Έμπνευση από τον Mεσαίωνα

Ο Τζον Γκαλιάνο, πληθωρικός και θεατρικός, έδειξε στη συλλογή υψηλής ραπτικής για τον οίκο Dior μία νέα τεχνική. Στριφογύρισε στρώσεις από πράσινο τούλι σαν να έκανε διαμόρφωση κήπων και δημιούργησε ραγισμένες επιφάνειες πάνω από την ουρά του ασπρογάλαζου βραδινού φορέματος που είχε σχήμα τσαλακωμένης χάρτινης σακούλας

Στο Παρίσι το μόνο που έλειπε από τη μεσαιωνική ατμόσφαιρα των συλλογών της
υψηλής ραπτικής ήταν οι βαθιές τάφροι των κάστρων. Γιατί όλα τα δημιουργήματα
της ερχόμενης φθινοπωρινής σεζόν θύμιζαν έντονα τον γαλλικό και ιταλικό
Μεσαίωνα: τα μανίκια-πανοπλίες στις τουαλέτες του Dior, οι τζιν
μπότες-στιβάλια στη Chanel, το ποιητικό λεξιλόγιο του Δάντη με το οποίο
εκφράστηκε ο Τζόρτζιο Αρμάνι.

Ο Μεσαίωνας είναι της μόδας στα ατελιέ της υψηλής ραπτικής. Ίσως γιατί εκείνη
την εποχή τα ρούχα ήταν περίτεχνα, κεντημένα, αυστηρά και έθεταν τα όρια στον
διαχωρισμό των τάξεων. Τηρουμένων των αναλογιών, και τα ρούχα του Τζον
Γκαλιάνο για τον οίκο του Christian Dior «έδειχναν τις ακρότητες της σύγχρονης
πραγματικότητας – από τις παρακμιακές επιδείξεις πλούτου μέχρι τον θρησκευτικό
φανατισμό», όπως επισημαίνει η Κάθι Χόριν των «New York Times» στην
ανταποκρισή της από τις πολεμίστρες των παρζιάνικων σαλονιών. Ο Γκαλιάνο πήρε
έμπνευση από την ταινία του Μαρσέλ Καρνέ «Οι επισκέπτες της νύχτας» και από τη
Γαλλίδα ηθοποιό Αρλετί, σταρ της δεκαετίας του ’40, που ερμήνευσε τη Ζαν
Ντ’Αρκ. Συμπτωματική ήταν και η επιλογή του Καρλ Λάγκερφελντ για τον οίκο
Chanel να αναζητήσει τα στοιχεία της συλλογής υψηλής ραπτικής από τον Μεσαίωνα
με χρυσοκέντητη λαιμαριά πάνω σε ένα μαύρο απλό φόρεμα ή στο βαθυκόκκινο
εκκλησιαστικό παλτό με το ψηλό κολλάρο. Αν και ουδείς από τους δύο μετρ έχει
εκφράσει με τις δημιουργίες του πολιτικές πεποιθήσεις, ο Λάγκερφελντ είπε ότι
οι πολεμικές μεσαιωνικές φορεσιές που παρουσίασαν «είναι ένδειξη σε ποιο
σημείο η θρησκεία και ο φόβος μπορούν να διαβρώσουν την ορθολογιστική σκέψη.
Και βέβαια, η πανοπλία είναι ένα σύμβολο προστασίας».

Ο Τζόρτζιο Αρμάνι ξέρει περισσότερο από κάθε σχεδιαστή ότι η άρνηση είναι ένδειξη κομψότητας. Όμως προτίμησε να στολίσει τη συλλογή του για να προσελκύσει γαλαζοαίματη πελατεία που συνήθως βρίσκει καταφύγιο στις προτάσεις χλιδής του συμπατριώτη του Valentino

H εβδομάδα που πέρασε ήταν μία σπάνια στιγμή ελεύθερης έκφρασης πάνω
στην πασαρέλα. H υψηλή ραπτική – κατά τις εκτιμήσεις της Αμερικανίδας
δημοσιογράφου των «New York Times» – ζει τις ένδοξες αυτές μέρες της, χάρη
στους τελευταίους εκλεκτούς μετρ που ξοδεύουν πάνω από ένα εκατομμύριο ευρώ
για σκηνικά και για τη δημιουργία πανάκριβων ρούχων. Ο Γκαλιάνο θέλησε να
«φορέσει» στις σιφόν τουαλέτες ένα μανίκι από την πανοπλία της Ζαν Ντ’ Αρκ. Το
οποίο δούλεψε ακόμα περισσότερο για να το μετατρέψει σε μανίκι μίας εφαρμοστής
στενής ζακέτας εποχής δεκαετίας του ’40. Κι επειδή είναι αδύνατο να δαμάσει τη
φαντασία του προς μία κατεύθυνση, το ταλέντο του τον οδήγησε μέχρι και τα
χρόνια του πανκ. Τα οποία φάνηκαν στα γούνινα και δερμάτινα παλτό του και στα
ζέρσεϊ ντραπέ φορέματά του.

