Mικρή, «πικρή» μου ιστορία…

2 Δεκεμβρίου 1983. Είκοσι χρόνια πριν, σαν σήμερα. Λάρισα, κινηματοθέατρο
«Γαλαξίας». Το «Θεσσαλικό Θέατρο» μετράει οκτώ χρόνια ζωής. Έχει οργώσει
κάμπους και όρη και λαγκάδια. Αλλά η αποψινή πρεμιέρα του έργου του Μπέρτολτ
Μπρεχτ «Ο κύκλος με την κιμωλία» σε σκηνοθεσία του Κώστα Μπάκα έχει
διαφορετική σημασία. Είναι η πρώτη παράσταση του ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας – «Θεσσαλικό
Θέατρο», όπως θα ονομάζεται πια. Ο θεσμός των Δημοτικών Περιφερειακών Θεάτρων
εγκαινιάζεται. Οι πρώτες δειλές απόπειρες οργανωμένων θεατρικών σχημάτων με
έδρα εκτός αθηναϊκού κέντρου και Θεσσαλονίκης είχαν ξεκινήσει μετά την πτώση
της δικτατορίας: Εταιρεία Θεάτρου Κρήτης, Θεσσαλικό, Οργανισμός Ηπειρωτικού
Θεάτρου… Ο Σπύρος Ευαγγελάτος, επίσης, επί διεύθυνσής του στο ΚΘΒΕ,
δημιουργεί ως «παραρτήματά» του τα Θέατρα Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.
Προς το τέλος της δεκαετίας του ’70 και η Πολιτεία άρχισε να συνειδητοποιεί το
αίτημα για θεατρική αποκέντρωση. Επί υπουργού Πολιτισμού Δημήτρη Νιάνια της
κυβέρνησης Καραμανλή και με εισήγηση της Επιτροπής Θεάτρου του ΥΠΠΟ, που την
αποτελούσαν διακεκριμένοι άνθρωποι του θεάτρου με πρωτεργάτη τον Κώστα
Γεωργουσόπουλο, γίνεται το πρώτο βήμα: τα Ημικρατικά Θέατρα.

…και τα «παιδιά» της Μελίνας

Μελίνα Μερκούρη

Στη Μελίνα Μερκούρη όμως, ως υπουργό Πολιτισμού, πιστώνεται – από τις πιο
ουσιαστικές κινήσεις που έκανε στη διάρκεια της θητείας της – η αποφασιστική
τομή της δημιουργίας των ΔΗΠΕΘΕ, των οποίων το θεσμικό πλαίσιο «οργάνωσε» η
Επιτροπή Θεάτρου με πρόεδρο τον Κώστα Γεωργουσόπουλο. «Παιδιά» της είναι. Το
έγγραφο με ημερομηνία 20 Μαΐου 1983 που απέστειλε η Μελίνα σε όλους τους
Δήμους της χώρας, εκθέτοντας τη φιλοσοφία του θεσμού και προτείνοντάς τους να
ανταποκριθούν, έχει ιστορική αξία και πρέπει να θεωρηθεί η ιδρυτική διακήρυξη
των ΔΗΠΕΘΕ. Από τις δεκαοκτώ αιτήσεις που κατατέθηκαν επελέγησαν ως έδρες των
πρώτων ΔΗΠΕΘΕ το Αγρίνιο, η Βέροια, τα Ιωάννινα, η Καλαμάτα, η Λάρισα και τα
Χανιά (ΔΗΠΕΘΕ Κρήτης). Ένας νέος θεσμός ανέτελλε. Αν σήμερα βρίσκεται στη δύση
του είναι άλλο ζήτημα…