Mοναδικός επιζών, ο Tριφό

Πόσοι εξ υμών και ημών θα μπούμε στον κόπο να επισκεφθούμε το περιθωριακό
«Φιλίπ» της Πατησίων για να συναντηθούμε με τη διασταύρωση της επιστήμης, του
ορθολογισμού, του ευρωπαϊκού ουμανισμού και της Διαφώτισης; Μελαγχολικό. Το
καλό συνήθως το βρίσκει κανείς στις πιο φτωχές γειτονιές της Αθήνας. Είσαι;

Το 1968 το θυμωμένο παιδί της γαλλικής νουβέλ βαγκ, ο Φρανσουά Τριφό, που στο
μεταξύ είχε ηρεμήσει και τραβήξει τον δικό του δρόμο, επιχειρεί να αναβιώσει
στην οθόνη τις αναμνήσεις ενός διάσημου παιδαγωγού του προπερασμένου αιώνα με
το όνομα Ζαν Ιτάρ (τον υποδύεται ο ίδιος). Το στόρι, αληθινό πέρα ώς πέρα,
έχει να κάνει με την περίπτωση ενός δεκάχρονου, μαυριδερού «βάρβαρου», ζωώδους
και αυτιστικού πλάσματος που κάποιοι χωρικοί το περισυνέλεξαν αδέσποτο στο
δάσος. Εν ολίγοις… Δαρβίνος εν όψει.

H συνέχεια είναι η συνήθης μονομαχία που λαμβάνει χώρα μεταξύ των
δυνάμεων του σκότους και του φωτός (όπως έλεγε ο μακαρίτης Παπανδρέου). Από τη
μια, οι προκαταλήψεις και η χλεύη της καθυστερημένης μάζας, από την άλλη, το
ημίφως της επιστήμης. Έτσι, το ανθρώπινο ζώο μετατρέπεται σε αξιοθέατο και
αξιοπερίεργο των εφημερίδων και σε πειραματόζωο των ακαδημαϊκών. Συνηθισμένη
και η ετυμηγορία: Είναι κωφάλαλος, καθυστερημένος και περιττός.

«Ένα αγρίμι στην πόλη». Ο Ρουσσώ είναι εδώ, ρωμαλέος, δυνατός

Ο Ζαν Ιτάρ είχε διαφορετική γνώμη. Καταφέρνει και πείθει τις αρμόδιες
δημόσιες υπηρεσίες, αποσπά ένα μικρό αλλά απόλυτα αναγκαίο χρηματικό ποσό και
με τη βοήθεια της οικονόμου του εγκαθιστά αυτό το τρισάθλιο, βρώμικο «πράγμα»
μέσα στο σπίτι του. Το στοίχημα, για το οποίο η επιστήμη προ πολλού έχει
αποφανθεί, ήταν απλό: Μπορεί αυτό το αγρίμι να μάθει να ντύνεται, να τρώει, να
διαβάζει, να μιλάει, να συνεργάζεται, να επικοινωνεί; Μπορεί να γίνει
άνθρωπος;

Ο Τριφό επαναφέρει στην επικαιρότητα τα διδάγματα του Ρουσσώ, τη διαλεκτική
της επιστήμης και την ανάσα του ανθρωπισμού. Το υποκείμενο (κάθε υποκείμενο)
είναι παράγωγο του περιβάλλοντός του. Όσο περίσσευμα πολιτισμού προσφέρεις
τόσο μεγαλύτερο ανθρώπινο πολιτισμό λαμβάνεις. H ζούγκλα με τα ζώα, το μυαλό
με τους ανθρώπους. Απλό!

H σκηνοθεσία αυτής της ασπρόμαυρης ταινίας, που μετράει ήδη 35 χρόνια
ζωής, είναι συγκροτημένη στη λογική του χρονικού και είναι κουρδισμένη με το
ρολόι επιστημονικού πειράματος. Και όσο ο μικρός βάρβαρος Βικτόρ
μετασχηματίζεται σε ένα εφευρετικό, ανήσυχο, ευαίσθητο πλάσμα τόσο η ελπίδα
του Ιτάρ, του Τριφό και όλης της πολιτισμένης ανθρωπότητας αποκτάει σάρκα και
οστά. Γιατί μόνο η Τέχνη είναι ικανή και ταγμένη να αποκαλύπτει διαρκώς, σε
κάθε δευτερόλεπτο της ύπαρξής της, τον τελικό, οριστικό και αναπόδραστο
θρίαμβο του Λόγου πάνω στον Μεσαίωνα του A-λόγου!

