Φαινόμενα

Οπτικός Προκρούστης

Ριάλιτι υπέρβαρων που προσφέρουν στην κάμερα την προσπάθεια να αλλάξουν διαστάσεις, εξωθώντας το σώμα τους στα όρια της αντοχής του
Δέκα υπέρβαροι διανύουν πεζοί 400 χιλιόμετρα και η κάμερα τους ακολουθεί, καταγράφοντας τον σκληρό τους αγώνα να νικήσουν το «απείθαρχο» σώμα τους. Μια δοκιμασία on camera, που χωρίς χρηματικό έπαθλο μοιάζει να μετατρέπεται σε συμβολική. Ένα ριάλιτι («Εxtra Large 400 χλμ. με τα πόδια», Μega) για τη δύναμη της θέλησης, το «θεραπευτικό» αυτό μότο της εποχής μας και τα αποτελέσματά της, που εν προκειμένω θα είναι μια καινούργια εικόνα σώματος για όσους αντέξουν ώς το τέλος, αλλά και ένας καινούργιος τρόπος ζωής με άσκηση και καλή διατροφή.

Ωστόσο δεν πρόκειται για μια διαδικασία προσαρμογής των σωμάτων, αλλά για μια εξώθησή τους στα άκρα, στα όρια της αντοχής τους. Η πραγματική διαδρομή που διανύουν με τα πόδια, αλλάζοντας τοπία στη φύση, προβάλλεται ταυτοχρόνως και ως συμβολική της απόστασης που έχει να διανύσει ένας υπέρβαρος μέχρι να φτάσει τον αδύνατο εαυτό του, ενώ σε κάθε του πετυχημένο βήμα προς τον στόχο του μπορεί να βλέπει καινούργια «τοπία» γύρω του, αφού το βλέμμα του στον κόσμο θα αλλάζει μαζί με την εικόνα του.

Επίκεντρο του ριάλιτι «θέλησης» το σώμα ως εικόνα, το οποίο έτσι μετατρέπεται σε κέντρο άσκησης της πειθαρχίας μέσω του βλέμματος. Πρόκειται για μια ακόμη μορφή εφαρμογής της μεθόδου της επιτήρησης, αυτής της τέχνης του ορατού, που οδηγεί μέσα από τεχνικές στην καθυπόταξη και εκμετάλλευση του ανθρώπου.

Στην προκειμένη περίπτωση η υπερβολή του βάρους, η οποία συνιστά ασθένεια μάλλον- κατά παραδοχή των ιατρών πλέον- και όχι μια απλή παράβαση των κανόνων διατροφής, βοηθά στο να επικαλυφθεί το όλο θέαμα με τις μοντέρνες αρχές της φιλοσοφίας των επιχειρήσεων, που είναι η «δύναμη της θέλησης», η «επίτευξη του στόχου» και άλλα τέτοια αξιώματα των γκουρού της σύγχρονης «ευτυχίας». Έννοιες- όλα τα ανωτέρω- οι οποίες έχουν άμεση σχέση με την πνευματική και ψυχική καλλιέργεια, για να μην είναι απλές μηχανιστικές μέθοδοι προκειμένου να επιτευχθεί ένα σουξέ, μια στιγμιαία εικονική επιτυχία στον κόσμο της εικονικής πραγματικότητας.

Περιχαρείς οι δέκα υπέρβαροι παίρνουν μέρος στον αγώνα αντοχής του σώματός τους, το οποίο αντιμετωπίζουν με την ίδια κακοποιητική βία, την οποία εισπράττουν από το «βλέμμα» της αγοράς.

Μορφές ασύμβατες με τους «μέσους όρους», άρα σύμβολα απειθαρχίας σε έναν κόσμο, που χωρίς την απόλυτη υποταγή σε αυτούς, θα καταρρεύσει λόγω περιορισμού του μεγέθους της αγοράς.

Την ίδια στιγμή όμως, μέσω του ριάλιτι, οι δέκα αποφασισμένοι να αλλάξουν την εικόνα τους γίνονται και σύμβολα της νίκης μέσω της πειθαρχίας, η οποία ως έννοια εκγύμνασης σώματος και ψυχής κάθε άλλο παρά αρνητική είναι.

Γίνεται όμως, όταν η «πειθαρχία» μετατρέπεται σε μέσο μιας εξουσίας που έχει σκοπό όχι να πολλαπλασιάσει τις δυνάμεις του ανθρώπου (προπόνηση αθλητών π.χ.) αλλά να απομυζήσει, να περικόψει βιαστικά και επιθετικά, οτιδήποτε σύμφωνα με τα μέτρα της «περισσεύει»
Δέσμιοι κάθε μορφής βουλιμίας

Υποτίθεται ότι μέσα από τα προοδευτικά βήματα προς τον στόχο, ο υπέρβαρος μπορεί να κερδίσει αυτοεκτίμηση, να ανακαλύψει εσωτερικές δυνάμεις και πείσμα που δεν γνώριζε ότι διαθέτει, και να τα αξιοποιήσει και σε άλλες πτυχές της ζωής του κατόπιν. Μόνο που όλα αυτά απαιτούν ιδιαίτερες μεθόδους, τόσες όσες και οι υπέρβαροι που δίνουν τη μάχη της αδυναμίας. Όσοι δε την έχουν δώσει, γνωρίζουν πόσο σκληρή είναι, πόσο χρονοβόρο και πόσο αμφίρροπο το αποτέλεσμά της.

Η τηλεοπτική εκδοχή μιας τέτοιας προσπάθειας δεν είναι άλλο από κατανάλωσή της, είναι η οπτική αναπαραγωγή του ελαττώματος που υποτίθεται αγωνίζονται σε κοινή θέα, να θεραπεύσουν οι υπέρβαροι, τη βουλιμία. Προσφέρουν την εικόνα της βουλιμίας, στη βουλιμία για εικόνες. Τίθενται στη διάθεση ενός οπτικού Προκρούστη, επενδυμένου με πλάνα ωραίας φύσης και μηνύματα της εποχής του fitness.

Θέαμα που συμπληρώνει ιδανικά τις καθημερινές «στήλες» πρωινάδικων, όπου μαζί με την αστρολογία, η «διατροφή» για χάσιμο λίπους, λεπτότερη μέση, σφιχτούς γοφούς προσφέρονται σαν συνταγές του σουξέ.