Ψέματα ήτανε ό,τι κι αν έλεγα

Με τριάντα χρόνια καθυστέρηση, αλλά με αποφασιστικότητα, θάρρος και
αυταπάρνηση, έπιασα για πολλοστή φορά να διαβάσω τον «Οδυσσέα» του Τζόις. Στις
πρώτες σελίδες πήγε να με πάρει λίγο από κάτω και να το παρατήσω πάλι, αλλά
μετά την εκατοστή έδωσα μια και χώθηκα στο βιβλίο μ’ έναν τρόπο που τον
γνωρίζω παιδιόθεν, δεν θα τ’ αφήσω εύκολα πια. Καλό μας ταξίδι λοιπόν.

Έχει για μένα μεγάλη ιστορία το θέμα. Από πολύ μικρός είχα δίπλα μου το
βιβλίο, σε μια έκδοση ούτε θυμάμαι καλά καλά ποια, μόνο ότι ήτανε σε μικρά
μικρά τομίδια (νομίζω τρία πρόλαβαν να βγουν όλα κι όλα. Ή τέσσερα;), μαύρο το
εξώφυλλο με τον τίτλο, γράμματα πεζά και με άλλο χρώμα ο καθένας. Κάθε τόμος
το δικό του. Θυμάμαι καλά ένα μοβ του πένθους και της θλίψης να βάφει τον
«Οδυσσέας» και να γεμίζει το φοιτητικό μου δωμάτιο μενεξέδες. Όλο τό ‘πιανα κι
όλο τ’ άφηνα. Με τρώγανε οι τύψεις και για ν’ απαλλαγώ απ’ αυτές ξανάπιανα τον
Προυστ, και να πάλι να ξαναβρίσκομαι εις αναζήτησιν του «Χαμένου χρόνου». Έτσι
έφτασα να έχω διαβάσει τον «Χρόνο» πάνω από εφτά φορές και τον Τζόις ούτε μία.
Αυτό ήταν μεγάλο αμάρτημα για τον άγραφο νόμο που φωνασκούσε εντός μου και που
άκουγα πεντακάθαρα στα ενοχικά μου όνειρα και που απαρτιζόταν από τις λέξεις
«ένας-καλλιτέχνης-που-σέβεται-τον-εαυτό-του-πρέπει-να-‘χει-διαβάσει-τα-δυο-αριστουργήματα-του-εικοστού-αιώνα».
Έτσι λοιπόν, για να εξαγνιστώ από την αμαρτία, έπεφτα μέσα της ώς τα μπούνια.
Μόλις έκλεινα το βιβλίο κατά τις τέσσερις τα ξημερώματα, ντύσιμο, τσιγάρα,
πορτοφόλι, κλειδιά κι όποιον πάρει η νύχτα. Συνήθως τραβούσα κατά το «Χάραμα»
κι όλο και κάποιον θά ‘βρισκα, ή τον Διαγόρα ή τον Φέρτη ή τη Φρίντα
(οπωσδήποτε) κι εκεί στη νύχτα που λιποθυμούσε στο άρωμα της γαρδένιας και του
φτηνού ουίσκι έβρισκα το αντίδοτο πασών των νόσων και των επιθυμιών. Στο πάλκο
τραγούδαγε η Μπέλλου…

Ψέματα ήτανε ό,τι κι αν έλεγα

Ψέματα ήτανε, δεν σ’ αγαπούσα

Είμαι παλιόπαιδο και σε βασάνισα

Γι’ αυτό μην κλαις για μένα τώρα, μην πονάς…

Μετά όλοι σ’ ένα Ντεσεβό και διανομή κατ’ οίκον κατά μόνας, κατά ζεύγη, κατά
πού ‘στράφτει…

Έτσι κι χθες, μόλις πέρασα τις εκατό σελίδες, σηκώνομαι, ντύσιμο, τσιγάρα (όχι
τσιγάρα, δεν καπνίζω πια, τι τσιγάρα;) πορτοφόλι, κλειδιά, ανοίγω την πόρτα,
κάνω να βγω έξω, στη νύχτα.. Πού έξω; Ποια νύχτα; Τώρα μόνο κάτι άθλια άφτερ
πνιγμένα σε τραγούδια θνησιγενή κι ανομοιοκατάληκτα «το νινί σέρνει καράβι»,
«γλύκα, γλύκα, είσαι γλύκα», «έχεις πολύ ταλέντο στα χείλη» ή τα ξέφτια
κάποιου προγράμματος με βαριεστημένα πρωτοδεύτερα ονόματα και κάτι
απελπισμένους με βαμμένα μαλλιά και κηλεπίδεσμο να χορεύουνε τους μπάλους.
Μέσα λοιπόν και πάλι μέσα. Ξανάπεσα στα νύχια της τηλεόρασης. Είχε επαναλήψεις
όλων των ειδών. Επαναλήψεις ειδήσεων, ρεπορτάζ, συζητήσεων, ριάλιτι και
διαφημίσεων. Σκόρπιες φράσεις και σπασμένες φωτεινές εικόνες τρεμοπαίζουν στο
δωμάτιο. H κυρία Πάλλη – Πετραλιά, υπουργός πια, παρουσιάζει το πόνημα του
κυρίου Αβραμόπουλου. Ένα σποτάκι για να γνωρίσει την Ελλάδα στο εξωτερικό, η
Χαρά του Κιτς. Υπό τους ήχους κακοποιημένου «Zorba the Greek» ένα ζευγάρι
μπαλέτο (παγκόσμια πρώτη) να χορεύει χασοποφλαμένκο με φόντο καρτ-ποστάλ του
’50 και μπροστά η υπουργός ντυμένη με σεγκούνι τουαλέτα μαύρη με άσπρα
χιλιοκέντητα έθνικ φρίντζουλα – μίντζουλα κι από μέσα να βγαίνει σαν το κεφάλι
της χελώνας ένα σατέν με γιακά Μάο αλλά ξεχειλωμένο. Όλο μαζί το σύνολο σαν
ανασχηματισμένη κυβέρνηση σε παραφορά. Αλλάζω. Ειδήσεις: «Δεν πήρα δαχτυλίδι»
και δείχνει τον μέλλοντα γραμματέα του κόμματος. Μετά «Δεν θα κάνω το παγώνι»
και δείχνει τον πρώην γραμματέα του κόμματος. Αλλάζω. Μια ταλαίπωρη κι
ευτυχισμένη εξομολογείται. «Ο άλλος μου ο άντρας; Τι να σας πω. Καλοοοοοοοός.
Τόσο καλός. Ένα μόνο θα σας πω: Το χαστούκι αυτού του ανθρώπου δεν το
γνώρισα». Αλλάζω. Σ’ ένα ντιβάνι ξάπλα δυο αποκλεισμένοι σε ριάλιτι έχουν
απορίες: «Τι είναι “Παίδες εν καμίνω”»; «Είναι που λέμε σ’ αναμμένα κάρβουνα»,
«η Θεσσαλία είναι πόλις;», «όχι νομός». Νυστάζω, μονολογώ. «Είναι ζωή αυτή»;
Ακούω τον πανελίστα μέσα μου. «Όχι. Πολτός. Καλημέρα»!