Άλλοτε γελάς, άλλοτε πλήττεις

Πήγα για… πατάτα, εξήλθα με «Τρελό οιωνό 2 1/2». Οι παραγωγοί του «Scary
movie» είχαν μια στιγμιαία έκρηξη ευφυΐας και ανέθεσαν το τιμόνι της ταινίας
στον Ντέιβιντ Ζούκερ, τον καθ’ ύλην αρμόδιο για πάσης φύσεως χολιγουντιανή
παρωδία.

Έτσι, το «The ring» αγκαλιά με τον «Οιωνό» και τους «Άλλους» εγκαθίστανται
τρόφιμοι στην ίδια ψυχιατρική κλινική.

«Scary movie 3». H πλάκα – της πλάκας – ω havale!

Όπου εισβάλλουν σατανικοί εξωγήινοι, βιντεοκασέτες που σκοτώνουν και φυτά με
τερατώδη σχήματα που αναφύονται σε κάμπους και λιβάδια! Ο Τσάρλι Σιν
παριστάνει τον αγρότη που τον επισκέπτονται εξωγήινοι, η Κουίν Λατίφα την
Προφήτη του Matrix, ο Λέσλι Νίλσεν τον… Μπους και η Πάμελα Άντερσον τη
μαθήτρια καθολικού σχολείου. Το αποτέλεσμα είναι μισογεμάτο – μισοάδειο.
Άλλοτε γελάς, άλλοτε πλήττεις. Εν ολίγοις, κωμωδία και παρωδία της εσχάτης
επιλογής. Πώς λέμε στις εκλογές; Θα το ρίξω με βαριά καρδιά!

Οργασμός, αγελάδα και… κρύα αστεία

H φρέσκια και μοναδική καλτ παρουσία αυτής της εβδομάδας, η οποία μάλιστα
τιμήθηκε με μια υποψηφιότητα για Όσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης παραγωγής,
προέρχεται από τη Νορβηγία, ονομάζεται «Zus and Zo», τιτλοφορείται ελληνιστί
«Τρεις αδελφές και ένας gay» και μοναδικό στοιχείο που την διαφοροποιεί από
τον «Οργασμό της αγελάδας» είναι τα κρύα αστεία της και η αρτιότερη παραγωγή
της!

Καθάρισα; Όχι ακόμα. Τρεις αδελφές, όπου η πρώτη δεν θέλει, η δεύτερη δεν έχει
χρόνο και η τρίτη δεν μπορεί (sex ντε, sex) εφορμούν εναντίον του επικείμενου
γάμου του μοναδικού αδελφού τους, επειδή, λέει, ο άνθρωπος είναι γκέι και
επομένως δεν πρέπει και δεν είναι σωστό!

Φίλοι μου αγαπημένοι, που έλεγε και ο Γιώργος Οικονομίδης. Εννιάμισι στις δέκα
ταινίες που γυρίζονται ετησίως παντού, σε κάθε γωνιά της γης, απευθύνονται
στην τοπική, κλειστή, αγορά. Μπορεί η «Πολίτικη κουζίνα» να κόψει δύο
εκατομμύρια εισιτήρια, αλλά ο Νορβηγός βορείου προαστίου του Όσλο ούτε που θα
την κοιτάξει. Τώρα, θα μου πείτε, κοτζάμ υποψηφιότητα πήρε, τίποτα δεν λέει;
Να σας πω. M’ αυτά τα κριτήρια κάθε χρόνο η Ελλάδα θα έπρεπε να ήταν μέσα.
Αλλά ως γνωστόν, δεν έχει τα μέσα. Και πού ‘σαι, το όνομα της σκηνοθέτιδας
Πόλα βαν ντε Όεστ ούτε που θα το ακούσεις ξανά. Καθάρισα; Εντελώς!