MIKHΣ ΘEΟΔΩPAKHΣ «H Eλλάδα είχε ανάγκη την λάμψη της Eθνικής»

Μίκης Θεοδωράκης: «Πρέπει να μας προβληματίσουν όλους, και κυρίως όσους υποτιμούν τον αθλητισμό, η μεγάλη σημασία που δίνει σήμερα η παγκόσμια κοινή γνώμη σε αθλητικές διακρίσεις»

«H λάμψη της Ελλάδας στα πέρατα της γης, με την επιτυχία της εθνικής
ποδοσφαιρικής ομάδας στην Πορτογαλία, μας κάνει υπερήφανους, γι’ αυτό βγήκαν
εκατοντάδες χιλιάδες στους δρόμους, με πρόσωπα φωτεινά, γελαστά και
ευτυχισμένα».

Ο Μίκης Θεοδωράκης μιλάει στα «NEA» για τις επιτυχίες της εθνικής ομάδας
ποδοσφαίρου, λέει τη γνώμη του για τους Ολυμπιακούς Αγώνες και τα μέτρα
ασφαλείας, ενώ έχει ξεκάθαρη θετική άποψη για τις επανεκτελέσεις τραγουδιών
του από σύγχρονους τραγουδιστές.

Ο διάσημος συνθέτης συνδέει το θέμα των Αγώνων με τη μεγάλη επιτυχία
της Εθνικής μας: «Ευτυχής σύμπτωση η επιτυχία της εθνικής ποδοσφαιρικής μας
ομάδας στην Πορτογαλία. Πρέπει να μας προβληματίσουν όλους, και κυρίως όσους
υποτιμούν τον αθλητισμό, η μεγάλη σημασία που δίνει σήμερα η παγκόσμια κοινή
γνώμη σε αθλητικές διακρίσεις και η εξύψωση της χώρας μας, θα έλεγα η λάμψη
της Ελλάδας, στα πέρατα της γης. Μήπως αυτό δεν είναι κάτι που το έχουμε τόση
ανάγκη; Μήπως γι’ αυτό δεν βγήκαν εκατοντάδες χιλιάδες στους δρόμους, με
πρόσωπα φωτεινά, γελαστά, ευτυχισμένα, υπερήφανα;».

Για το πολυσυζητημένο θέμα των επανεκτελέσεων τραγουδιών και έργων του από
τους σύγχρονους τραγουδιστές (Αλέξια, Μπάσης, Μακεδόνας, Κότσιρας, Ρέμος) και
τις αντίθετες απόψεις που υπάρχουν ο Θεοδωράκης λέει: «Ο ελληνικός λαός είναι
απέραντος. Το ίδιο και η ελληνική νεολαία. Ας μην κρίνουμε λοιπόν από τις
συμπεριφορές μιας μικρής μειοψηφίας που κάνει θόρυβο, αγοράζει CD και πάει στα
νυχτερινά κέντρα για να πληρώσει, δεν ξέρω πόσο, ένα μπουκάλι ουίσκι… Αυτοί
θα μας πούνε τι θέλει ή τι δεν θέλει η ανώνυμη θάλασσα της ελληνικής νεολαίας
και του ελληνικού λαού; Τότε ποιος αγοράζει – ας πούμε – τις επανεκδόσεις που
βγαίνουν η μία μετά την άλλη; Ποιος εξακολουθεί να τραγουδά τα τραγούδια μας;
Όσο για τους καινούργιους ερμηνευτές, είναι κακό που μαζί με το ρεπερτόριό
τους τραγουδούν τραγούδια που μένουν ζωντανά στη μνήμη του λαού μας; Δεν έχουν
το δικαίωμα; Θα βάλουμε κι εδώ την ετικέτα “ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ”; Και από πού κι ώς
πού ένας παλιός ερμηνευτής, έστω και πολύ μεγάλος, θα θελήσει να εμποδίσει
τους νεώτερους να πουν ένα “δικό του” τραγούδι; Αν ήμουν στη θέση τους, θα
ένιωθα χαρά γι’ αυτό και θα τους ενίσχυα με όλες μου τις δυνάμεις. Αν φυσικά
πίστευα σ’ αυτούς».

Εκτός από τα περισσότερο γνωστά έργα και τους κύκλους τραγουδιών που
ήδη επανακυκλοφορούν, σκέπτεται να εκδοθούν σε νέες κυκλοφορίες και τα άλλα
κλασικά, όπως «Οι εραστές του Τερουέλ», «Το πανηγύρι της Αση-Γωνιάς» και άλλα;

