Δρόμοι

Την τραγική θέση…

… των χωρών του Τρίτου Κόσμου αποκάλυψαν, όταν πια αποτραβήχτηκαν, τα κύματα
του τσουνάμι. Ως όρους για τη χορήγηση δανείων στις φτωχές χώρες, εδώ και
είκοσι χρόνια, οι «δίδυμοι» οργανισμοί της Ουάσιγκτον, το Διεθνές Νομισματικό
Ταμείο και η Παγκόσμια Τράπεζα, έθεταν την ιδιωτικοποίηση, τη λιτότητα και την
απελευθέρωση της αγοράς. Στόχος ήταν να οργανωθούν οι οικονομίες τους κατά το
πρότυπο του αμερικανικού καπιταλισμού, που μεταξύ άλλων πλεονεκτημάτων θα τους
έδινε τη δυνατότητα να ξεπληρώσουν το χρέος τους. Αντί γι’ αυτό, η ανάπτυξη
επιβραδύνθηκε, τα χρέη συσσωρεύτηκαν και σήμερα αυτές οι χώρες είναι
παγιδευμένες σε έναν κατήφορο φτώχειας και κοινωνικής αποσύνθεσης.

Όσες εκκλήσεις…

… και αν γίνουν για μερική «άφεση» χρεών στις χώρες που έπληξε ο σεισμός και
το τσουνάμι, αργά ή γρήγορα είναι βέβαιο ότι θα τους ζητηθεί πάλι να σφίξουν
ακόμη περισσότερο το ζωνάρι εν ονόματι μιας «υγιούς οικονομικής πολιτικής» που
θα μειώνει το εργατικό κόστος, ώστε να αυξηθούν οι εξαγωγές για να αποκτήσουν
αρκετό συνάλλαγμα και να ξεπληρώσουν τα δάνειά τους. Το κόστος εργασίας είναι
ήδη φτηνό, γράφει το αμερικανικό περιοδικό «Νέισον», φτηνότερο δεν γίνεται. Αν
προσθέσει κανείς σε αυτό την άθλια υποδομή και την ακόμη αθλιότερη δημόσια
υγεία – που η νέα φυσική καταστροφή αποκαλύπτει το μέγεθος της αθλιότητάς τους
– διαπιστώνει ότι δεν υπάρχει καμία προοπτική να βγουν αυτές οι χώρες από την
«μαύρη τρύπα» τους με αυτή τη συνταγή.

Αφού δεν μπορούν…

… να πληρώσουν το χρέος τους, γιατί οι πιστωτές ξεζουμίζουν αυτές τις χώρες;
Οι τραπεζίτες λένε: αν δεν υποστούν τις συνέπειες των λαθών τους, θα τα
ξανακάνουν. Όμως, τα λάθη δεν είναι δικά τους. Τα περισσότερα χρέη είναι
«κληρονομιά» διεφθαρμένων δικτατόρων, μεταφορά πλούτου από φτωχούς ανθρώπους
πλούσιων χωρών σε πλούσιους ανθρώπους φτωχών χωρών.

Τα λάθη…

… δεν τα πληρώνουν όλοι το ίδιο. Μερικοί δεν τα πληρώνουν καθόλου. Οι ΗΠΑ
είναι ο μεγαλύτερος οφειλέτης του κόσμου (οι Αμερικανοί δεν πληρώνουν ούτε όσα
χρωστάνε στον ΟΗΕ). Το πιο εύκολο εκεί είναι να δηλώσει κανείς χρεοκοπία και
να αποφύγει τις συνέπειες: 1,5 εκατομμύριο επιχειρηματίες και ιδιώτες το
κάνουν κάθε χρόνο. Ύστερα γυρίζουν στο σπίτι, ανοίγουν την τηλεόραση και
βομβαρδίζονται με προσφορές νέων δανείων από εταιρείες που είναι δουλειά τους
να δανείζουν ανθρώπους που δεν έχουν πιστοληπτική ικανότητα. Στις ΗΠΑ, όταν
ενενήντα εννιά δισεκατομμυριούχοι είχαν κινδυνέψει να βαρέσουν «κανόνι»,
επειδή είχαν κερδοσκοπήσει λανθασμένα στο ρούβλι, η αμερικανική κεντρική
τράπεζα και το υπουργείο Οικονομικών έβαλαν τους τραπεζίτες να τους δανείσουν
και άλλα χρήματα για να μπορέσουν να ξανακάνουν πάλι τα ίδια. Ας ακολουθήσουν
λοιπόν οι «δίδυμοι» οργανισμοί της Ουάσιγκτον την ίδια συνταγή και στην
περίπτωση των χωρών του Τρίτου Κόσμου: τη συνολική διαγραφή του χρέους.