Ένας μίτος για τον «Οδυσσέα»

Χαρά στο κουράγιο όσων έταξαν στη ζωή τους να γράφουν για τον Τζέιμς Τζόις και
ιδιαιτέρως για τον «Οδυσσέα» του. Διότι ο Ιρλανδός συγγραφέας που «σκότωσε τον
19ο αιώνα», σύμφωνα με τον Έλιοτ, κατόρθωσε άθελά του να εγκαινιάσει τη
«βιομηχανία Τζόις», όπως αποκάλεσαν τους όγκους της βιβλιογραφίας γύρω από το
έργο του, τη δεύτερη μετά αυτήν του Σαίξπηρ στην παγκόσμια γραμματεία. Σε όλα
τούτα τα κείμενα που παρουσιάζουν, αναλύουν, φωτίζουν από κάθε δυνατή πλευρά
το έργο του Τζόις έρχεται να προστεθεί ένα αφιέρωμα της Νέας Εστίας για τα
ογδόντα χρόνια από την έκδοση του «Οδυσσέα».

Η επέτειος γιορτάστηκε και στην Ελλάδα, την περίφημη Bloomsday, 16 Ιουνίου,
ημέρα κατά την οποία εκτυλίσσεται όλη η δράση του Οδυσσέα και του θρυλικού
ήρωα του βιβλίου Λεοπόλδου Μπλουμ. Έξι ομιλίες εκφωνήθηκαν στην ημερίδα που
οργανώθηκε στο Στοά του Βιβλίου από το ΕΚΕΒΙ σε συνεργασία με την Εταιρεία
Συγγραφέων και την πρεσβεία της Ιρλανδίας και είναι αυτές που δημοσιεύονται
στο περιοδικό μαζί με δύο δοκίμια, το ένα του Άγγλου μυθιστοριογράφου Άντονι
Μπέτζες και το άλλο του καθηγητή Λογοτεχνίας Α. Οθ. Λιτζ. Όλα ενδιαφέροντα,
όλα φωτίζουν μια διαφορετική πλευρά.

Αυτό όμως που θα βοηθήσει ίσως τους όχι τόσο εξοικειωμένους αναγνώστες, ώστε
να επιχειρήσουν να βουτήξουν στο έργο του Ιρλανδού ή να ξαναβουτήξουν, αν
κάποτε το επιχείρησαν και παραιτήθηκαν συγχυσμένοι και απογοητευμένοι, είναι
το κείμενο της Τζίνας Πολίτη, με τίτλο «Ο Οδυσσέας στο Πανεπιστήμιο». Η γνωστή
καθηγήτρια δρα αποενοχοποιητικά γράφοντας:

«Πώς ένιωσα όταν, ως φοιτήτρια, πρωτοάνοιξα τον “Οδυσσέα” του Τζόις; Ακριβώς
όπως ο Δάντης μέσα στο σκοτεινό δάσος, όπως ο Θησέας μέσα στον λαβύρινθο.
Μόνη, δεν θα μπορούσα ποτέ να προχωρήσω και δεν μου έμενε παρά να “υποχωρήσω”.
Χρειαζόμουν τη βοήθεια ενός Βιργιλίου, μιας Αριάδνης, μιας θεάς. Πιστεύω, και
αυτό με δίδαξε και η πείρα μου, πως έτσι ένιωθε από τότε που πρωτοεμφανίστηκε
ο “Οδυσσέας”, και έτσι νιώθει και σήμερα κάθε νέος αναγνώστης που επιχειρεί να
εισέλθει αβοήθητος…».

Πάρτε λοιπόν το περιοδικό ως «λυσάρι» και ανοίξτε ένα από τα βιβλία του Τζόις
έχοντας κατά νου τη φράση που θυμίζει και με την οποία κλείνει το κείμενό του
(με τίτλο «Κατά την ανάγνωση και η μετάφραση») ο Άρης Μαραγκόπουλος: «Σας
φαίνονται σκοτεινά τα λόγια μου. Δεν νομίζετε πως η σκοτεινιά είναι μέσα στην
ψυχή μας;».

«Η ΛΕΞΗ»

Ευωδία μνήμης, ευωδία θεάτρου

Ένα τεύχος που ευωδιάζει θέατρο! Αφηγήσεις συναρπαστικές, συγκινημένες μνήμες,
καταθέσεις ψυχής από θεατρανθρώπους που γυρίζουν πίσω τους δείκτες και
καταγράφουν άγνωστες στιγμές του θεατρικού βίου και των ανθρώπων του: Βάσω
Μανωλίδου, Παύλος Μάτεσις, Αλέξης Σολομός, Γιάννης Τσαρούχης, Ασπασία
Παπαθανασίου, Κώστας Γεωργουσόπουλος, Θεόδωρος Κρίτας, Μάριος Πλωρίτης, Κωστής
Σκαλιόρας, Γιώργος Μιχαηλίδης, Μαρία Χορς, Τάσος Ρούσσος, Αλέκος Φασιανός,
Κώστας Μουρσελάς, Θανάσης Θ. Νιάρχος, Τιτίκα Νικηφοράκη, Γιάννης Βαρβέρης,
Άλκη Ζέη, Λούλα Αναγνωστάκη, Μηνάς Χρηστίδης, Εύα Κοταμανίδου, Βασίλης
Παπαβασιλείου, Γιώργος Ν. Μιανιώτης, Δημήτρης Μυράτ, Θανάσης Παπαγεωργίου,
Πάνος Κυπαρίσσης.

