Ποια επανένταξη για έναν συνταξιούχο τρομοκράτη;

ΤΟΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟ ΤΟΥ 2009, ΕΠΕΙΤΑ
ΑΠΟ ΜΙΑ ΕΙΚΟΣΑΕΤΙΑ ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΑ
ΣΙΔΕΡΑ, ΑΠΟΦΥΛΑΚΙΣΤΗΚΕ ΕΝΑ
ΑΠΟ ΤΑ ΗΓΕΤΙΚΑ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ
ΜΠΑΑΝΤΕΡ- ΜΑΪΝΧΟΦ. ΤΗΝ
ΙΔΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ ΤΟ
ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ ΤΟΥ ΜΠΕΡΝΧΑΡΝΤ
ΣΛΙΝΚ ΜΕ ΗΡΩΑ ΕΝΑΝ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΟ
ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΗ. ΣΩΣΤΟ
ΤΑΪΜΙΝΓΚ. ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΚΑΛΟ
ΒΙΒΛΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΕΤΑ 11/9 ΕΠΟΧΗ,
ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΝΟΧΕΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΜΦΙΒΟΛΙΕΣ
ΤΩΝ ΗΤΤΗΜΕΝΩΝ ΤΗΣ
ΕΝΟΠΛΗΣ ΠΑΛΗΣ.
Έπειτα από εικοσά- χρονη φυλάκιση, ο Γιοργκ, που καταδικάστηκε για 4 φόνους ως μέλος της γερμανικής Φράξιας Κόκκινος Στρατός, παίρνει ξαφνικά χάρη και αποφυλακίζεται. Τον αναλαμβάνει η προστατευτική μεγάλη αδελφή του, η Κριστιάνε, η οποία και οργανώνει ένα εορταστικό Σαββατοκύριακο με φίλους, σε ένα παλιό σπίτι στην εξοχή έξω από το Βερολίνο. Η μάζωξη αποκτά βαθμιαία πολιτικές αλλά και ψυχοψακτικές- μπεργκμανικές αποχρώσεις.

Έχει κυλήσει νερό στο αυλάκι. Οι πρώην σύντροφοι έχουν τώρα μια θέση στην κοινωνία. Ο ένας πετυχημένος δημοσιογράφος, ο άλλος οδοντοτεχνίτης, κάποια άλλη έχει μάλιστα γίνει επίσκοπος σε κάποια (προτεσταντική, προφανώς) εκκλησία. Ανάμεσα στους προσκεκλημένους είναι και ο σχετικά νεαρός Μάρκο, συνεχιστής της παράδοσης της ένοπλης αριστερής πάλης, ο οποίος και θέλει να εμπλέξει πάλι τον Γιοργκ στον αγώνα, αποσπώντας του κάποια δήλωση. Τέλος, την εμφάνισή του στη συνάθροιση κάνει απρόσμενα και ο γιος του Γιοργκ, που μεγάλωσε με τους παππούδες του. Αυτή είναι, εν συντομία, η υπόθεση του Σαββατοκύριακου, τελευταίου βιβλίου του 65χρονου Γερμανού συγγραφέα Μπέρνχαρντ Σλινκ, ο οποίος είναι παράλληλα πανεπιστημιακός καθηγητής Νομικών. Το πρώτο του επιτυχέστατο μυθιστόρημα, Διαβάζοντας στη Χάννα, γυρίστηκε πρόσφατα σε ταινία («Τhe Reader»- Ελληνικός τίτλος: «Σφραγισμένα Χείλη»).

Αποφυλάκιση
Στο Σαββατοκύριακοο Σλινκ εντρυφεί, ίσως και λόγω επαγγελματικής ειδίκευσης- εμπειρίας, στην ψυχολογία της αποφυλάκισης, στην αμφιθυμία, στις αμφιταλαντεύσεις, στις τεράστιες αντικειμενικές δυσκολίες επανένταξης. Πώς θα συντελεστεί η επάνοδος του «συνταξιούχου τρομοκράτη» σε κάποια κανονικότητα, μετά το πάγωμα του χρόνου στη φυλακή; Ποια τροχιά, ποιο σενάριο θα ακολουθήσει; Θα δεχθεί άραγε να γίνει συμβολικός ηγέτης μιας αριστερίστικης ομάδας που προσπαθεί πάση θυσία να συνεχίσει τον αγώνα, συμμαχώντας ακόμα και με τον ισλαμικό φονταμενταλισμό; (Βρισκόμαστε στις αρχές του 21ου αιώνα, στη μετα-ενδεκάτη Σεπτεμβρίου εποχή. Μάλιστα ο συγγραφέας εντάσσει το κομβικό αυτό συμβάν όχι μόνο στους ιδεολογικοπολιτικούς προβληματισμούς αλλά και, αριστοτεχνικά θα έλεγα, στην ίδια την πλοκή- μυθοπλασία του βιβλίου).

