Οι τοκογλύφοι αντιμέτωποι με ειδικούς ελεγκτές του ΣΔΟΕ

Το πρώτο ειδικό όπλο κατά της τοκογλυφίας ρίχνεται στη δράση από τον

Σεπτέμβριο. Πρόκειται για το νέο Τμήμα Ειδικών Οικονομικών Υποθέσεων του

Σώματος Δίωξης Οικονομικού Εγκήματος, με εξειδικευμένους ελεγκτές, που για

πρώτη φορά θα προχωρήσουν σε οργανωμένες επιχειρήσεις κατά της τοκογλυφίας και

όλων των άλλων μορφών οικονομικού εγκλήματος.

ΤΟ ΝΕΟ τμήμα θα αναλαμβάνει τον σχεδιασμό των ελέγχων, τη συγκέντρωση

πληροφοριών, την αξιοποίησή τους, την παρακολούθηση των κυκλωμάτων και καθετί

που σχετίζεται με την τοκογλυφία, η οποία έχει απλώσει τα πλοκάμια της σε όλη

τη χώρα.

Όπως αποκαλύπτεται, η δράση των τοκογλύφων οδηγεί καθημερινά σε κοινωνικά,

οικονομικά και οικογενειακά δράματα. Τα θύματά τους, όπως η πρόσφατη περίπτωση

του Γιώργου Κανελλόπουλου από τον Πύργο, καταλήγουν ακόμη και στην αυτοκτονία.

«Η τοκογλυφία έχει τέτοια έκταση, που τα δάνεια που χορηγούν οι παρατράπεζες

μπορεί και να φθάνουν το 40% των επίσημων δανείων που χορηγούνται σε εμπόρους

και βιοτέχνες» υπολογίζει συνδικαλιστής από τον κλάδο των αργυροχρυσοχόων.

Αν η εκτίμηση είναι σωστή, τότε το συνολικό ποσό των τοκογλυφικών δανείων

πρέπει να φθάνει περίπου τα 150 δισ. δρχ. τον χρόνο.

Τόσο είναι περίπου το 40% των δανείων που χορήγησαν οι εμπορικές τράπεζες σε

βιοτεχνικές και εμπορικές επιχειρήσεις το 1996 (392 δισ. δρχ.), όπως προκύπτει

από τα στατιστικά στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος.

Είναι βέβαια γνωστό ότι στα νύχια των τοκογλύφων πέφτουν και νοικοκυριά που

δανείζονται από τις παρατράπεζες για να καλύψουν κάποιες καταναλωτικές ανάγκες

τους ή να εξοφλήσουν χρέη ή να αντιμετωπίσουν θέματα υγείας. Αυτό σημαίνει ότι

ο παράνομος τζίρος των τοκογλύφων πρέπει να είναι ακόμη περισσότερος.

Ο γραμματέας της ΓΣΒΕΕ κ. Γιώργος Μότσος λέει στα «ΝΕΑ»: «Πλήθος εμπόρων και

βιοτεχνών καταφεύγουν σε παρατράπεζες. Δεν υπάρχει όμως επίσημο νούμερο. Αλλά

οι έμποροι είναι ευάλωτοι και συχνά πέφτουν θύματα τοκογλύφων».

Σύμφωνα με τον κ. Δημήτρη Καψάλη, πρόεδρο της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ελληνικού

Εμπορίου, η αιτία για αυτό βρίσκεται στον τρόπο που λειτουργούν οι τράπεζες.

«Δεν έχει ακόμη εκσυγχρονιστεί το τραπεζικό σύστημα. Οι έμποροι που

καταφεύγουν στις παρατράπεζες είναι αυτοί που δεν έχουν τη δυνατότητα να

δανειστούν από τις τράπεζες. Αυτές έχουν μείνει ακόμη στην εποχή των εγγυήσεων».

Έμπειρος τραπεζικός αποκαλύπτει:

«Οι άνθρωποι που έχουν μεγάλη ανάγκη πέφτουν εύκολα θύματα των τοκογλύφων.

Πρόκειται για εμπόρους ή βιοτέχνες που αντιμετωπίζουν πρόβλημα ρευστού, που

χρωστούν ή κινδυνεύουν με πτώχευση, που έχουν ακάλυπτες επιταγές και συναλλαγματικές.

Υποψήφια θύματα τοκογλύφων όμως είναι και όσοι έχουν προβλήματα υγείας, αλλά

δεν έχουν εγγυήσεις για να πάρουν δάνειο ή όσοι είναι θύματα του “τζόγου” και

των στοιχημάτων».

