«Kατασκευάζουν εχθρούς!»

«Με τις ταινίες μου προσπαθώ να δείξω τι πραγματικά γίνεται στο Ιράν. Με ρεαλισμό. Αν κάποτε αλλάξουν τα πράγματα, θα μείνουν ως ιστορικές πηγές», λέει στα «NEA» ο σκηνοθέτης Τζαφάρ Παναχί

Με το «Οφσάιντ», τη νέα ταινία του που κέρδισε Αργυρή Άρκτο στο Φεστιβάλ
Βερολίνου, ο Ιρανός σκηνοθέτης (απαγορευμένος στη χώρα του) Τζαφάρ Παναχί
βρέθηκε στο αθηναϊκό αφιέρωμα στην Μπερλινάλε και δεν δίστασε να τα ψάλει
στους Αμερικανούς αλλά και στο θεοκρατικό καθεστώς της χώρας του.

Οι ταινίες σας διακρίνονται για τη «ματιά» τους στην κοινωνία του Ιράν. Δεν
αντιμετωπίζετε προβλήματα με τη λογοκρισία;

Αυτό το πρόβλημα είναι για όλες τις ταινίες και όχι μόνο τις κοινωνικές.
Υπάρχει γενικότερα πρόβλημα λογοκρισίας με κάθε είδους ταινίας. Φυσικά με
αγγίζει κι εμένα, αφού στη χώρα μου οι ταινίες μου απαγορεύονται.

Στη Δύση, η εικόνα που περνούν τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης για το Ιράν είναι
ότι πρόκειται για μια θεοκρατούμενη χώρα με πολύ συντηρητικές αντιλήψεις…

Το κράτος είναι θεοκρατούμενο και ιδιαίτερα συντηρητικό. Ο λαός όμως χωρίζεται
σε δύο κατηγορίες: ειδικά οι μεγαλύτεροι σε ηλικία είναι πιστοί στη θεοκρατία.
Οι νέοι όμως σκέφτονται πιο μοντέρνα.

Ποιος ο ρόλος σας ως σκηνοθέτη στην κοινωνία της χώρας σας;

Το μόνο που μπορώ να κάνω είναι να ωθήσω τον λαό να σκέφτεται. Δεν είμαι τόσο
αισιόδοξος ότι με δύο ταινίες θα αλλάξω τα πράγματα.

Τα σύννεφα μιας επέμβασης στο Ιράν πληθαίνουν. Πώς βλέπετε αυτό το
ενδεχόμενο;

Το χειρότερο είναι να επέμβει η Δύση στο Ιράν. Γιατί ο πόλεμος δεν θα λύσει
προβλήματα. Αντίθετα, θα χειροτερέψει την κατάσταση. Πιστεύω πως οι χώρες που
έχουν δικτατορία πάντα δημιουργούν έναν φανταστικό εχθρό για να μπορέσουν να
κάνουν τους νόμους πιο αυστηρούς, να ικανοποιήσουν άλλους σκοπούς.

Πώς κρίνετε την εμμονή της κυβέρνησης του Ιράν να αναπτύξει το πυρηνικό
πρόγραμμα και να μην κάνει πίσω; Δεν υπάρχει κίνδυνος να χρησιμοποιηθεί για
πολεμικούς σκοπούς;

H χρήση της πυρηνικής ενέργειας για όπλα δεν έχει καμία σχέση με την ειρηνική
χρήση της. Όταν κατέχεις τέτοια δύναμη, κάποια στιγμή θα τη χρησιμοποιήσεις.
Κάθε χώρα όμως έχει το δικαίωμα να τη χρησιμοποιεί για ειρηνικούς σκοπούς.

Γιατί και από ποιους καλλιεργείται ο θρησκευτικός φανατισμός σε Ανατολή και
Δύση; Ποιους εξυπηρετεί η σύγκρουση χριστιανών και μουσουλμάνων;

Πίσω από όλα αυτά υπάρχουν κυρίως τα καθεστώτα που εκμεταλλεύονται τις
θρησκευτικές αντιπαλότητες για να χειραγωγούν τον λαό.

Στο Ιράν υπάρχουν δύο ομάδες: οι διανοούμενοι που πιστεύουν ότι η θρησκεία
πρέπει να είναι πιο ελαστική και οι άλλοι που είναι τυφλά φανατισμένοι.
Δυστυχώς, οι διανοούμενοι βρίσκονται στις φυλακές.

Και για την ιστορία, το «Οφσάιντ» του Παναχί αφηγείται τις προσπάθειες μιας
παρέας Ιρανών γυναικών – μεταμφιέζονται ακόμη και σε άνδρες! – να
παρακολουθήσουν έναν ποδοσφαιρικό αγώνα, κάτι που απαγορεύεται.

INFO

Το «Οφσάιντ» θα βγει στους ελληνικούς κινηματογράφους το φθινόπωρο.