Το ημερολόγιο {LF}ενός πολέμου

Για περισσότερες από δύο δεκαετίες, το ιρανικό καθεστώς επιδιώκει να αποσταθεροποιήσει διάφορα μέρη της Μέσης Ανατολής. Από μόνη της, μια μεγάλη οπισθοδρόμηση στην προφανή προσπάθεια του Ιράν να αποκτήσει πυρηνικά όπλα θα πρέπει να θεωρηθεί θετική. Βραχυπρόθεσμα, η «εφάπαξ» επίθεση των ΗΠΑ εναντίον τριών ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων αυξάνει τους γεωπολιτικούς κινδύνους στην περιοχή σε νέο επίπεδο. Μακροπρόθεσμα, ωστόσο, ένα σοβαρά αποδυναμωμένο ιρανικό καθεστώς θα μπορούσε να μετατραπεί σε σημαντικό θετικό για την περιοχή.

Κατεστραμμένο από δεκαετίες διακυβέρνησης μουλάδων με έναν συνεχώς αυξανόμενο ρόλο για τους κλεπτοκρατικούς Φρουρούς της Επανάστασης, το ίδιο το Ιράν έχει γίνει σχεδόν αμελητέο μέρος της παγκόσμιας οικονομίας. Το μερίδιό του στο παγκόσμιο ΑΕΠ έχει καταρρεύσει από έναν μέσο όρο 1,6% στα τέλη της δεκαετίας του 1980 σε μόλις 0,4% το 2024. Το Ιράν θα μπορούσε να επιχειρήσει να προκαλέσει σημαντική ζημιά στην παγκόσμια οικονομία κλείνοντας τα Στενά του Ορμούζ, τον κρίσιμο αγωγό για περίπου το 20% των παγκόσμιων αποστολών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Αυτός είναι ο βασικός οικονομικός κίνδυνος που πρέπει να παρακολουθούμε. Με τη μεγάλη ακτογραμμή του, το Ιράν πιθανότατα έχει διάφορους τρόπους να διαταράξει τη ναυτιλία.

Ωστόσο, η προσπάθεια περιορισμού των εξαγωγών ενέργειας από την περιοχή του Κόλπου θα ήταν μια στρατηγική υψηλού κινδύνου για την Τεχεράνη. Πιθανότατα θα επηρέαζε την Κίνα και πολλές άλλες χώρες που συνήθως δεν τάσσονται υπέρ των ΗΠΑ. Το πιο σημαντικό είναι ότι οι ΗΠΑ και η Σαουδική Αραβία θα μπορούσαν από κοινού να καταστείλουν μια τέτοια προσπάθεια με τη βία. Με την αποδυναμωμένη άμυνά του, το Ιράν μπορεί να μην είναι σε θέση να αντέξει μια τέτοια πίεση για πολύ. Μια τόσο δαπανηρή σύγκρουση μπορεί επίσης να υπονομεύσει ακόμη περισσότερο την εσωτερική σταθερότητα του ιρανικού καθεστώτος. Η λιγότερο κακή επιλογή για το Ιράν μπορεί να είναι να δοκιμάσει μόνο μια συμβολική προσπάθεια αντιποίνων που δεν χρειάζεται να προκαλέσουν μεγάλη αντίδραση των ΗΠΑ. Φυσικά, το αν η ψυχραιμία μπορεί να επικρατήσει στην Τεχεράνη είναι άγνωστο.

Η επίθεση των ΗΠΑ σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις μπορεί να επιδεινώσει τους βραχυπρόθεσμους γεωπολιτικούς κινδύνους μιας ευρύτερης σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή. Οι τιμές του πετρελαίου μπορεί να παραμείνουν υψηλές εν μέσω της σοβαρής αβεβαιότητας σχετικά με το πώς θα εξελιχθεί η σύγκρουση και εάν οι εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου από την περιοχή του Κόλπου θα μπορούσαν να επηρεαστούν σε σημαντικό βαθμό. Αλλά μια παρατεταμένη διακοπή τέτοιων ενεργειακών ροών φαίνεται απίθανη. Συνεχίζουμε να βασίζουμε τις οικονομικές και χρηματοοικονομικές μας προβλέψεις στην υπόθεση ότι οι τιμές της ενέργειας θα υποχωρήσουν κοντά στα προ συγκρούσεων επίπεδα μέχρι το φθινόπωρο, και ενδεχομένως και νωρίτερα.

Ο Χόλγκερ Σμίντινγκ είναι επικεφαλής οικονομολόγος της Berenberg. Το άρθρο αποτελεί σύνοψη εκτενέστερης ανάλυσης της γερμανικής τράπεζας για τους πελάτες της