Αυτά τα τελευταία οι άνθρωποι της νύχτας τα αποκαλούν και… «κουμαρτζίδικα»

δάνεια, από τη λέξη κουμάρι (τζόγος).

«Οι χαμένοι παίκτες καταφεύγουν στους τοκογλύφους για να εξασφαλίσουν τα

χρήματα, ώστε να ξαναμπούν στο παιχνίδι, αλλά συνήθως καταστρέφονται»

καταλήγει ο ίδιος τραπεζικός.

ΜΙΑ ΠΑΡΑΤΡΑΠΕΖΑ μπορεί να «παραμονεύει» οπουδήποτε. Όπως αποκαλύπτουν όμως

τραπεζικά στελέχη και έμποροι, οι τοκογλύφοι συνηθίζουν να στήνουν τα «στέκια»

τους πάντοτε κοντά σε καζίνο, καφενεία όπου γίνεται χαρτοπαίγνιο,

χαρτοπαικτικές λέσχες, κοντά στον ιππόδρομο ή σε πρακτορεία που δέχονται

ιπποδρομιακά στοιχήματα. Επίσης, οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι η ευρύτερη

περιοχή Ομονοίας «βρίθει από ανάλογα “μαγαζιά” με μικρό ή μεγαλύτερο

τοκογλυφικό τζίρο».

Πολλά βάζουν και μικρές αγγελίες στις εφημερίδες. Κάτω από τον τίτλο

«συναλλαγές» ο ανύποπτος αλλά και ο υποψιασμένος αναγνώστης διαβάζει:

«Δάνεια, ενέχυρα, αγορά χρυσαφικών, TV, ηλεκτρικά, δόντια, ασημικά». Ή

διαβάζει: «Επενδυτική χρηματοδοτεί εμπόρους, βιοτέχνες, εταιρείες, με

προεξόφληση επιταγών πελατείας. Άμεση χρηματοδότηση, τρέχον επιτόκιο». Ή

ακόμα: «Ανεξαρτήτως ύψους χρημάτων, εχέμυθα δάνεια με ενέχυρο. Αυτοκίνητα,

χρυσαφικά, τηλεοράσεις κ.λπ.». Στις διευθύνσεις η Ομόνοια έχει την τιμητική

της. Μάλιστα κάποιος διαφημίζει ότι βρίσκεται δίπλα σε υποκατάστημα Τραπέζης.

Η ΕΠΙΤΑΓΗ θεωρείται έκδοση χρήματος, λέει ο κ. Γιώργος Μότσος. «Οι ποινικές

ευθύνες δεν έχουν καταργηθεί. Αν η επιταγή ενός επιχειρηματία καταλήξει στα

χέρια των τοκογλύφων και δεν εξοφληθεί, τότε αυτός κινδυνεύει να βρεθεί στη φυλακή».

Όσο για τους τοκογλύφους, αυτοί αν συλληφθούν αντιμετωπίζουν κατάσχεση της

περιουσίας τους και φυλάκιση 5 – 10 ετών.

Αν είναι υπότροποι (δηλαδή συλλαμβάνονται δεύτερη φορά για το ίδιο αδίκημα)

αντιμετωπίζουν κάθειρξη, ενώ το αδίκημα χαρακτηρίζεται κακούργημα.

ΚΑΒΑΛΑ.

Του ανταποκριτή μας

ΓΝΩΣΤΟΣ νομικός στις Σέρρες καταγγέλλεται ως ο «εγκέφαλος» του κυκλώματος

τοκογλυφίας, που αποκαλύφθηκε στην πόλη, καθώς για την υπόθεση

πραγματοποιείται τακτική ανάκριση.

Αυτό προέκυψε από καταθέσεις μαρτύρων – θυμάτων, αλλά και από δύο ενέργειες –

«γκάφες» που διέπραξε και έλαβε γνώση η Δικαιοσύνη των Σερρών ­ είχε στείλει

7-8 εξώδικα σε οφειλέτες από τους οποίους ζητούσε να του καταβάλουν ως

οφειλόμενα πολλά εκατομμύρια δραχμές. Για να μη φανεί το όνομά του στο βιβλίο

καταγραφής των εξωδίκων, έπεισε δικαστικό επιμελητή να σβήσει τα στοιχεία του

και να γράψει άλλο, ανύπαρκτο όνομα. Για την ενέργειά του αυτή αναμένεται να

κατηγορηθεί για «πλαστογραφία μετά χρήσεως», που διώκεται σε βαθμό κακουργήματος.

