«Η Μήδεια χρειάζεται αίμα»

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΑΠΟ ΚΑΘΕ ΑΛΛΟΝ ΣΥΓΧΡΟΝΟ
ΕΛΛΗΝΑ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΗ Ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ
«ΕΙΣΠΡΑΤΤΕΙ» ΜΙΑ ΣΦΑΙΡΙΚΗ
ΕΠΙΤΥΧΙΑ, ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ,
ΜΕΓΑΛΗΣ ΚΛΙΜΑΚΑΣ
Το τελευταίο του έργο «Μήδεια 2»αναθεωρημένη αναβίωση της εμβληματικής νεανικής του παράστασης με την Ομάδα Εδάφους- που θα παρουσιαστεί τον Οκτώβριο στο «Παλλάς», έχει ήδη προπωλήσει 17.000 εισιτήρια, ενώ την προηγούμενη δουλειά του, το «2», είδαν μέσα σε τρεις μήνες περισσότεροι από 100.000 θεατές. Πώς διαφυλάσσει την ψυχή και το μυαλό του από μια τέτοια επιτυχία;

«Η εισπρακτική επιτυχία μού προσφέρει διαπραγματευτική ισχύ για να εξασφαλίζω καλύτερη διαδικασία προετοιμασίας του έργου, σε συνθήκες όλο και καλύτερες για τους συνεργάτες μου κι εμένα. Τα χρήματα ποτέ δεν είναι στόχος μου. Όταν ήρθαν πολλά, δεν ήξερα τι να τα κάνω. Η καλλιτεχνική επιτυχία, αν και όποτε την αντιληφθώ μέσα μου, στα μάτια των συνεργατών μου, στην έκφραση των θεατών, είναι μια φευγαλέα ανάσα. Ευεργετική, σύντομη, μα ικανή να νοηματοδοτήσει τη ζωή μου. Το να μην καβαλήσεις το καλάμι είναι ζήτημα ευφυΐας και θέμα αναλογιών. Καλλιτέχνες και επιστήμονες, σε κλίμακα παγκόσμια, αλλάζουν την ανθρώπινη ιστορία και τον τρόπο που αντικρύζουμε τη ζωή, μας δίνουν το μέτρο της επιτυχίας και οι υπόλοιποι ερχόμαστε στα ίσα μας».

Η ξαναδουλεμένη εκδοχή της «Μήδειας 2», που άνοιξε το Φεστιβάλ Αθηνών, ήταν ένα κατόρθωμα σκηνικό, όπου πρωταγωνιστής της παράστασης δεν ήταν ο χορογράφος, οι ερμηνευτές, αλλά το ίδιο το έργο, ένα πνεύμα δημιουργίας που δίνει στον καθένα μας μάθημα κουράγιου. Αυτός λοιπόν ο δικός μας «εντολοδόχος», εν όψει των παραστάσεων στο «Παλλάς», δεν αρκείται σε πρόβες ρουτίνας της παράστασης που παίχτηκε στην «Πειραιώς» και εκπροσώπησε την Ελλάδα στις πολιτιστικές εκδηλώσεις του Πεκίνου, αλλά εργάζεται, σκάβοντας νέα εδάφη.

«Νομίζω ότι αυτή η εκδοχή, απλούστερη και φωτεινότερη, είναι πιο κοντά σ΄ ένα ιδεόγραμμα. Το ζητούμενο στην προετοιμασία που κάνουμε τώρα και το αγγίξαμε στο Πεκίνο είναι το αίμα. Αυτό που έχουμε κατασκευάσει, τώρα χρειάζεται αίμα. Δεν έχει φτιαχτεί για αναίμακτο. Μ΄ αρέσει αυτό που λέει ο Χειμωνάς για την αρχαία ελληνική τραγωδία, ότι η τέλεια κατασκευή της εμπεριέχει την αναρχία, χωρίς όμως ούτε μια στιγμή να μετακινεί τους όγκους της φόρμας και να κάνει συμβιβασμούς σε σχέση με την αρμονία. Είναι μια αρμονία που εμπεριέχει το χάος. Στην ομορφιά λοιπόν της Μήδειας μένει να εμφανιστεί το χάος και το αίμα. Η προσπάθεια έχει να κάνει με την εσωτερική τοποθέτηση του ερμηνευτή πάνω στον ρόλο και σ΄ αυτό ακριβώς εργαζόμαστε τώρα».

