Χειροκροτήματα

Στα ερμηνευτικά λεξικά, με το λήμμα «χειροκρότημα» δηλώνεται το χτύπημα των παλαμών μεταξύ τους, ώστε ο θόρυβος που προκαλείται να εκφράσει αποδοχή, επιδοκιμασία ή ενθουσιασμό. Σκέφτομαι, πόσο λίγο μπορεί μια λέξη σαν αυτή να περιγράψει αισθήματα που δονούν την ψυχή, το πετάρισμα της καρδιάς, τη δικαίωση μιας ολάκερης ζωής, την επισφράγιση ενεργειών που προηγήθηκαν μέχρι το αίσιο αποτέλεσμα, την επικρότηση ενός αιματηρού αγώνα που ενθουσιάζει τους συμμετέχοντας. Και από την άλλη, φοβάμαι πως το χειροκρότημα μπορεί να μη σημαίνει για όλους το ίδιο πράγμα.

Δεν είναι σπάνιες οι φορές που με το χτύπημα των παλαμών επιθυμούμε διακαώς να τερματίσει επιτέλους η διάλεξη ενός ανιαρού και ατάλαντου ομιλητή. Ή στο τέλος μιας βαρετής θεατρικής παράστασης λαχταράμε με αυτό να κλείσουμε την αυλαία, να ευχαριστήσουμε με συγκαλυμμένο τακτ τους καλλιτέχνες, να παίξουμε στην ουσία τον μοναδικό ρόλο που μας αναλογεί.

Σε σχολικούς αγώνες όπου είχα λάβει μέρος στη δευτέρα τάξη του λυκείου, στα 800 μέτρα, θυμάμαι αμυδρά το χειροκρότημα στον τερματισμό. Κοιτάζοντας ετεροχρονισμένα την παλιά ξεθωριασμένη φωτογραφία, γίνομαι μάρτυρας μιας αποκάλυψης. Οι καθηγητές και οι μαθητές που χτυπούν παλαμάκια δεν επευφημούν τον πρώτο, ούτε εκφράζουν αισθήματα συμπάθειας στον ατυχή δεύτερο. Χειροκροτούν τον τρίτο που σκόνταψε, έπεσε, σύρθηκε μες στο χώμα της αυλής του σχολείου, εκείνον που αγωνίστηκε και μόχθησε με νύχια και με δόντια να ξεπεράσει τα ατομικά του όρια.

Θυμάμαι μια άλλη φορά, χρόνια αργότερα, σε αγώνες που έλαβαν χώρα στο μητροπολιτικό πάρκο «Αντώνης Τρίτσης». Επρεπε να καλύψουμε μιαν απόσταση 12 χιλιομέτρων τρέχοντας περιφερειακά τρεις φορές τα τέσσερα χιλιόμετρα. Σε στροφή του μονοπατιού, ένα χειροκρότημα ήταν διαφορετικό, τόσο σε ένταση όσο και σε ποιότητα. Εδειχνε ενθουσιασμό, ωθούσε τους δρομείς να τρέξουν γρηγορότερα, να μην τα παρατήσουν στη μέση, να ανταποκριθούν στις προσδοκίες. Στρέφοντας το βλέμμα, είδα έναν νέο σε αναπηρικό αμαξίδιο, με παράλυτα πόδια, να χτυπάει τις παλάμες με όλη τη δύναμη της καρδιάς του.

Ο Νίκος Μαρκέας είναι ορθοπεδικός ιατρός και δρομέας. Το τελευταίο βιβλίο του με τίτλο «Θρυλικοί δρομείς: Εμβληματικές μορφές του τρεξίματος» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Σάλτο