ΜΑΤΙΕΣ Φρ. Γερμανός

Είχα πει πως όσο διαρκεί ο πόλεμος αυτός, ο βρώμικος πόλεμος του ΝΑΤΟ εναντίον
της Γιουγκοσλαβίας, θα γράφω μόνο για τα θύματα των βομβαρδισμών, για τους
πρόσφυγες και για τον Κλίντον, τον Μπλερ, τον Σρέντερ, τον Κλαρκ ­ αυτούς τους
αδίστακτους φονιάδες. Την Παρασκευή, όμως, πέθανε ο Φρέντυ Γερμανός. Ο
ξεχωριστός δημοσιογράφος. Ο ακριβός φίλος. Γίνεται ­ όσο δύσκολο και να ‘ναι
αυτό ­ να μην τον αποχαιρετήσω;

Τον γνώρισα το 1953. Ήμουν πρωτοετής της Νομικής. Εκείνος δεν ξέρω αν σπούδαζε
ή τι. Ερχόταν, ωστόσο, κάθε μέρα, στο αμφιθέατρο της Σόλωνος για μια όμορφη
συμφοιτήτριά μου, τη Ρέα Παπαχρήστου, η οποία ζει τώρα στη Ρόδο. Επιπλέον,
είχε κάνει τα πρώτα του βήματα στη λογοτεχνία: είχε πάρει το δεύτερο βραβείο
διηγήματος ­ πρώτος, ο Θανάσης Γκόνος ­ στον διαγωνισμό της «Φιλολογικής
Βραδυνής», που διηύθυνε ο Μπάμπης Κλάρας.

Μπήκαμε στις εφημερίδες ταυτόχρονα σχεδόν. Ο Φρέντυ στην «Ελευθερία», εγώ στα
«ΝΕΑ». Παρακολουθούσα τις δραστηριότητές του. Και θυμάμαι μια έξοχη μετάφρασή
του σ’ ένα διήγημα του Χεμινγουέη. Τον παρακολουθούσα πολύ περισσότερο όταν
πέρασε στη «Μεσημβρινή» του Λαμπρία, μαζί με τον ΚΥΡ, τον Μαστοράκη, την
Καραβία και άλλους, και ανέλαβε γρήγορα τη στήλη τού χρονογραφήματος. Τα
λέγαμε, τότε, μερικές φορές. Του μιλούσα για το στυλ του στο ευθυμογράφημα,
που με είχε εντυπωσιάσει. Και κοκκίνιζε από ντροπαλοσύνη.

Τον γνώρισα πολύ πιο βαθιά τα τελευταία χρόνια, όταν τον έπεισα να
ξεκαλοκαιριάζει στον Μόλυβο, το ωραιότερο χωριό της ιδιαίτερης πατρίδας του,
της Μυτιλήνης. Αυτά τα καλοκαίρια ήταν αποκαλυπτικά. Πηγαίναμε στην Εφταλού ή
στο λιμανάκι του Μόλυβου και κουβεντιάζαμε, ώρες, για την «παλιά λογοτεχνία»,
που μας ανάθρεψε και τους δυο. Για τον Μυριβήλη και τον Βενέζη, τον Καραγάτση
και τον Τερζάκη, τον Κοσμά Πολίτη και τον Θεοτοκά.

Μέσα απ’ αυτές τις συζητήσεις, ανακάλυψα έναν Φρέντυ που δεν είχε καμία σχέση
με τον «σταρ» της τηλεόρασης. Τον Φρέντυ, δηλαδή, των προβολέων, των
υποκλίσεων, των χειροφιλημάτων και των έξυπνων απαντήσεων, οι οποίες μερικές
φορές μου φαίνονταν προκατασκευασμένες. Ανακάλυψα έναν άνθρωπο σεμνό, τρυφερό,
με μια παιδική δειλία, με μιαν αφοσίωση, με μιαν αγάπη για τον διπλανό, με μια
«κυτταρική», θα ‘λεγα, αξιοπρέπεια.

Ήμουν στη Ρόδο όταν έμαθα για τον χαμό του. Κεραυνοβολήθηκα! Δεν γνώριζα
τίποτα για την αρρώστια που τον βασάνιζε. Κάτι κουβέντες μόνο, από δω και από
κει, είχα ακούσει. Ναι, ο Φρέντυ ήταν ξεχωριστός. Και στη δουλειά, ένας από
τους δυο-τρεις της γενιάς μου. Θα είναι, όντως, αιωνία η μνήμη του.