Φαινόμενα

«Άβατο»: η νέα μυθολογία

Τι πολλά Ζωνιανά! Κάθε δελτίο ειδήσεων και μια περιοχή χαρακτηρισμένη «άβατο»
Το Ζεφύρι, ο Βοτανικός και ένα σωρό ακόμη γωνιές της Αττικής και γύρευε πόσες άλλες σε περιοχές της περιφέρειας όπου δεν τολμάει να πλησιάσει η Αστυνομία.

Κάθε δελτίο ειδήσεων και μια αποκάλυψη για γκανγκστερικές επιθέσεις και για περιοχές όπου γίνεται διακίνηση ναρκωτικών. Μαρτυρίες για ζωές που κυλούν μέσα στον τρόμο, από ανθρώπους που εκβιάζονται, που έχουν δεχθεί επιθέσεις και μαζί από μανάδες που ζουν το δράμα της εξάρτησης των παιδιών τους από τα ναρκωτικά. Όλα τα σχετικά θέματα ανασύρθηκαν και «κόλλησαν» στην υπόθεση των Ζωνιανών με τις παράνομες φυτείες ινδικής κάνναβης και τα Καλάσνικοφ. Τι να πρωτοδιαλέξει το φιλοθέαμον για να τρομάξει.

Αίφνης ανακαλύπτουμε ότι ζούμε σε τόπο όπου μπροστά του η Αμερική των serial killers, των ομαδικών δολοφονιών στα σχολεία, των γκέτο με τις συμμορίες, τα ναρκωτικά και την οργανωμένη, παραδοσιακή Μαφία, ωχριά, ιδίως αν υπολογίσουμε τις αναλογίες των πληθυσμών των δύο χωρών. Πού τους βρήκαμε και πώς τους δημιουργήσαμε όλους αυτούς τους τόπους- «άβατα» (όπως γράφει συχνά αυτές τις ημέρες η οθόνη την ώρα των δελτίων) είναι άξιον απορίας. Και όχι μόνον αυτό, αλλά συμβαίνει και ένα επιπλέον περίεργο: εκεί που την είχαμε την Αστυνομία στην «μπούκα» για τις κάμερες- χαφιέδες, αίφνης σαν να είναι και απαραίτητη να μας φυλάει από το κακό που θεριεύει. Μπερδευόμαστε. Εκείνος ο επίορκος αξιωματικός που φέρεται ότι είχε επαφές και βοηθούσε τους παράνομους και μερικοί ακόμη με τέτοια συμπεριφορά, θα τιμωρηθούν . «Καθαρίζει» το σύστημα.

Εν τω μεταξύ, ένα επί πλέον περίεργο είναι και η ηρεμία περί το Σκοπιανό. Πάνω που είχε φουντώσει και τα πράγματα δεν ήταν διόλου ευχάριστα για την κυβέρνηση, ήρθαν τα Ζωνιανά και έτσι αντί να φωνάζει στα πάνελ ο Άδωνις Γεωργιάδης για τη Μακεδονία, φωνάζει υπέρ της Αστυνομίας, όπως τις προάλλες στην εκπομπή του Χαρδαβέλλα («Αθέατος Κόσμος», Αlter) που ασχολήθηκε με μια «αθέατη» πτυχή της υπόθεσης, τα περίπου 400 παιδιά της περιοχής, τα οποία έζησαν τα γεγονότα. Ορισμένα είδαν αστυνομικούς να κάνουν εφόδους σε διπλανά σπίτια ή και στο δικό τους και όλα πάντως αντικρύζουν καθημερινά ειδικούς φρουρούς με όπλα να κάνουν ελέγχους, σαν να ζουν αιφνιδίως σε εμπόλεμη ζώνη.

Υπόθεση διόλου απλή, καθώς η βία παράγει πάντα βία και προφανώς η αστυνομική βία στα σπίτια των παιδιών, στο χωριό τους, στους διπλανούς τους, ενέχει τον κίνδυνο για τον άγουρο ψυχισμό τους να δικαιώσει τα όπλα των παρανόμων.

Αλλά αν η άγαρμπη έφοδος των ειδικών φρουρών στα Ζωνιανά και το αίσθημα ταπείνωσης που προκάλεσαν επιδεικνύοντας τσαμπουκά κατακτητών δημιουργεί προβλήματα στην τοπική κοινωνία, και κυρίως στον ψυχισμό των παιδιών, πόσο μάλλον αυτή η ατμόσφαιρα τρόμου, σιωπής και βίας που αποκαλύπτεται με τα «άβατα» ανά την επικράτεια.

Το γιατί υπάρχουν και το γιατί δεν αντιμετωπίζονται μοιάζει να είναι ερωτήματα άνευ σημασίας, αφού το γεγονός ότι υπάρχουν προσφέρει για παράδειγμα την ευκαιρία να γίνουν ηρωικές παρεμβάσεις της Αστυνομίας ή και αποτυχημένες, πάντως ενέργειες που επιβεβαιώνουν την αποφασιστικότητα της κυβέρνησης να πατάξει το έγκλημα, διευκολύνουν επίσης να αποφασιστούν νέα αυστηρότερα αστυνομικά μέτρα ή και να γίνει μιας μορφής εσωτερική μικροκάθαρση της Αστυνομίας, η οποία έτσι κερδίζει την εμπιστοσύνη του κόσμου.

Για να σταματήσουν να υπάρχουν χρειάζεται προσεκτικός, μακροπρόθεσμος σχεδιασμός και πάντως αυτό δεν μπορεί να συμβεί ούτε υπό το φως των προβολέων, ούτε με αστυνομικές επιδρομές που προσφέρουν στιγμιαία μιντιακή φαντασμαγορία επιβαρύνοντας τα φορτία βίας, ήδη πολύ μεγάλα, των ευαίσθητων ηλικιών που μεγαλώνουν σε αυτές τις περιοχές.


Επικίνδυνη η κουλτούρα του τσαμπουκά

Όσο για το γεγονός ότι όλες αυτές οι «εστίες μόλυνσης» δημιουργούν την αίσθηση ενός τόπου ακυβέρνητου, η έστω και ελάχιστη απόπειρα να ελεγχθούν μεταφράζεται ως «κυβερνητική αποφασιστικότητα». Πολύ περισσότερο όταν σε άλλους τομείς είναι δύσκολο να επιδειχθεί.

Μόνο που η αναπαραγωγή της βίας με τηλεοπτικά θεάματα, οι στιγμές της αστυνομικής αυθαιρεσίας και η ηρωική μυθολογία της παρανομίας (και δη της κατοχής όπλου) σε συνδυασμό με ασφυκτικές συνθήκες ζωής λόγω φτώχειας οδηγούν στην αποδοχή της κουλτούρας του τσαμπουκά και κατά συνέπεια στη διόγκωση της εγκληματικότητας.