* Στη δεύτερη περίπτωση, τράπεζα τον κατηγορεί για «καταδολίευση δανειστών»

και για «απιστία».

«Ο σύζυγός μου δανείστηκε 300.000 δραχμές από τοκογλύφους των Σερρών, για

χρονικό διάστημα μερικών μηνών και αυτοί του ζητούσαν 2.400.000 δραχμές. Τα

2.100.000 δραχμές ήταν τόκοι!..».

Αυτό καταγγέλλει η Αικατερίνη Δημητριάδη, κάτοικος Σερρών, σύζυγος του Κώστα

Δημητριάδη, 46 χρόνων, υπαλλήλου της ΔΕΗ Νιγρίτας, που αυτοκτόνησε την

προηγούμενη εβδομάδα (κρεμάστηκε με σχοινί από δοκάρι της οροφής του

ακατοίκητου πατρικού του σπιτιού), όταν δεν μπόρεσε να αντέξει τις ασφυκτικές

πιέσεις των μελών του τοκογλυφικού κυκλώματος των Σερρών.

Του ζητούσαν επίμονα 2.400.000 δραχμές, απειλώντας πως θα έβγαζαν σε

πλειστηριασμό το σπίτι που είχε αγοράσει για να στεγάσει την τετραμελή

οικογένειά του.

Στη σύζυγο και τα παιδιά τους δεν είχε πει λεπτομέρειες για το μπλέξιμό του με

τους τοκογλύφους, αλλά η Αικατερίνη Δημητριάδη γνώριζε για τα δανεικά που πήρε

ο σύζυγός της, αφού με τα μετρημένα χρήματα του μισθού του, δεν ήταν δυνατόν

να εξοφλήσει τα γραμμάτια για το σπίτι που αγόρασαν.

Άλλωστε, οι τοκογλύφοι τηλεφωνούσαν συχνά στο σπίτι του και πιεστικά του

ζητούσαν τα χρήματα για το «δάνειο» που οκταπλασιάστηκε μέσα σε 3-4 μήνες!

* Επίσης, την ποινική δίωξη «για τοκογλυφία εκ συστήματος» ζητά με αναφορά

του, που κατέθεσε προ καιρού στην Εισαγγελία Σερρών, ο επιχειρηματίας Γιάννης

Περογιαννάκης, ο οποίος διαμένει στις Σέρρες. Η μήνυσή του στρέφεται εναντίον

6 ατόμων.

* Ο μηνυτής αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι «το 1986 λόγω οικονομικής του ανάγκης

αναγκάστηκε να δανειστεί κάποια χρηματικά ποσά από κύκλωμα τοκογλύφων, με

επιτόκιο αποπληρωμής 5% το μήνα, το οποίο αργότερα έγινε 6%.

Έτσι, το χρονικό διάστημα 1986-91 πλήρωσε μόνο για τους τόκους των… τόκων

40.000.000 δραχμές, ενώ του ζητούσαν 250.000.000 δρχ.!

ΤΑ «ΕΠΙΤΟΚΙΑ» με τα οποία δανείζουν οι τοκογλύφοι, ξεκινούν, στην καλύτερη

περίπτωση, από 2,5% μηνιαίως και φθάνουν μέχρι και το 8% – 9%, όπως συμφωνούν

έμποροι και τραπεζικοί.

«Αρχικά υπάρχει ο μήνας του μέλιτος», λέει στα «ΝΕΑ» έμπορος που είχε

συναλλαγές με παρατράπεζες. «Δυστυχώς, έχουμε κι εμείς ευθύνη, γιατί πολλοί

έμποροι που έχουν πλεόνασμα σε ρευστό, λόγω των ειδών που εμπορεύονται,

εμπιστεύονται σ’ αυτούς τα χρήματά τους», λέει.

Γιατί εμπιστεύονται έμποροι τα χρήματά τους στους τοκογλύφους;

«Σου δίνουν και διπλό τόκο από το νόμιμο και πολλοί “γλυκαίνονται” και μετά

την “πατάνε”», λέει ο Γ.Κ. επιχειρηματίας από τη Δυτική Αθήνα.

Όπως υποστηρίζει, οι έμποροι που συνεργάζονται με τοκογλύφους, αρχικά και για

όσο διάστημα εξοφλούν εγκαίρως τις παρατράπεζες, πληρώνουν ποσό 3% – 4% τον

μήνα, για το κεφάλαιο που δανείζονται.

