ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Τι είδε ο Ουράνης στην Κνωσό

Ο χαμηλόφωνος ποιητής Κώστας Ουράνης (1890-1953) στο μέσον των ταξιδιωτικών του περιπλανήσεων αποβιβάστηκε ένα πρωί στο Ηράκλειο μ΄ ένα καραβάνι περιηγητών. Γεμάτος ανυπομονησία και με περιέργεια μεγαλύτερη από κάθε άλλη φορά, έφτασε στα ανάκτορα της Κνωσού. Δημοσίευσε τις εντυπώσεις του στην εφημερίδα «Πρωία» της 5.5.1933. «Το θέαμά τους μ΄ απογοήτευσε. Είναι το πιο ανέκφραστο πράγμα που έχω δει… Δεν υπάρχει μια σπασμένη μαρμάρινη στήλη ή ένα πεσμένο κιονόκρανο που να κρατάει κάτι από τη θέρμη της ζωής και που να μπορεί να περνάει πάνω του σαν χάδι η ματιά μας… Τα ερείπια της Κνωσού δεν είναι παρά αγκωνάρια και άμορφοι τοίχοι χωρίς ομορφιά, χωρίς αξιοπρέπεια στην καταστροφή τους».

Η απρόσμενα αρνητική του ματιά έχει κάποια αξία όταν επικεντρώνεται στις παρεμβάσεις του Έβανς που «έβαλε χτίστες κι έχτισαν ταράτσες από μπετόν, σκάλες που φέρνουν σ΄ ανύπαρκτα πατώματα… χωρίς να κατορθώνουν όλα αυτά να ζωντανέψουν τίποτα».

Τις απόψεις του Ουράνη αντέκρουσε ο τότε έφορος Κρήτης Σπύρος Μαρινάτος, ενώ ο Ι. Μ. Παναγιωτόπουλος σε άρθρο του εξέφραζε την απορία «πώς ο Ουράνης δεν βρήκε έναν καλό λόγο για τις αρχαιότητες και το τοπίο της Κνωσού». Βέβαια υπήρξαν, κατά καιρούς, και γνώμες έγκριτων αρχαιολόγων που ασκούσαν κριτική στην εκτεταμένη χρήση του μπετόν και στην υπέρμετρη λογική της αναστήλωσης.