Την Παλιά Πόλη
«Άλλος κόσμος», είναι η σκέψη που πιθανότατα θα περάσει από το μυαλό σας περπατώντας την ωραιότερη γειτονιά της Ξάνθης. Τα σημάδια από τη χρυσή εποχή του καπνού είναι ακόμη φανερά στα λιθόστρωτα σοκάκια και στα αρχοντικά που έφτιαξαν οι καπνέμποροι που πλούτισαν καλλιεργώντας μία ποικιλία « μπασμά» με ιδιαίτερο άρωμα και γεύση. Τα πολύχρωμα σπίτια έχουν ζωγραφισμένους τοίχους, καγκελόφραχτα παράθυρα, αετώματα, επιστύλια και μικρούς κήπους. Κατασκευάστηκαν από Ηπειρώτες και Δυτικομακεδόνεςμάστορες, με επιρροές από την ιταλική αναγέννηση, τον γερμανικό ρομαντισμό, τον ελληνικό νεοκλασικισμό. Υιοθετήθηκαν παράλληλα και ανατολίτικες τεχνοτροπίες όπως τα σαχνισιά τα οποία αποτελούν προέκταση του ορόφου. Αξίζει να δείτε το αρχοντικό Στάλιου (οδός Ελευθερίου Βενιζέλου), κτισμένο στη δεκαετία του 1880 σε σχέδιο Ιταλού αρχιτέκτονα. Στο νούμερο 17 του ίδιου δρόμου, το μεγάλο ερειπωμένο κτίριο ήταν κάποτε το σπίτι του Μάνου Χατζιδάκι. Απέναντι ακριβώς βρίσκεται η πετρόκτιστη εκκλησία του Αγίου Βλάσιου , τρίκλιτη βασιλική του 1838 με προεξέχοντα νάρθηκα και υπερκείμενο γυναικωνίτη. Στη διασταύρωση της οδού Παλαιολόγου με τη Μαυρομιχάλη θα δείτε το Δημαρχείο Ξάνθης σε κτίριο που κατασκευάστηκε από τον Εβραίο καπνέμπορο Μωυσή το 1830. Στην Πλατεία Μητρόπολης , ο ναός του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου κτίστηκε το 1839 και είναι τρίκλιτη βασιλική. Απέναντι, το Μητροπολιτικό Μέγαρο χρονολογείται από το 1897. Κοντά του, μεταξύ των οδών Αντίκα και Ματσίνη θα δείτε το 1ο Δημοτικό Σχολείο και Νηπιαγωγείο Στάλιου που ίδρυσε το 1881 ο Π. Στάλιος, ένας από τους μεγαλύτερους καπνέμπορους της Ξάνθης. Τελευταίος σταθμός ο ναός Παμμεγίστων Ταξιαρχών στη διασταύρωση των οδών Ευριπίδη και Ορφέως: είναι η πιο παλιά εκκλησία της πόλης (κτίστηκε το 1700, καταστράφηκε το 1747 και ξανακτίστηκε το 1834).
Ιnfo Τα κτίρια- μνημεία είναι πολλά. Αν θέλετε να τα βρείτε εύκολα και γρήγορα, τότε προμηθευθείτε από το Λαογραφικό Μουσείο το έντυπο της Φιλοπρόοδης Ένωσης Ξάνθης (ΦΕΞ) με τις πέντε διαδρομές στον παραδοσιακό οικισμό της Παλαιάς Πόλης.













