«Ο χρόνος καταβροχθίζει όλα όσα αγαπάμε»

Ο Έντγκαρ Ριτζ, 74 χρόνων, πέρασε το μεγαλύτερο μέρος των τελευταίων τριών δεκαετιών δουλεύοντας για το επικό δράμα «Ηeimat» («Πατρίδα»), που έχει θέμα την Γερμανία του 20ού αιώνα. Η έννοια του χρόνου, όπως λέει, είναι κάτι που τον πάθιαζε σε όλη του τη ζωή. Ο παππούς του, που ήταν ωρολογοποιός, τον επηρέασε κατά κάποιον τρόπο σε αυτό. «Θυμάμαι που πηγαίναμε με τον παππού μου βόλτα στην εξοχή και καθώς απομακρυνόμασταν από το χωριό βλέπαμε από μακριά καθαρά το μεγάλο ρολόι- “το ρολόι κοιτάει πάντα προς το μέλλον”, έλεγε ο παππούς μου και ξέρει πως όλα όσα συμβαίνουν στον κόσμο έχουν την ώρα τους». Το «Ηeimat» έχει τον δικό του, ξεχωριστό χρόνο. Έχει διάρκεια 42 ωρών και στην ουσία αποτελείται από τρεις σειρές 30 ταινιών, μερικές από αυτές έχουν μεγαλύτερη διάρκεια από πολλές μεγάλου μήκους ταινίες. Κατά τον δημιουργό του, θα έπρεπε να ήταν ακόμη μεγαλύτερο. Ο Ριτζ παρακολουθεί το ταξίδι τεσσάρων γενιών στον χρόνο. Το ίδιο επικά ο Νίκος Μαμαγκάκης έχει «ντύσει» με μουσική αυτό το ταξίδι. Μάλιστα ο σκηνοθέτης επιστρέφει σε λίγο και πάλι στην «αφήγησή» του, καθώς ετοιμάζει το τέταρτο μέρος της σειράς, τον «επίλογο», που θα είναι «Οι γυναίκες». Ο Έντγκαρ Ριτζ θυμάται το σπίτι των γονιών του, που ήταν γεμάτο ρολόγια και πως «σε όλα τα δωμάτια άκουγες τον χτύπο τους». Έτσι, σιγά σιγά, λέει ο Γερμανός σκηνοθέτης, μεγαλώνοντας άρχισε όλο και πιο πολύ να τον απασχολεί το θέμα: «Ο χρόνος είναι αόρατος, όπως αόρατη είναι η ίδια η ζωή. Όταν γεννιόμαστε μπαίνουμε στον χρόνο και όταν πεθαίνουμε βγαίνουμε από αυτόν. Αλλά το παρόν, τι ακριβώς είναι;

Αφήνουμε τον εαυτό μας μέσα σε κάθε δευτερόλεπτο και αυτό το ονομάζουμε παρόν. Όλα όσα αγγίζουμε, βλέπουμε, αγαπάμε, επιθυμούμε, καταβροχθίζονται κάθε στιγμή από τη ροή του χρόνου. Και αυτό με θλίβει». Και συνεχίζει ο σκηνοθέτης του «Ηeimat» στη διάλεξή του που μεταφράζει η ιταλική «Ρεπούμπλικα»: «Με αυτό το ερώτημα που χρόνια με απασχολεί – τι στ΄ αλήθεια είναι το παρόν- είναι απόλυτα δεμένη η δουλειά μου ως σκηνοθέτη».

«Η ζωή είναι μια ιστορία. Και πρέπει να αφηγείσαι ιστορίες, ώστε το κοινό να την καταλαβαίνει. Οι στιγμές που φεύγουν μέσα στη ζωή παραμένουν μέσα στην ιστορία». Στην τελική ευθεία, προσθέτει ο σκηνοθέτης, δεν μετράει η αλήθεια, αλλά το αν η ιστορία σου είναι μια ωραία ιστορία «και πρέπει να είναι τόσο ακριβής, ώστε να μπορούσε να είναι αληθινή».