Είναι τα λεγόμενα και δάνεια “συνεχούς ροής” που αντιστοιχούν με τους

τρεχούμενους λογαριασμούς ή τα μπλοκ επιταγών των Τραπεζών», λέει ο ίδιος.

Και συνεχίζει:

«Αν δεν καταφέρεις να εξοφλήσεις το δάνειο, αρχίζουν οι δυσκολίες. Σου κάνουν

τους πρώτους απειλητικούς υπαινιγμούς και στο τέλος αν δεν μπορείς να

πληρώσεις, εξαναγκάζεσαι σε αναδιαπραγμάτευση του δανείου».

Τουτέστι, το «επιτόκιο» του δανείου διπλασιάζεται, σύμφωνα με τις μαρτυρίες,

και φθάνει από 3% σε 6% ή και 8% τον μήνα. Μάλιστα έμπειρος τραπεζικός, είπε

στα «ΝΕΑ» ότι άκουσε εξωφρενικό ετήσιο «επιτόκιο» με το οποίο, το ποσόν

ξεπερνούσε πλέον 5 φορές το αρχικό κεφάλαιο.

Αυτή τη δεύτερη φάση ακολουθεί «η σίγουρη καταστροφή», σύμφωνα με τον

επιχειρηματία Γ.Κ.

«Γίνεται προσημείωση στο σπίτι σου ή σε άλλα ακίνητα και σου τα βγάζουν στο

σφυρί», λέει.

Οι τοκογλύφοι για να «κρατούν» τα θύματά τους, χρησιμοποιούν τις

μεταχρονολογημένες επιταγές.

«Αν δανειστείς, για παράδειγμα, ένα εκατομμύριο δρχ. αφαιρούν αμέσως τον τόκο

και σου δίνουν μόνο το υπόλοιπο ποσό. Εσύ υπογράφεις επιπλέον μια επιταγή με

ολόκληρο το ποσό του εκατομμυρίου. Αν θέλεις να πάρεις την επιταγή σου πίσω,

πρέπει να επιστρέψεις τα χρήματα. Και εκεί ξεκινά η αγωνία…».

Σύμφωνα με τις μαρτυρίες τραπεζικού στελέχους, εμπόρων της Αθήνας αλλά και τις

καταγγελίες θυμάτων από τις Σέρρες, οι παρατράπεζες ψάχνουν πάντα να βρουν

διευκολύνσεις μέσα στον επίσημο τραπεζικό χώρο.

«Έχουν δικούς τους ανθρώπους εκεί, οι οποίοι τους εξυπηρετούν με τις

επιταγές», υποστηρίζει ο συνδικαλιστής από τον κλάδο των αργυροχρυσοχόων.

«Η επιταγή είναι πάντα μεταχρονολογημένη και αν θέλει ο τοκογλύφος τη

“σπάει”, αν έχει δικό του άνθρωπο σε κάποια τράπεζα. Όσον αφορά το θύμα, όταν

μεγαλώνει η οφειλή του υποχρεώνεται να υπογράψει νέες επιταγές με άλλες

ημερομηνίες και… φυσικά αυξημένα ποσά.

Μάλιστα, οι τοκογλύφοι συνηθίζουν να χωρίζουν το ποσό σε πολλά μικρά ποσά, για

να μην κινούν υποψίες».

«ΠΛΥΝΤΗΡΙΟ»

Τραπεζικοί, που μίλησαν στα «ΝΕΑ», πιστεύουν ότι τα κεφάλαια που τζιράρουν οι

τοκογλύφοι σχετίζονται απόλυτα με την παραοικονομία. Φοβούνται, μάλιστα, ότι

ίσως ένα μεγάλο μέρος να είναι «βρώμικο χρήμα», που προέρχεται από παράνομες

δραστηριότητες και ξεπλένεται με αυτά τα δάνεια.

Οι παρατράπεζες αναπτύσσονται περισσότερο με χρήματα κερδοσκόπων εμπόρων, που

«επενδύουν» με ρίσκο τα χρήματά τους ή με χρήματα αφελών συνταξιούχων που

ελπίζουν να κερδίσουν περισσότερα χρήματα από αυτά που δίνουν οι Τράπεζες.