«Βεβαίως θα το ήθελα πολύ. Όμως πρέπει να σας υπενθυμίσω ότι αρκετά συμφωνικά
έργα μου έχουν κυκλοφορήσει από το 1960 έως σήμερα στη χώρα μας. Μόνο που η
δεκτικότητα του ελληνικού κοινού ως προς τη συμφωνική μουσική, και δη την
ελληνική, είναι ακόμα πολύ μικρή. Σημειώνω την κυκλοφορία της όπεράς μου
“Αντιγόνη” από την FM Records με τη σύμπραξη της Λυρικής Σκηνής και της
Κρατικής Ορχήστρας, υπό τη διεύθυνση του Λουκά Καρυτινού, ένα επίτευγμα
διεθνούς εμβέλειας, δεδομένου ότι ήδη έχει κάνει σοβαρές πωλήσεις, όπως
γνωρίζω, στη Γερμανία. Πώς όμως να το μάθει το μεγάλο ελληνικό κοινό, όταν τα
έργα αυτά αγνοούνται από τα σύγχρονα ελληνικά μέσα ενημέρωσης; Έλληνες
δημιουργοί και καλλιτέχνες χτίζουν πέτρα με πέτρα, με απέραντο μόχθο, θυσίες,
προσπάθειες αλλά και ταλέντο τον σύγχρονο ελληνικό πολιτισμό (ποιητές,
συγγραφείς, ζωγράφοι, γλύπτες, συνθέτες) και τα έργα που θα μείνουν πιθανόν
αύριο μεθαύριο να τα επικαλούνται οι επόμενες γενιές ως εθνικά επιτεύγματα,
ενώ οι σύγχρονοι, οι μεν φιμώνουν, οι δε αγνοούν… Καημένη Ελλάδα, εσύ που
ύψωσες το ανάστημά σου μπροστά σε τρομερούς εχθρούς, βρίσκεσαι σκυφτή, σιωπηλή
και γονατισμένη μπροστά σε άσπονδους φίλους…».

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ

«Ας μην ανησυχούμε για τα μέτρα ασφαλείας»

Για τα μέτρα ασφαλείας των Ολυμπιακών Αγώνων ο Μίκης Θεοδωράκης δίνει τη δική
του εξήγηση: «Δεν συμφωνώ με την κριτική για τα μέτρα ασφαλείας, τα οποία,
κατά τη γνώμη μου, δεν θίγουν κανέναν. Τέλος πάντων, για όσο κρατούν οι
Αγώνες, ας μην πλησιάσουμε – αν δεν μας αρέσουν οι φρουροί – τους αθλητικούς
χώρους. Ας πάμε στις παραλίες, στα νησιά και στα εξοχικά μας. Για όσους
πιστεύουν ότι τα μέτρα αυτά είναι πρόσχημα για να παραμείνουν και να
καταπιέζουν στο μέλλον τον λαό μας, ας μου επιτρέψετε να καγχάσω. Διότι, πείτε
μου σας παρακαλώ, ποια είναι αυτή η φοβερή εξουσία σήμερα και από ποιον ή από
ποιους θα πρέπει να φοβάται και γιατί θα πρέπει να φοβάται. Δεν γνωρίζουν τάχα
αυτοί που δίνουν το 90% στις εκάστοτε εξουσίες (ΠΑΣΟΚ και N.Δ.) ότι ψηφίζουν
κόμματα φιλοεοκικά, φιλονατοϊκά, απολύτως ενταγμένα στο ελληνικό κατεστημένο,
οικονομικό, κρατικό κ.λπ.; Αφού λοιπόν ο λαός μας ψηφίζει κατά 90% την
εξουσία, γιατί η εξουσία να φοβηθεί τους ψηφοφόρους της και να μηχανεύεται
πονηρές μεθόδους (όπως τα μέτρα ασφαλείας των Αγώνων) για να τους
τρομοκρατήσει αύριο, θεωρώντάς τους επικίνδυνους… επαναστάτες, ενώ είναι
αρνάκια του Θεού;

Ειλικρινά δεν το καταλαβαίνω. Αντιθέτως, πιστεύω ότι αν – ο μη γένοιτο –
συμβεί έστω και η παραμικρή τρομοκρατική ενέργεια θα πέσουν όλοι επάνω στη
χώρα μας να την κατασπαράξουν… Δεν μας ενδιαφέρει αυτό το ενδεχόμενο;».

Μεγάλες στιγμές το ’66 σε Γερμανία και Τασκένδη

Από τις χιλιάδες συναυλίες που έχει δώσει στην Ελλάδα και σε όλον τον κόσμο ο
Μίκης Θεοδωράκης θυμάται γεγονότα και ξεχωρίζει σημαντικές στιγμές: «Το κοινό
που με συγκίνησε περισσότερο και ήταν φλογερό το συνάντησα σε συναυλίες όπως
στο Μπουένος Άιρες, το Τελ Αβίβ, τη Βηρυτό, την Κωνσταντινούπολη, το Καράκας
και τη Γουατεμάλα… Εκεί δηλαδή που υπήρχαν βαθιές πληγές στις ψυχές λαών
βασανισμένων από τα καπρίτσια της Ιστορίας. Βέβαια δεν θα ξεχάσω ποτέ τις
συναυλίες που δώσαμε στα 1966 στη Γερμανία και την Τασκένδη. Στην πρώτη είχαμε
τους Έλληνες μετανάστες που μόλις είχαν ξεριζωθεί από τον τόπο τους και στη
δεύτερη τους πολιτικούς κρατούμενους που είχαν χάσει την πατρίδα τους. Και
στις δύο περιπτώσεις, ακούγονταν από τις αίθουσες λυγμοί και θρήνοι γοεροί
πριν, κατά και μετά τη συναυλία, με αποτέλεσμα να κλαίμε κι εμείς.

Τέλος, τι να πω για τις συναυλίες στην καρδιά της ελληνικής επαρχίας στα
πέτρινα χρόνια του 1961-’62, τότε που οι τρομοκρατημένοι ακροατές μας έμπαιναν
στις αίθουσες σαν κυνηγημένα σπουργίτια αψηφώντας τα στίφη των χωροφυλάκων που
μας έζωναν απειλητικά. Τέτοια συγκίνηση δεν ξανάνιωσα ποτέ, εκτός ίσως από τη
συναυλία στην Πόλη, στα 1986».