«H υψηλή ραπτική έχει καθήκον να κάνει τους ανθρώπους να ονειρεύονται. Όμως οι
δυνατές κεραίες του Λάγκερφελντ που αντιλαμβάνεται την πραγματικότητα έπιασαν
την κρίση ταυτότητας που περνάει η υψηλή ραπτική, καθώς η σπουδαιότητά της
υποβαθμίζεται από τα σόου του πρετ α πορτέ», επισημαίνει η Σούζι Μένκες στην
«International Herald Tribune». Και στέκεται στο γιατί και το πώς ο Καρλ
Λάγκερφελντ εκσυγχρονίζει το κλασικό ταγιέρ Chanel. Πρώτα με το να στενέψει τη
γραμμή στα τουίντ σακάκια. Το πέτυχε με το να σηκώσει το μανίκι πιο πάνω από
το σημείο του ώμου δείχνοντας πιο μικρή την πλάτη και στενεύοντας το μανίκι
στο ύψος του καρπού.

«Legiardra», είπε ο Τζόρτζιο Αρμάνι χρησιμοποιώντας μία έκφραση του
Φλωρεντινού μεσαιωνικού ποιητή Ντάντε Αλιγκέρι, για να περιγράψει τη συλλογή
Prive που παρουσίασε στην εβδομάδα της υψηλής ραπτικής. Και να εξηγήσει ότι
πρόκειται για μία ελαφρότητα. Για ένα αιθέριο στυλ το οποίο δούλεψε με πλισέ
λεπτομέρειες στους γιακάδες και με πτυχώσεις που κατέληγαν σε σχήμα λουλουδιού
στα πανωφόρια του. Ο Αρμάνι στην πιο πολυτελή συλλογή του απαρνήθηκε την
πεποίθησή του για τον αφαιρετικό μοντερνισμό και μάλλον υπέκυψε στις επιθυμείς
των Ιταλίδων που θέλουν ρούχα για ειδικές επίσημες περιστάσεις. Γι’ αυτό και
έκανε συνδυασμούς στα υλικά του, συμπλήρωσε τα ταγέρ με καπέλα κοκτέιλ και
έφτιαξε παπούτσια από δέρμα πύθωνα.

Τάση του δρόμου

H Chanel μπορεί να κάνει θέμα κομψότητας μία τάση του δρόμου. Δηλαδή τη
συνήθεια των κοριτσιών που φοράνε τα μίνι φορέματά τους πάνω από τζιν
παντελόνια. Το μάτι του Λάγκερφελντ έπιασε την καινοτομία και έδωσε παραγγελία
στον υποδηματοποιό Μασάρο να φτιάξει μπότες ψηλές μέχρι τους γοφούς από μαύρο
και πετροπλυμένο τζιν ύφασμα. Και για τα τακούνια σε αυτές τις νεο-ιπποτικές
μπότες ζήτησε να γίνουν σαν στολίδια από κεχριμπάρι. «Ήταν ένα βλέμμα πάνω
στην εποχή. Τα σύνολα δεν θα έμοιαζαν το ίδιο μοντέρνα αν τα έδειχνα χωρίς
αυτές τις τζιν μπότες», είπε ο Λάγκερφλεντ στα παρασκήνια του σόου της Chanel.

Όνειρα από χρυσή κλωστή

Ο Ρικάρντο Τίσι στον οίκο Givenchy είναι ο πιο νέος δημιουργός που προσπαθεί να ενταχθεί στο κλίμα της υψηλής ραπτικής. H ιδέα του να αξιοποιήσει το έθνικ στυλ, με αναφορές στον πολιτισμό της αφρικανικής ηπείρου, τού στοίχισε την αρνητική υποδοχή των δημοσιογράφων. Οι οποίοι του λένε να μετριάσει τα βασανιστικά κοψίματα στα ρούχα και να επιδοθεί στη ραφιναρισμένη μεταχείριση των πολυτελών υλικών

Στο Παρίσι η βαριά σκιά ενός μεγάλου μετρ της υψηλής ραπτικής, του Κριστομπάλ
Μπαλενσιάγκα, έδωσε πνοή στην έμπνευση του Ζαν Πολ Γκοτιέ. H αναδρομική έκθεση
για τον Μπαλενσιάγκα που παρουσιάζεται στο Μουσείο Εφαρμοσμένων Τεχνών του
Λούβρου, έδωσε την αφορμή να έρθουν στο φως ορισμένα από τα στοιχεία της
κληρονομιάς που άφησε ο Ισπανός μετρ στην υψηλή ραπτική. Όπως την ιδιαίτερη
εμμονή του για τα μανίκια. Το έπιασε το υπονοούμενο ο Ζαν Πολ Γκοτιέ και το
δούλεψε για τη δική του συλλογή υψηλής ραπτικής: ένα υπέροχο μαύρο μακρύ
πανωφόρι είχε το χτίσιμο του ραμμένου πάνω στο σώμα ρούχου και το όνειρο ενός
δουλεμένου σε ατελιέ υψηλής ραπτικής στη λεπτομέρεια του ενός μανικιού. Το
οποίο κατέληγε στο σχήμα ενός πετεινού (τόσο γαλλικό σύμβολο) κεντημένου με
χρυσοκόκκινη κλωστή και πεταχτό περήφανο λειρί. Σουρεαλισμός; Απλά, επίδειξη
της γαλλικής αρετής να φτιάχνει όνειρα από χρυσή κλωστή και αδάμαστη φαντασία.