Μήπως ο Γιοργκ θα βαλθεί, βοηθούντος ενδεχομένως και κάποιου ατζέντη που να τον «μανατζάρει», να αλωνίζει τη Γερμανία και, γενικότερα, την Ευρώπη, βγάζοντας λόγους και δίνοντας συνεντεύξεις για το παρελθόν του, την εμπειρία της φυλακής, τους προβληματισμούς του; Ή μήπως, στο άλλο άκρο, θα καταλήξει στο οδοντοτεχνικό εργαστήριο κάποιου οικονομικά ευκατάστατου φίλουμέλους της παρέας: του τρομερού Ούλριχ, που δεν μασάει τα λόγια του και τον βομβαρδίζει με αδιάκριτες ζόρικες ερωτήσεις (λ.χ. «Αλήθεια, πώς ένιωθες όταν σκότωνες;»). Σε ανάλογη τροχιά με τον πατέρα της, η κόρη του Ούλριχ, εντυπωσιασμένη από τον μύθο του διαβόητου τρομοκράτη, προσπαθεί να αποπλανήσει τον επί μακρόν ανέραστο Γιοργκ, για να τον συμπεριλάβει στη συλλογή των εραστών της!

Σκιαγράφηση
Ο Σλινκ με μια τρυφερή αλλά και αποστασιοποιημένη «ανατομική» διάθεση, σκιαγραφεί διαδοχικά τον ένα προσκεκλημένο μετά τον άλλο: έχουμε την Κριστιάνε, την αδελφή, ήδη από τα παιδικά χρόνια του Γιοργκ υποκατάστατο μάνας, της οποίας η προστατευτικότητα, όπως ανακαλύπτουμε, έχει φθάσει στο παρελθόν στα άκρα: ναι, τον προτιμάει έγκλειστο και ζωντανό, παρά σκοτωμένο από την αστυνομία! Η Ανατολικογερμανίδα φίλη της Μαργκαρέτε, που είναι εγκατεστημένη στο ερειπιώδες εξοχικό σπίτι, έχει κάτι το γήινα αισθησιακό. Θα γοητέψει τον Χένερ, δημοσιογράφο φίλο και πρώην εραστή της Κριστιάνε, τον οποίο ο Γιοργκ υποψιάζεται ότι εκείνος τότε τον είχε καταδώσει, αποκαλύπτοντας στην αστυνομία το κρησφύγετό τουμια υποψία που θα διευθετηθεί βασανιστικά. Έχουμε και τη συνεσταλμένη Ίλζε, δασκάλα που θέλει να τα παρατήσει για να αφοσιωθεί στο γράψιμο, η οποία μάς προσφέρει δείγματα της γραφής της σε μια παράλληλη αφήγηση που αφορά έναν άλλο ξακουστό τρομοκράτη, τον γοητευτικό Γιαν (πέπλο μυστηρίου καλύπτει τον θάνατό του: αυτοκτόνησε ή μήπως εντέχνως εξαφανίστηκε για να συνεχίσει τον αγώνα;). Υπάρχει και ο Αντρέας, ο νομικός της παρέας, που προσπαθεί να θωρακίσει την αποφυλάκιση του Γιοργκ και επισημαίνει τους κινδύνους τυχόν δηλώσεών του μη μεταμέλειας. Και, βέβαια, εμφανίζεται ο οργίλος γιος, ο Φέρντιναντ, που έχει απορρίψει συλλήβδην τον πατέρα του και τις επιλογές του, για τις οποίες παιδιόθεν πλήρωσε και αυτός.