεις. Υπάρχουν και τα φαντάσματα. Δικαίως ο Ντοστογιέφσκι – ή μήπως ήταν ο Τουργκένιεφ;- λέει πως «όλοι μας βγήκαμε από τοΠαλτό του Γκόγκολ». Ξύνοντας τις μύτες
Και τοΗμερολόγιο ενός τρελού, αυτό πόσες φορές μπορείς να το διαβάσεις; Πόσες φορές μπορεί να σε εντυπωσιάσει η ιστορία του άλλου εκείνου υπαλλήλου ο οποίος αισθανόταν μεν ευγενής ο ίδιος, περνούσε δε τη ζωή του ξύνοντας τις μύτες από τις πένες τού κοτζάμ τμηματάρχη προϊσταμένου του, και κάνοντας διάφορα θελήματα; Και πόσο εύκολα τον τσακίζει η πραγματικότητα του κόσμου του; Είχε την ατυχία, βλέπετε, να ερωτευθεί την κόρη του προϊσταμένου του κι έτσι πήρε την κατρακύλα. Δεν το ρίχνει στο πιοτό ούτε αποφασίζει να δολοφονήσει τον αντεραστή του. Απλώς αρχίζει να ακούει το σκυλάκι της να συνομιλεί στη ρωσική με το σκυλάκι της φίλης της. Μετά διαπιστώνει πως τα συμπαθή κατοικίδια αλληλογραφούν και διαβάζει τις επιστολές τους. Και στο τέλος, διαβάζοντας σε κάποια εφημερίδα πως ο θρόνος της Ισπανίας έχει χηρέψει, αποφασίζει να τον καταλάβει. Δεν έχει ακολούθους και αντιπροσώπους, πλην όμως είναι βασιλιάς. Όλα είναι θέμα ύφους. Αυτό το ξέρει και γι΄ αυτό δεν παύει να αισθάνεται βασιλιάς, ακόμη κι όταν του ξυρίζουν το κεφάλι και τον περιχύνουν με κρύο νερό για να ηρεμήσει στο ίδρυμα στο οποίο τον έχουν εγκλείσει.

Nikolaj Vasilievic Gogol

ΤΟ ΠΑΛΤΟ

ΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΕΝΟΣ ΤΡΕΛΟΥ
ΜΤΦ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΣΑΚΝΙΑΣ, ΕΚΔ. ΝΕΦΕΛΗ, 2009 ΣΕΛ.: 141. ΤΙΜΗ: 7 ΕΥΡΩ