Στελέχη Τραπεζών επισημαίνουν, μάλιστα, ότι το κύκλωμα του βρώμικου χρήματος

και των τοκογλύφων ήταν πάντοτε η βάση της Μαφίας σε Ιταλία και ΗΠΑ. «Έτσι

αναπτύχθηκε η Μαφία», λένε.

ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ περιστατικά που ήρθαν στην επιφάνεια, με θύματα τοκογλύφων,

έγιναν η αιτία οργισμένων ανακοινώσεων από τον εμπορικό και βιοτεχνικό κόσμο

της χώρας.

«Πρέπει να αλλάξει η πολιτική των Τραπεζών. Να χρηματοδοτούνται οι εμπορικές

δραστηριότητες χωρίς να απαιτούνται εμπράγματες ασφάλειες», λέει ο πρόεδρος

της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ελληνικού Εμπορίου κ. Δημήτρης Καψάλης.

Ο ίδιος προτείνει «να είναι υποχρεωτική η απόδειξη της φύσης της εμπορικής

συναλλαγής σε εκδίκαση υποθέσεων με ακάλυπτες επιταγές».

Τα ίδια πιστεύουν και οι βιοτέχνες. Ο κ. Γιώργος Μότσος, γραμματέας της ΓΣΒΕΕ

λέει ότι μετά την κατάργηση (το 1992) του δεσμευτικού ποσοστού 10% των

τραπεζικών κεφαλαίων που δίνονταν για βιοτεχνικά δάνεια «έκλεισαν οι πόρτες

των Τραπεζών για τους βιοτέχνες».

Προτείνει ευκολότερη πρόσβαση των επιχειρηματιών στις Τράπεζες και «να

αναγράφεται γιατί εκδόθηκε η επιταγή. Αν πρέπει να αναφέρεται το είδος της

συναλλαγής, πώς θα αποδείξει ο τοκογλύφος ότι είναι έμπορος;» λέει.

Με την πρόταση αυτή συντάσσονται και έμπειροι τραπεζικοί, που συμφωνούν ότι

πρόκειται για έξυπνη λύση.

ΠΑΤΡΑ.

Του ανταποκριτή μας.

Η ΤΟΚΟΓΛΥΦΙΑ στον Πύργο Ηλείας έχει πάρει σοβαρές διαστάσεις, όπως προκύπτει

και από την πρόσφατη αυτοκτονία του 33χρονου Γιώργου Κανελλόπουλου.

Αλλά και σε άλλες πόλεις της Δυτικής Ελλάδας οι τοκογλύφοι έχουν δημιουργήσει

παρατράπεζες. Παλαιότερα, στο Αργοστόλι, ο επιχειρηματίας του νησιού Τάκης

Σπυράτος είχε αυτοκτονήσει, αλλά ακόμη εκδικάζονται οι υποθέσεις.

Στην παρατράπεζα του νησιού συμμετείχαν τότε και ανώτατα στελέχη τραπεζών, ενώ

σήμερα φέρονται άλλα πρόσωπα ως ιδιοκτήτες παρατράπεζας.

Τώρα, θύματα καταγγέλλουν πως στο νησί υπογράφονται επιταγές με επιτόκιο 150%

τον χρόνο, ενώ σε δύο περιπτώσεις οφειλέτες πλήρωναν ενοίκιο για το δικό τους σπίτι!

Στη Ζάκυνθο η τοκογλυφία υποκαθιστά τις τράπεζες και συχνά υποθέσεις

καταλήγουν στη Δικαιοσύνη.

Στην Πάτρα, τη «μητρόπολη» της τοκογλυφίας, ο παράνομος δανεισμός έχει βρει

γόνιμο έδαφος.

Ακόμα και εισαγγελέας έχει κατηγορηθεί για παράνομες συναλλαγές και οι

τοκογλύφοι καταγγέλλεται πως συνεργάζονται με υπαλλήλους σε τράπεζες.

Επώνυμοι Πατρινοί έχουν παραπεμφθεί «για τοκογλυφία κατ’ επάγγελμα». Ανάμεσά

τους, επιχειρηματίες, διευθυντής τράπεζας, πρώην λιμενάρχης και γιατρός!

Οι κατασχέσεις ακινήτων και οι πλειστηριασμοί στην πόλη είναι συχνό φαινόμενο.

Όπως δήλωσε στα «ΝΕΑ» αξιωματικός της Αστυνομίας

«Στην Πάτρα η τοκογλυφία έχει αναπτυχθεί έντονα την τελευταία δεκαετία, αλλά

οι ενεχόμενοι δύσκολα προβαίνουν σε αποκαλύψεις.