Ο Βασίλης Παπαβασιλείου θυμάται μια συνάντηση με τον Κουν στο Υπόγειο του
Θεάτρου Τέχνης:

«… Μιλάμε για το ’75-’76. Θυμάμαι ότι τα καμαρίνια ήτανε άδεια κι ότι,
φεύγοντας από τον χώρο καμαρινιών, πέρασα μπροστά από το γνωστό γραφειάκι.
Είναι μέσα ο Κουν και κάθεται στην κουνιστή πολυθρόνα. Του λέω “Καληνύχτα σας”
και πάω να φύγω. Ακούω μια φωνή “Πού πας, πού πας;”. Επιστρέφοντας, απαντώ:
“Φεύγω κύριε Κουν”. “Έλα δω”, μου λέει και με ρωτά: “Τι κάνω;”. “Τι κάνετε;”,
ρωτώ. “Δεν βλέπεις;” μου λέει. Σκύβω και βλέπω πάνω στο γραφειάκι, το γνωστό
μπλοκάκι του, το γνωστό μολυβάκι του. Διαβάζω σε μια σελίδα: “Κάμποτο 400,
πολυθρόνα 560, παπούτσια…”. “Τι κάνετε;”, ξαναρωτώ. “Δεν βλέπεις;” απαντά.
“Λογιαριασμούς. Ο κόσμος νομίζει ότι τα βράδια ασχολούμαι με σοβαρά πράγματα,
ότι διαβάζω, κ.τ.λ. Σε πληροφορώ ότι δεν υπάρχει αποτελεσματικότερο φάρμακο
κατά της αϋπνίας, από τους λογαριασμούς”».

«NATIONAL GEOGRAPHIC»

Δέρμα: Μην το αντιμετωπίζετε… επιδερμικά

Επιστημονικό το βασικό θέμα αυτού του τεύχους: αποκαλύπτει και αναλύει τις
θαυμαστές ιδιότητες του δέρματος, με κείμενα βατά και έξοχες – όπως πάντα –
φωτογραφίες και γραφήματα. Το δέρμα είναι η πανοπλία μας, είναι το «σύστημα
κλιματισμού» για τον οργανισμό και, βεβαίως, το όργανο της αφής «που ίσως
είναι η σημαντικότερη πηγή αισθητήριων ερεθισμάτων. Μπορούμε να ζήσουμε χωρίς
τις άλλες αισθήσεις μας· όμως τα μωρά που γεννιούνται χωρίς λειτουργικές
νευρικές διασυνδέσεις του δέρματος με τον εγκέφαλο μπορεί να μην αναπτυχθούν
σωστά ή ακόμα και να πεθάνουν».

Διαβάστε ακόμα για την υγεία και την ομορφιά του δέρματος, αλλά και τους
κινδύνους που απειλούν αυτό το θαυμαστό όργανο.

Από τα άλλα θέματα:

– Ο εφιάλτης: Όπλα μαζικής καταστροφής, η πιο φριχτή κληρονομιά του 20ού
αιώνα.

– Η πόλη: Οδοιπορικό στο Ηράκλειο Κρήτης.

– Το αξιοπερίεργο: Φεγγαρόψαρο, ένα αλλόκοτο πλάσμα των ωκεανών.

– Ο λευκός χρυσός: Το βαμβάκι από το Βυζάντιο έως σήμερα.

– Ο σπαραγμός: Δυτική Όχθη, σύνορα στην άμμο… (με λεπτομερή ένθετο χάρτη της
Μέσης Ανατολής).

– Η τρέλα: Μητροπόλεις. Έως το 2030 δύο στους τρεις ανθρώπους του πλανήτη θα
ζουν στα αστικά κέντρα.

«ΓΕΥΣΗ ΖΩΗΣ»

Αλλαγές

Για ανθρώπους που πιστεύουν ότι οι μικρές καθημερινές αλλαγές στη ρουτίνα
είναι το αλάτι της ζωής, το περιοδικό που διευθύνει με γνώση, φαντασία και
μεράκι η έμπειρη Σόφη Καββαθά θα φανεί πολύ χρήσιμο.

Απ’ όλα έχει ο φθινοπωρινός μπαχτσές του τεύχους: Εκδρομές στον Ακροκόρινθο,
στο Λουτράκι, στο Πάικο, στη Γουμένισσα, στον Άθυτο, αλλά και στο Περού, στη
Βαρκελώνη.

Εξαιρετικό το αφιέρωμα στη Θεσσαλία που περιλαμβάνει από ιστορικά στοιχεία και
υπέροχες διαδρομές έως χώρους ξεχωριστής διαμονής, ντόπιες συνταγές και
ξενάγηση στα ιπποφορβεία της Λαζαρίνας – από τα καλύτερα της Ευρώπης.

ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΙΣ

* ΝΕΑ ΕΣΤΙΑ: Ευριπίδου 84, Αθήνα – 10553, τηλ. 210.3213.030.

* Η ΛΕΞΗ: Διον. Αιγηνίτου 46, Αθήνα – 11528, τηλ. 210.7222.855.

* NATIONAL GEOGRAPHIC: Πανεπιστημίου 39, Αθήνα – 10564, τηλ. 210.3716.004.

* ΓΕΥΣΗ ΖΩΗΣ: Ηλιουπόλεως 2-4 και Κασσιόπης, Αθήνα 17237, τηλ. 210.9792.500.