Ο παράδεισος μπορεί να περιμένει (και τη χρεοκοπία…)

Στον μοναδικό, ειδυλλιακό κατά τα άλλα, δρόμο του νησιού-κράτους Ναούρου, μήκους 19 χιλιομέτρων, σημειώνεται ο μεγαλύτερος αριθμός ατυχημάτων στον Ειρηνικό! Δεξιά: Οι ιδιόμορφες ατόλες του Ναούρου απειλούνται από τη ρύπανση

Στο νησί-κράτος Ναούρου του Ειρηνικού, τη «μικρότερη δημοκρατία του κόσμου»,
όπως τους αρέσει να την αποκαλούν, αρέσουν οι πρωτιές. Πριν από 30 χρόνια,
είχε το πλουσιότερο κοίτασμα φωσφορικού άλατος στον πλανήτη και το δεύτερο
υψηλότερο κατά κεφαλήν εισόδημα στη γη. Σήμερα, κατέχει το υψηλότερο ποσοστό
διαβήτη στον κόσμο, ενώ παράλληλα βρίσκεται στα πρόθυρα χρεοκοπίας και
οικολογικής καταστροφής.

Πώς άλλαξαν όμως τα πράγματα; Υπερεκμετάλλευση των κοιτασμάτων και εγκατάλειψη
του περιβάλλοντος μίας μικρής αδύναμης χώρας από τους ισχυρούς, εισβολή του
δυτικού τρόπου ζωής και κάκιστη διαχείριση των πόρων από τις κυβερνήσεις είναι
οι βασικές αιτίες.

Το Ναούρου ξεκίνησε την πορεία του στον παγκόσμιο χάρτη ως ένας τροπικός
παράδεισος 13 τετραγωνικών χιλιομέτρων στον Δυτικό Ειρηνικό, στο μέσον της
διαδρομής μεταξύ Νέας Ζηλανδίας και Χαβάης, με πλούσια βλάστηση και ατελείωτες
παραλίες.

Τα προβλήματά του άρχισαν από τη στιγμή που το εντόπισαν οι Βρετανοί το 1898.
Πέρασε σε χέρια γερμανικά και έπειτα αυστραλέζικα στον A’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Τότε έγινε περιζήτητο, καθώς ανακάλυψαν ότι διαθέτει τα πλουσιότερα κοιτάσματα
φωσφορικού άλατος (χρησιμοποιείται για αγροτικό λίπασμα) στον πλανήτη. H
εκμετάλλευση των κοιτασμάτων κατέστρεψε το εσωτερικό και μεγαλύτερο τμήμα του
νησιού, χωρίς να γίνει καμία προσπάθεια για επανόρθωσή του. Γι’ αυτό, οι
Αυστραλοί αναγκάστηκαν να καταβάλουν αποζημίωση πριν από 10 χρόνια.

Τα κέρδη από τα μεταλλεία, που παρέμειναν στο κράτος, εξαφανίστηκαν σε δεκάδες
παρανοϊκές επενδύσεις σε διάφορες χώρες (ακόμα και σε αποτυχημένο λονδρέζικο
μιούζικαλ), με αποτέλεσμα η χώρα να βρίσκεται στα πρόθυρα χρεοκοπίας. Ο
πρωθυπουργός της Ρενέ Χάρις ζητά αυτές τις ημέρες ακόμα μία φορά επείγον
δάνειο από τον Αυστραλό ομόλογό του για να πληρώσει κάποια χρέη. Όμως, αυτό
έχει γίνει τόσες φορές ώστε ακόμα και οι Αυστραλοί έχουν κουραστεί από τη
σπατάλη των δανείων τους. Στο μεταξύ, η Αυστραλία συνεχίζει να εκμεταλλεύεται
το κρατίδιο, στέλνοντας εκεί τους ανεπιθύμητους πρόσφυγες από το Αφγανιστάν,
οι οποίοι ζουν σε άθλιες συνθήκες στα προσφυγικά στρατόπεδα.

Την περασμένη δεκαετία, το νησί βρήκε χρηματοδότες στη ρωσική μαφία, οι οποίοι
το χρησιμοποιούσαν για ξέπλυμα χρημάτων. H διεθνής πίεση όμως ανάγκασε την
κυβέρνηση να κλείσει τις 400 παράνομες off shore τράπεζες που είχε ανοίξει για
να εξυπηρετήσει τους μαφιόζους.

Τους «χάλασαν» τη διατροφή

Το Ναούρου έχει κι άλλα σοβαρά προβλήματα. H εισαγωγή τροφίμων από τη Δύση
πριν από 20 χρόνια ανέτρεψε τις διατροφικές συνήθειες των 10.000 κατοίκων, που
βασίζονταν στα ψάρια του ωκεανού, με αποτέλεσμα σήμερα να έχουν το υψηλότερο
ποσοστό διαβήτη στον κόσμο και να είναι οι περισσότεροι παχύσαρκοι.

Επιμέλεια: Έυη Ελευθεριάδου