ΑΞΙΖΕΙ ΝΑ ΔΕΙΤΕ

Την Αγία Ειρήνη
Η Ίος είναι ένα νησί με ισχυρή προσωπικότητα!

Μόνο που δεν τη δείχνει αμέσως. Πρέπει να την ανακαλύψεις. Το λιμάνι του Γιαλού δεν ξεχωρίζει από όλα τα άλλα λιμάνια των Κυκλάδων, τα οποία δημιουργήθηκαν όταν εξέλιπε ο φόβος των πειρατών και οι κάτοικοι άρχισαν να μένουν κοντά στη θάλασσα. Το καλωσόρισμα στο νησί «αναλαμβάνει» η Αγία Ειρήνη , ένα αριστούργημα του ασβέστη και της σκιάς, στέκει ήδη από το 1600 εκεί στο δεξί χέρι των καραβιών που έρχονται στο λιμάνι του Γιαλού, και στο αριστερό αυτών που φεύγουν. Πολλοί τρούλοι, δύο καμπαναριά, δύο γλάροι πάνω στον σταυρό, παιχνιδιάρες καμπύλες και «σοβαρές» ευθείες γραμμές δημιουργούν ένα περίτεχνο σκίτσο πάνω στο γαλάζιο μπλοκάκι του Αιγαίου. Κι αυτή η ζωγραφιά έχει τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο στην Ίο. Αυτή σε καλωσορίζει και αυτή σε κατευοδώνει.

Την Ψάθη και το Παλαιόκαστρο
Στο Αρχιπέλαγος, τα ξωκκλήσια είναι το κατ΄ εξοχήν χαρακτηριστικό στοιχείο του τοπίου. Εδώ, στον δρόμο για την Ψάθη, η Αγία Θεοδότη θα σηματοδοτήσει το τέλος της διαδρομής. Λίγα σπίτια, μερικές ταβέρνες, ένα-δυο τρεχαντήρια και μια απλωτή αμμουδιά απέναντι από την Ηρακλειά. Αυτός είναι ο κόσμος της Ψάθης, τόσο απλός αλλά και συνάμα τόσο όμορφος.

Πλησιάζοντας στην Ψάθη, ένα πλακόστρωτο μονοπάτι σε προκαλεί να κατεβείς από το αυτοκίνητο και να βγεις από τον δρόμο σου (περίπου 8,5 χλμ. από τη Χώρα). Η πινακίδα δείχνει προς Παλαιόκαστρο. Περπατάς λοιπόν σε αυτό το όμορφο μονοπάτι που «ζώνει» την πλαγιά του ξερού βουνού, έχοντας στα δεξιά σου πανοραμική θέα της ακτής. Σύντομα θα βρεθείς ανάμεσα στα ερείπια του μεσαιωνικού κάστρου. Όμως και πάλι ένα ξωκκλήσι, η Παναγιά Παλαιοκαστρίτσα- κατάλευκη ανάμεσα στους σωρούς από γκρίζες πέτρες- είναι αυτή που κερδίζει το μάτι, πριν το αποσπάσει από επάνω της η θέα του πελάγους και οι φιγούρες της Νάξου, της Αμοργού και της Ηρακλειάς.

Το μοναστήρι του Πύργου
Μια πολύ ωραία διαδρομή είναι αυτή που οδηγεί στο μοναστήρι του Πύργου. Από τον δρόμο για την Αγία Θεοδότη (7 χλμ. από τη Χώρα) ο βατός χωματόδρομος περνά από το κατάλευκο ξωκκλήσι του Αγίου Γεωργίου (περίπου 1 χλμ. από τη διασταύρωση) και ανεβαίνει μέχρι το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη στον Πύργο (2,5 χλμ. μετά τον Άγιο Γεώργιο). Από εδώ, η θέα προς το καταγάλανο Αιγαίο είναι εκπληκτική. Αυτή η θέα, με τις «γειτονιές» των γύρω νησιών μέσα στο πέλαγος, σε συντροφεύει καθώς επιστρέφεις στην άσφαλτο και πορεύεσαι προς Αγία Θεοδότη (12 χλμ. από τη Χώρα)

Τον τάφο του Ομήρου
Ο Όμηρος, ως πρόσωπο ή ως προσωποποίηση της φωνής ενός ολόκληρου λαού, είναι παθιασμένος με τον ήλιο, τη θάλασσα, τα νησιά, τα καράβια. Δεν θα ήταν λοιπόν καθόλου απίθανο ο ποιητής της «Ιλιάδας» και της «Οδύσσειας» να αναπαύεται εδώ ψηλά στο βόρειο άκρο της Ίου, στην περιοχή Πλακωτός, σε μια βίγλα όπως εκείνη όπου και τοποθετεί τον Οδυσσέα κατά την περιπλάνησή του: (…) ανεβαίνοντας σε βίγλα απόκρημνη, είδα τριγύρω ένα νησί, στεφανωμένο από πελάγη ατέρμονα. (Όμηρος, «Οδύσσεια»,Μετάφραση Δ.Μαρωνίτης).

Οι Νιώτες το πιστεύουν. Όχι μόνον ότι κείται εδώ, αλλά ότι στο νησί γεννήθηκε και η μητέρα του, Κλυμένη. Επτά πόλεις μάρνανται σοφήν διά ρίζαν Ομήρου:Σμύρνα,Ρόδος,Κολοφών,Σαλαμίς,Ίος,Άργος,Αθήναι. (Στέφανος Βυζάντιος, «Ίος»). Κι η πίστη είναι πιο ισχυρή από τη χαμένη σε σκοτεινούς αιώνες πραγματικότητα. Πόσω μάλλον όταν υπάρχουν μαρτυρίες αρχαίων συγγραφέων όπως ο Ηρόδοτος, ο Πλούταρχος, ο Παυσανίας, ο Πλίνιος για να επικαλεστούν: Στη Νιο με ένα τους γρίφο που έπλεξαν οι Μούσες,οι νέοι τον Όμηρο τον ψάλτη των ηρώων ελύπησαν.Μα οι θαλάσσιες οι Νεράιδες λούσαν το κορμί του στο νέκταρ και νεκρό τον απίθωσαν στης ακρογιαλιάς κάτω τα βράχια,γιατί τη Θέτη είχε δοξάσει,τον Αχιλλέα και τ΄ άλλα παληκάρια και τα μεγάλα έργα του Λαερτιάδη,του Οδυσσέα από την Ιθάκη.Και η Νιος η πιο μακάρια στέκει νήσος στον πόντο, γιατί κρύβει, η μικρή αυτή,το αστέρι των Μουσών και των Χαρίτων. (Αλκαίος Μεσσήνιος, «Ύμνος εις την Ίον », Μετάφραση Φιλ.Σταθουλοπούλου).

Αισθανόμαστε ότι το πνεύμα του θείου Όμηρου τριγυρνά εδώ. Πάνω από το πέλαγο, τα περίβρεχτα νησιά, τα κυανόπρωρα, γοργά καράβια και κάτω από τον πάμφωτο ήλιο.