«Tα παιδιά είναι πλέον το μέλημά μου»

H διάσημη συγγραφέας Τζόαν K. Ρόουολινγκ στη συνάντησή της με παιδιά που ζουν, χρόνια τώρα, σε ιδρύματα της Ρουμανίας

H «μάνα» του Χάρι Πότερ δίνει τη δική της, προσωπική μάχη. Για τα χιλιάδες
ανήλικα, με σωματική ή νοητική υστέρηση, παιδιά των Βαλκανίων και της
Κεντρικής Ευρώπης που εξακολουθούν να ζουν και να μεγαλώνουν σε ιδρύματα και
να κοιμούνται σε κρεβάτια με κάγκελα, σαν θηρία σε κλουβιά. Το πρώτο σοκ ήρθε
από άρθρο εφημερίδας. «Στην Τσεχία το 6% του συνόλου των παιδιών κάτω των
τριών ετών ζουν σε ίδρυμα. Και είναι το υψηλότερο ποσοστό στην Ευρώπη,
υψηλότερο και από της Κεντρικής Ασίας», σημειώνει σε άρθρο της που
δημοσιεύθηκε στον κυριακάτικους «Times». «Σε όλη την Ευρώπη υπολογίζεται πως
περίπου 23.000 παιδιά κάτω των τριών διαβιούν υπό άθλιες συνθήκες σε ιδρύματα.
Το 6% των παιδιών αυτών που εξακολουθούν να ζουν σε ιδρύματα ουσιαστικά δεν
έχουν γονείς. Ένα από αυτά είναι ο Βάσεκ Νότεκ, πέντε ετών. Γεννήθηκε σε
κοντινή πόλη της Πράγας. Είναι έγκλειστος σε ίδρυμα αν και οι γονείς του ζουν
μόλις ενάμισι χιλιόμετρο μακριά».

H Τζόαν K. Ρόουλινγκ έκανε σκοπό της ζωής της να γίνει η ζωή των παιδιών αυτών
καλύτερη. «Βομβάρδισε» με επιστολές μέλη του Κοινοβουλίου της Σκωτίας, τον
Τσέχο πρέσβη στην Αγγλία, τον Τσέχο πρωθυπουργό και τον πρόεδρο της
Δημοκρατίας της χώρας. Το Συμβουλευτικό Κέντρο Νοητικής Υστέρησης, με έδρα την
Ουγγαρία, επιβεβαίωσε τους φόβους της. «Μου είπαν πως παραμένουν σε χρήση
εκατοντάδες τέτοια κρεβάτια-κλουβιά, αυθαίρετα και κατά παράβαση της
νομοθεσίας». Έπειτα άρχισε τα ταξίδια. Στο Βουκουρέστι και την Πράγα. Στη
ρουμανική πρωτεύουσα συναντήθηκε με μέλη του κρατικού Children’s High Level
Group που παραδέχεται ότι αντιμετωπίζει πρόβλημα με τα έγκλειστα παιδιά και
γι’ αυτό ανοίγει τις πόρτες του καλώντας σε βοήθεια. Συνοδευόμενη από τον
Ρουμάνο πρωθυπουργό συνάντησε παιδιά ιδρυμάτων τα οποία μάλιστα είχαν
διακριθεί στον εθνικό διαγωνισμό Edelweiss. Όλα ήταν ταλαντούχα αλλά και
αφοπλιστικά ειλικρινή. Δεν δίστασαν να πουν πως οι υπάλληλοι των ιδρυμάτων δεν
μπορούν να καλύψουν τις ανάγκες και τις επιθυμίες τους. Στην Πράγα υπέστη σοκ.
«Αν και το επίπεδο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι υψηλό, η χώρα εξακολουθεί
να συντηρεί μεθόδους που αντιβαίνουν στις αντίστοιχες διεθνείς συμβάσεις κατά
της κακοποίησης και της απάνθρωπης μεταχείρισης. Είναι εύκολο να αποσιωπήσεις
τον αποχωρισμό παιδιών από τους γονείς τους. Είναι αδύναμα, απροστάτευτα. Κι
αν δεν μπορούν να τα προστατέψουν εκείνοι, τότε είναι δουλειά κάποιων άλλων,
συμπεριλαμβανομένης και εμένα της ίδιας».