Διαβάζουμε… καλή ζωή

Η πεζογραφία φεύγει διεθνώς από τις λίστες μπεστ σέλερ και αντικαθίσταται από συνταγές μαγειρικής, ασκήσεις γυμναστικής και ταξιδιωτικούς οδηγούς! Στην Ελλάδα, πάντως, αντέχει ακόμη, ειδικά σε συνδυασμό με την τηλεοπτική διαφήμιση.

Οι Αμερικανοί έχουν μανία με τα βιβλία αυτοβελτίωσης. Οι Βρετανοί αγοράζουν βιβλία γραμμένα από τηλεστάρ. Οι Γάλλοι προτιμούν πιο διανοουμενίστικους τίτλους. Στους Γερμανούς αρέσουν τα βιβλία για ταξίδια και διακοπές. Και οι Ιάπωνες το ρίχνουν στα κόμικς μάνγκα και τα βιβλία για μασάζ και γυμναστική- όλα σύμφωνα με στοιχεία του ηλεκτρονικού βιβλιοπωλείου Αmazon που διαθέτει παραρτήματα σε πολλές χώρες. Με κοινό παρονομαστή παντού- και στην Ελλάδα- τον Χάρι Πότερ που καταλαμβάνει πρώτες θέσεις στις λίστες μπεστ σέλερ. Αλλά και το συμπέρασμα ότι, λίγο ώς πολύ, διαβάζουμε τα στερεότυπά μας: ο Γάλλος υποτίθεται πως είναι διανοούμενος, ο Αμερικανός πρακτικός, ο Ιάπωνας λάτρης της φυσικής ζωής…

Τα σημάδια της παγκοσμιοποίησης και στον χώρο του βιβλίου είναι αρκετά. Στο τοπ τεν Ηνωμένων Πολιτειών, Γερμανίας και Ιαπωνίας λ.χ. βρίσκεται το «Μυστικό», βιβλίο μεταφυσικής της Ρόντα Μπερν που προτείνει τη θετική σκέψη ως φάρμακο για ευτυχία, καλή υγεία και οικονομική κατάσταση. Βιβλίο που και στην Ελλάδα βρίσκεται στις λίστες των μπεστ σέλερ.

Η αυτοβελτίωση, πάντως, είναι το «μυστικό» των πωλήσεων στις Ηνωμένες Πολιτείες. Εκτός από το βιβλίο της Μπερν, το «Εat, pray, love» (Να τρως, να προσεύχεσαι, να αγαπάς), το «Good to Great» (πώς κάποιες εταιρείες κάνουν το μεγάλο άλμα) και το «Νow Discover Υour Strengths» (πώς να αναπτύξεις τα ταλέντα σου και τα ταλέντα εκείνων που διευθύνεις) βρίσκονται στο Τοπ 10.

Οι Βρετανοί έχουν δύο διάσημους σεφ στα μπεστ σέλερ τους ενώ ασχολούνται και με τις… ασημαντότητες. Τον δρόμο άνοιξε ο Μπεν Σκοτ με τα διάσημα πλέον «Ανάλεκτά» του και η κατηγορία πλέον εκπροσωπείται από ένα βιβλίο με τον απίθανο τίτλο «Έχουν τα μυρμήγκια τρύπα στα οπίσθια; Και 101 ακόμη γελοίες ερωτήσεις».

Μόνον οι Ιάπωνες έχουν μόλις τρίτο τον Χάρι Πότερ αφού προηγούνται βιβλία για μασάζ και σωματικές ασκήσεις. Ακόμη και οι Γάλλοι, πάντως, που έχουν τα περισσότερα μυθιστορήματα στο Τοπ 10, έχουν στη δεύτερη θέση βιβλίο για την απώλεια βάρους και στην ένατη με ασκήσεις γυμναστικής.
Στην Ελλάδα

Εκτιμάται ότι το μυθιστόρημα γνωρίζει κάμψη και στην Ελλάδα, όπου τα τελευταία χρόνια γνώρισαν άνθηση πεζογραφήματα για τις Χαμένες Πατρίδες, αλλά και η αναζήτηση της ελληνικής ταυτότητας στο δίπολο αρχαιότητα-Βυζάντιο, τάση που φέτος ακουμπά στο μπεστ σέλερ «Μ.Χ.» του Βασίλη Αλεξάκη (ξεπέρασε τα 20.000 αντίτυπα). Κι εδώ ο Χάρι Πότερ πρωταγωνιστεί μαζί με «χαλαρά» αναγνώσματα όπως της Λένας Μαντά που έφτασε τα 85.000 αντίτυπα ή της Βικτόρια Χίσλοπ που ξεπέρασε τα 60.000, αλλά και λιγότερο εύπεπτα όπως του Νίκου Θέμελη που έφτασε τα 75.000

αντίτυπα. Φαίνεται πως εδώ ο γυναικείος πληθυσμός- που αποτελεί παντού τη μεγαλύτερη πελατεία των εκδοτών- δεν προτιμάει ακόμη τις ασκήσεις γυμναστικής από το ψυχαγωγικό μυθιστόρημα.