Ο Κάφκαστη χώρα των σοβιέτ

ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΤΟΥ ΄80, ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ
«ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ» Ο ΚΟΡΝΗΛΙΟΣ ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ
ΠΕΡΙΕΓΡΑΦΕ ΤΗΝ ΕΣΣΔ ΩΣ ΜΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Η ΟΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ
ΙΚΑΝΗ ΝΑ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΖΕΙ ΔΙΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟΥΣ ΠΥΡΑΥΛΟΥΣ
ΠΟΥ ΦΕΡΟΥΝ ΠΥΡΗΝΙΚΕΣ ΚΕΦΑΛΕΣ, ΕΙΝΑΙ ΟΜΩΣ ΕΝΤΕΛΩΣ
ΑΝΙΚΑΝΗ ΝΑ ΦΤΙΑΞΕΙ ΕΝΑ ΖΕΥΓΑΡΙ ΠΑΠΟΥΤΣΙΑ ΤΗΣ
ΠΡΟΚΟΠΗΣ.
Προέβλεπε μάλιστα τότε, εύστοχα όπως αποδείχθηκε, πως η κατάσταση θα χειροτερεύει όλο και περισσότερο. Με έναν αντίπαλο προηγμένο τεχνολογικά, όπως οι ΗΠΑ, η Σοβιετική Ένωση ήταν αναγκασμένη να παράγει όλο και περισσότερο εξοπλισμό για να καλύψει τα κενά της υστέρησής της. Σε έναν διηπειρωτικό πύραυλο ακριβείας των ΗΠΑ, η ΕΣΣΔ έπρεπε να αντιπαραθέσει δέκα εκ των οποίων, στατιστικά, κάποιος θα πετύχαινε τον στόχο του.

Το αποτέλεσμα είναι γνωστό. Ο Ψυχρός Πόλεμος ποτέ δεν έγινε θερμός και το λεγόμενο «σοσιαλιστικό μπλοκ» δεν κατέρρευσε επειδή ηττήθηκε στα πεδία της μάχης. Η πτώση του υπαρκτού σοσιαλισμού μπορεί να αποδοθεί, εκτός των άλλων, και στην κοινωνική εξάντληση στην οποία οδήγησαν τις χώρες του τα πολιτικά καθεστώτα του και ο ανταγωνισμός τους με τη Δύση. Συνέχισαν να παράγουν όλο και περισσότερους πυραύλους και όλο και λιγότερα παπούτσια.

Επειδή ακριβώς ήταν αναγκασμένο να λειτουργεί ερήμην, αν όχι εναντίον, της κοινωνίας που το συντηρούσε και το είχε αναδείξει, το πολιτικό σύστημα δεν μπορούσε παρά να είναι κλειστό. Η χιτσκοκική αντίληψη πως πίσω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα τη ζωή την όριζε η δράση των μυστικών υπηρεσιών μπορεί να σοκάρει ακόμη και σήμερα ορισμένους, κυρίως όσους δεν τολμούν να παραδεχθούν πως η πραγματικότητα διέψευσε τις απόψεις τους, σίγουρα όμως περιγράφει με αρκετή ακρίβεια τις εσωτερικές ανάγκες του σοσιαλιστικού ολοκληρωτισμού.

Η αριστουργηματική ταινία «Οι ζωές των άλλων» πέρυσι μάς είχε δείξει την ανθρώπινη πλευρά της όλης υπόθεσης, τον αδύναμο κρίκο της αλυσίδας, το μαλακό υπογάστριο των σιδερένιων ανθρώπων που ήθελε να κατασκευάσει ο σοσιαλισμός. Το Ενυδρείο του Βίκτορ Σουβόροφ αποκαλύπτει με την ακρίβεια χρονικού τη λειτουργία των εντοσθίων του συστήματος, τη δράση της GRU, της σοβιετικής στρατιωτικής αντικατασκοπίας.

Το «Βίκτορ Σουβόροφ» είναι το ψευδώνυμο του αντισυνταγματάρχη της GRU Βλαδίμηρου Μπογκντάνοβιτς Ρεζούν ο οποίος αφού υπηρέτησε ως κατάσκοπος στη Δυτική Ευρώπη, στη διάρκεια της δεκαετίας του ΄70, αυτομόλησε το 1978 στη Μεγάλη Βρετανία. Ο Β. Μπ. Ρεζούν δικάστηκε και καταδικάστηκε ερήμην σε θάνατο από στρατοδικείο του Κόκκινου Στρατού. Το Ενυδρείο είναι το πρώτο από

Βίκτορ Σουβόροφ

«ΤΟ ΕΝΥΔΡΕΙΟ»

ΜΤΦ. ΔΗΜΗΤΡΗΣ Β. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΙΔΗΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΠΑΖΗΣΗ ΣΕΛ. 464

μια σειρά βιβλία που έγραψε γύρω από τον κόσμο των μυστικών υπηρεσιών και τις εμπειρίες του ως πράκτορας της αντικατασκοπίας.

Μόνο πιράνχας…
«… θα σου πω λίγα πράγματα για το Ενυδρείο.

– Εκεί έχει ψάρια;

– Εκεί υπάρχει μόνο ένα είδος ψαριών, τα πιράνχας…

… Το Ενυδρείο είναι το κεντρικό κτίριο της 2ης Γενικής Διεύθυνσης του Γενικού Επιτελείου, δηλαδή η Κεντρική Διεύθυνση ΑντικατασκοπίαςGRU… Το Γενικό Επιτελείο πάντα μπορεί να πει ότι οι πληροφορίες για τον αντίπαλο ήταν ανεπαρκείς γι΄ αυτό και είχαμε αυτή την αποτυχία. Πάντα όμως έχει δίκιο, γιατί όσο κι αν συλλέγεις πληροφορίες, ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου μπορεί να θέσει ένα εκατομμύριο ερωτήσεις, στις οποίες δεν υπάρχει απάντηση. Να γιατί αποφασίστηκε να δοθεί η στρατιωτική αντικατασκοπία στα χέρια του Γενικού Επιτελείου…».

Ανεξάρτητη από την Κα Γκε Μπε, σε μόνιμο ανταγωνισμό μαζί της, πιο μυστική κι από τη μυστική αστυνομία, αφού επισήμως δεν φαίνεται πουθενά, η GRU, όπως αποδεικνύεται από το χρονικό του Σουβόροφ, οργάνωνε και χρηματοδοτούσε, εκτός των άλλων, τρομοκρατικές ενέργειες και διάφορα «κινήματα ειρήνης» ανά τον κόσμο στη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Η Ελλάδα ήταν μικρή δύναμη τότε και αναφέρεται στα «ειρήσθω εν παρόδω» από τον συγγραφέα του Ενυδρείου, όμως, όντως, θα είχε ενδιαφέρον να μάθουμε κάποτε αν και με ποιον τρόπο ενδιαφέρθηκε για τα καθ΄ ημάς η GRU στα χρόνια της Μεταπολίτευσης με τον έναν ή τον άλλο τρόπο.

Χρονικό ή μήπως μυθιστόρημα; Ίσως εντέλει και να μην έχει σημασία στην αποτίμηση του πράγματι ενδιαφέροντος αυτού βιβλίου.