[ ΓΝΩΜΗ ] «Υπέρβαση δικαιοδοσίας»

ΤΟ Α΄ ΤΜΗΜΑ του Αρείου Πάγου οφείλει να περιορίζεται στον έλεγχο της συνδρομής των τυπικών, κατά το Σύνταγμα και την κοινή νομοθεσία, προϋποθέσεων για την ανακήρυξη των υποψηφίων, ιδίως δηλαδή την κατοχή της ελληνικής ιθαγένειας, τη συμπλήρωση της εκλογικής ηλικίας, τη μη στέρηση του εκλογικού δικαιώματος και του δικαιώματος εκλογιμότητας και τη μη υποβολή υποψηφιότητας σε περισσότερες εκλογικές περιφέρειες.

Η σχετική αρμοδιότητα ασκήθηκε με αυτό το περιεχόμενο χωρίς καμία εξαίρεση επί τριάντα τρία συναπτά χρόνια, από την αποκατάσταση του δημοκρατικού πολιτεύματος στη χώρα μας. Το γεγονός αυτό δημιούργησε εύλογα την πεποίθηση ότι η άσκησή της δεν επιτρέπεται να εκτείνεται παρεμπιπτόντως και στην εξέταση άλλων ζητημάτων, όπως κυρίως η τυχόν συνδρομή κωλυμάτων εκλογιμότητας. Ο νομοθέτης γνώριζε άλλωστε ότι ο έλεγχός τους αποτελεί αντικείμενο της δικαιοδοτικής λειτουργίας, ανήκει δηλαδή κατά το άρθρο 58 Συντ. αποκλειστικά στον φυσικό δικαστή τους, το Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο.

Το Α΄ Τμήμα του Αρείου Πάγου κατά την ανακήρυξη του συνδυασμού Επικρατείας του ΠΑΣΟΚ θα έπρεπε να ακολουθήσει πιστά τις επιταγές του Συντάγματος, να κινηθεί αυστηρά στο πλαίσιο της αρμοδιότητας που του αναθέτει η εκλογική νομοθεσία, να μην προβεί καθ΄ υπέρβαση της δικαιοδοσίας του σε έλεγχο τυχόν συνδρομής κωλυμάτων εκλογιμότητας και να ανακηρύξει τη Φώφη Γεννηματά υποψήφια βουλευτή Επικρατείας. Κατά την εξέταση της σχετικής δήλωσης δεν παρασχέθηκε, εξάλλου, η δυνατότητα τόσο στο ΠΑΣΟΚ όσο και στην προτεινόμενη υποψήφια να εκθέσουν τις απόψεις τους. Όπως τονίστηκε προηγουμένως, ο έλεγχος της συνδρομής κωλύματος εκλογιμότητας ανήκει αποκλειστικά στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο, δηλαδή το Εκλογοδικείο, το οποίο αποτελεί κατά το Σύνταγμα τον φυσικό δικαστή της εξέτασης ανάλογων υποθέσεων. Ανεξαρτήτως αυτού, δεν συντρέχει εν προκειμένω κώλυμα εκλογιμότητας κατά το άρθρο 56 παρ. 1, διότι η προτεινόμενη κατείχε μεν θέση ανώτερου μονοπρόσωπου οργάνου στην Τοπική Αυτοδιοίκηση του β΄ βαθμού, αλλά δεν υπέβαλε υποψηφιότητα σε βασική εκλογική περιφέρεια προς εκλογή με το σύστημα της σταυροδοσίας. Με αυτά τα δεδομένα, δεν συντρέχει στο πρόσωπό της, κατά την ορθότερη άποψη, κώλυμα, αφού από τη θέση που κατείχε δεν είναι αντικειμενικά δυνατό να επηρεάσει τους ψηφοφόρους κατά τρόπο αθέμιτο.

Άλλωστε, κατά πάγια νομολογία του Ανωτάτου Ειδικού Δικαστηρίου τα κωλύματα εκλογιμότητας ερμηνεύονται πάντοτε στενά.

Ο Γιώργος Παπαδημητρίου είναι καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου και υποψήφιος βουλευτής Επικρατείας ΠΑΣΟΚ.