Θύματα πολέμου κερδοσκόπων

Η Αφροδίτη Γρηγοριάδου, ο Κωνσταντίνος Καζάκος και ο Κώστας Καζάκος σε μια σκηνή σύγκρουσης: από τις δοκιμές τού «Ήταν όλοι τους παιδιά μου»

Πόσο επίκαιρο μπορεί να παραμένει ένα θεατρικό έργο γραμμένο το 1947 – εξήντα
σχεδόν χρόνια μετά; Το ερώτημα απαντάται από σκηνής. Αλλά αν το έργο στόχο του
έχει να ρίξει φως στους μηχανισμούς ενός κοινωνικού και οικονομικού συστήματος
διαβρωμένου που επιδιώκει να κατασκευάζει «επιτυχημένες» προσωπικότητες μπορεί
και να αποδειχθεί τραγικά επίκαιρο…

Στην κατηγορία αυτή θα μπορούσε να εντάξει κανείς το «Ήταν όλοι τους παιδιά
μου» του Άρθουρ Μίλερ, κορυφαίου δραματουργού του αμερικανικού θεάτρου μαζί με
τον Τενεσί Ουίλιαμς της γενιάς μετά τον Ευγένιο Ο Νιλ, ο οποίος όμως σημάδεψε
και το παγκόσμιο θέατρο. Έργο που επέλεξε ο Κώστας Καζάκος και ετοιμάζεται να
το παρουσιάσει σε σκηνοθεσία Γιάννη Ιορδανίδη ερμηνεύοντας τον κεντρικό ρόλο.

Με το έργο αυτό ο Μίλερ «εκπόρθησε», ύστερα από την αποτυχία του προηγουμένου
του, το Μπροντγουέι το 1947 – η σκηνοθεσία ήταν του Ηλία Καζάν – κερδίζοντας
το Βραβείο των Κριτικών της Νέας Υόρκης και κατάφερε να επηρεάσει τη σύγχρονη
δραματουργία μέσα από τον γερά, «ιψενικά» δομημένο ρεαλισμό του πριν ακόμα
γράψει το επόμενο «Ο θάνατος του εμποράκου» που θεωρείται το αριστούργημά του.

Κεντρικός ήρωας του «Ήταν όλοι τους παιδιά μου» είναι ο Τζο Κέλερ –
ένας κερδοσκόπος του πολέμου, πατέρας δυο γιων που τους «θυσιάζει» στο βωμό
του χρήματος. Κρατικός προμηθευτής στη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου
Πολέμου εξαρτημάτων για πολεμικά αεροπλάνα, εξαρτημάτων τα οποία αποκαλύφθηκε
πως ήταν ελαττωματικά και έγιναν αφορμή να σκοτωθούν πολλοί νεαροί πιλότοι,
μπορεί στη δίκη στην οποία παραπέμφθηκε να αθωώθηκε και εξιλαστήριο θύμα να
έγινε ο συνεταίρος του, αλλά τρία χρόνια μετά η μοίρα θα τον φέρει μαζί με την
οικογένειά του αντιμέτωπους με την αλήθεια: ένας από τους πιλότους που έγινε η
αφορμή να σκοτωθούν ήταν και ο μεγαλύτερος γιος του! Και το έργο αποκτά
διαστάσεις αρχαίας ελληνικής τραγωδίας από την οποία άλλωστε «δανείζεται» τη
θεματολογία του.

Το «Ήταν όλοι τους παιδιά μου» πρωτοπαρουσιάστηκε στην Ελλάδα από – φυσικά…
– τον Κάρολο Κουν και το «Θέατρο Τέχνης» το 1947 – λίγους μόλις μήνες μετά την
αμερικανική πρεμιέρα του! Το πιο πρόσφατο ελληνικό ανέβασμά του έγινε μόλις
την περσινή σεζόν στην Θεσσαλονίκη, από το ΚΘΒΕ, σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου
Αρβανιτάκη, αλλά στην Αθήνα από επαγγελματικό θίασο έχει να παρουσιαστεί από
τη σεζόν 1985 – 86 – η σκηνοθεσία ήταν του Ρότζερ Ουίλιαμς και έπαιζαν ο
Αλέκος Αλεξανδράκης, η Βέρα Ζαβιτσιάνου, ο Γρηγόρης Βαλτινός…

Στο θέατρο «Καρέζη» ανεβαίνει σε μετάφραση Αλέξανδρου Κοέν, με σκηνικά
και κοστούμια Γιώργου Πάτσα, μουσική Φίλιππου Τσαλαχούρη, φωτισμούς Λευτέρη
Παυλόπουλου και βοηθό σκηνοθέτη τον Κωνσταντίνο Ζημιανίτη.

Τους υπόλοιπους ρόλους έχουν επωμιστεί οι: Αφροδίτη Γρηγοριάδου, Αλεξάνδρα
Παλαιολόγου, Κωνσταντίνος Καζάκος, Γεράσιμος Μιχελής, Ιωσήφ Μαρινάκης,
Κωνσταντίνος Καρβέλης, Τζούλη Σούμα, Βίβιαν Κοντομάρη.

«Ένα έργο σαν φρέσκο καρβέλι»

«Το έργο αυτό μιλάει για το σήμερα», λέει ο Κώστας Καζάκος. «Κάνει μια
τεκμηριωμένη καταγγελία του απάνθρωπου συστήματος στο οποίο ζούμε και που έχει
υποτάξει τα πάντα στον βωμό του κέρδους. Είναι πάντα επίκαιρο. Σαν να
διαβάζεις το πρόσφατο πόρισμα για την πτώση του Σινούκ. Εγώ το χαρακτηρίζω
“φρέσκο καρβέλι που μόλις βγήκε από τον φούρνο”. Γι’ αυτό και σκηνοθέτης και
σκηνογράφος αποφάσισαν να του δώσουνε μια διαχρονική χροιά».

INFO

Στο θέατρο «Τζένη Καρέζη» (Ακαδημίας 3, τηλ. 210 3636144, 210 3625520).
Πρεμιέρα στις 10 Νοεμβρίου.