exioannou@dolnet.gr
Πώς εκτιμά τη «Μήδεια 2» σε σχέση με την προ δεκαπενταετίας «Μήδεια», όπου συμπρωταγωνιστούσε με την Αγγελική Στελλάτου; «Ο τρόπος με τον οποίο ζω αυτή την ιστορία είναι δραματικά διαφορετικός, γιατί δεν βρίσκομαι επάνω στη σκηνή. Ο άνθρωπος που χορεύει έχει έναν πολύ συγκεκριμένο άθλο να φέρει εις πέρας. Τις περισσότερες φορές το κριτήριό μου είχε να κάνει με το αν ήταν μια καλή δική μου μέρα, ή το αντίθετο, παρά επειδή είχα την εποπτεία της συγκεκριμένης δουλειάς. Οπότε, ο τρόπος με τον οποίο βιώνω τώρα αυτή την ιστορία είναι διαφορετικός, όντας απέξω, χωρίς να υπολογίσουμε κιόλας ότι στα χρόνια που πέρασαν είχα την ευκαιρία να κάνω αυτοκριτική και να πλουτίσω την εμπειρία που έχω στο να δημιουργώ σκηνικά γεγονότα. Τολμάω να βλέπω καθαρότερα τα προβλήματά μου. Η νέα εμπειρία μου από τη “Μήδεια 2” έγινε αφορμή ενός βαθύτατου προβληματισμού.

info

Πρεμιέρα 3 Οκτωβρίου στο «Παλλάς». Προπώληση στα ταμεία του «Παλλάς» City link (Βουκουρεστίου 5, τηλ. 210-
3213.100). Με πιστωτική κάρτα: 210-8208.181
www. elthea.gr. Στη Fnac και στο Ρublic. Τιμές: 100, 80, 70, 55, 50, 40, 20 ευρώ.

Έγινε μια εμπειρία πιο αγχογόνα από όσο φανταζόμουνα και αφορμή μιας θεώρησης για την τέχνη, για τις γενιές και για τη σημασία των πραγμάτων. Είμαι πολύ απαιτητικότερος τώρα κι αυτό δυστυχώς το πληρώνουν οι νέοι ερμηνευτές».

Έχει μπει στον πειρασμό να βάλει λόγια στον χορό; «Επειδή έχω παρακολουθήσει πώς δουλεύει ο Βογιατζής, η Πατεράκη αναστέλλομαι. Γιατί γνωρίζω πλέον ότι δεν έχω τα εφόδια να αντιμετωπίσω τον λόγο. Ασχολήθηκα με την κίνηση και τον χορό, επειδή ήθελα να προτείνω απλές κινήσεις, πτώσεις, αργή κίνηση. Αρνήθηκα το παραδοσιακό, χορευτικό λεξιλόγιο. Αν βάλω λόγο, τι να αρνηθώ; Τις λέξεις; Αν έχω μια αντίρρηση στις παραστάσεις θεάτρου που παρακολουθώ, αυτή έχει να κάνει με τον λόγο. Το θέατρο δανείζεται στοιχεία από τον χορό, την περφόρμανς, αλλά εν τέλει δεν έχει κάτι να προτείνει με τον λόγο. Όλο αυτό μοιάζει σαν το μελάνι της σουπιάς, που θολώνει τα νερά και δεν βλέπεις καθαρά».

«Ο καλλιτέχνης ζητάει το καινούργιο, γιατί ο ρόλος του είναι να διαχειρίζεται την αλήθεια και να διαμαρτύρεται. Επειδή το σύστημα απορροφά και απονευρώνει τα εφευρήματα των καλλιτεχνών, εκείνοι πρέπει να βρίσκουν νέους τρόπους για να εκφράζονται και να παραμένουν δηλητηριώδεις. Άλλα είδη καλλιτεχνών ανακαλύπτουν, άλλα είδη εφαρμόζουν. Σημαντικό είναι να “ακούς” τη φύση σου. Ομολογώ πως τα πράγματα που μ΄ αρέσουν ως φιλότεχνος είναι διαφορετικά από αυτά που κάνω ως δημιουργός. Πρέπει να δίνω στη φύση μου την ελευθερία της, την ώρα που δημιουργώ. Μ΄ αρέσει να μιλάω για τα βιωμένα. Να παίζω περισσότερο με τη σύνθεση, παρά με τη λάμψη του πρωτόγνωρου. Είμαι φορμαλιστής, έτσι καταλαβαίνω την τέχνη».