H προδοσία της Αριστεράς

Στο τέλος της ταινίας Fight Club (1999) του Ντέβιντ Φίντσερ, ο αφηγητής (Εντουαρντ Νόρτον) ξεκάνει το άλτερ έγκο του, τον Τάιλερ Ντάρντεν (Μπραντ Πιτ) και έπειτα παρακολουθεί τα κτίρια γύρω του να τυλίγονται στις φλόγες, εκπληρώνοντας την επιθυμία και του ίδιου και του άλτερ έγκο του να καταστρέψουν τον σύγχρονο πολιτισμό. Αλλά στην κινεζική βερσιόν που κυκλοφόρησε προ μηνών, το τέλος είχε αντικατασταθεί με μία αγγλόφωνη κάρτα τίτλων, που εξηγεί ότι «Η αστυνομία κατάλαβε γρήγορα το όλο σχέδιο και συνέλαβε όλους τους εγκληματίες, αποτρέποντας με επιτυχία την πυροδότηση των εκρηκτικών. Μετά τη δίκη, ο Τάιλερ στάλθηκε σε ένα άσυλο για ψυχιατρική θεραπεία. Πήρε εξιτήριο το 2012».

Γιατί να αλλάξουν οι κινεζικές αρχές το τέλος μιας ταινίας ιδιαίτερα επικριτικής απέναντι στη δυτική φιλελεύθερη κοινωνία, απορρίπτοντας την κριτική πολιτική στάση της ως έκφραση τρέλας; Ο λόγος είναι απλός: για τους ηγέτες της Κίνας, η υπεράσπιση της κατεστημένης εξουσίας είναι πιο σημαντική από την προώθηση κάποιας ιδεολογικής ατζέντας.

Θυμηθείτε ότι στα μέσα Οκτωβρίου του 2019, τα κινεζικά Μέσα ξεκίνησαν μία προπαγανδιστική εκστρατεία που υποστήριζε, όπως το συνοψίζει το CNN, ότι «οι διαδηλώσεις στην Ευρώπη και τη Νότια Αμερική είναι άμεση συνέπεια της δυτικής ανεκτικότητας έναντι της αναταραχής στο Χονγκ Κονγκ». Οπως συμβαίνει συχνά, το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας προωθούσε διακριτικά μία αίσθηση αλληλεγγύης ανάμεσα σε όλους τους κατέχοντες την εξουσία που αντιμετωπίζουν έναν αντιδραστικό ή δυσαρεστημένο πληθυσμό. Οι δυτικοί και οι κινέζοι ηγέτες, φάνηκε να λέει το ΚΚΚ, έχουν εν τέλει το ίδιο βασικό συμφέρον να διατηρείται η πολιτική ηρεμία.

Σκεφτείτε τώρα τις πρόσφατες εξελίξεις στις ΗΠΑ. Στις 18 Ιουνίου, οι Ρεπουμπλικανοί του Τέξας διακήρυξαν πως ο αμερικανός πρόεδρος Τζο Μπάιντεν «δεν εξελέγη νόμιμα», απηχώντας αντίστοιχες δηλώσεις άλλων Ρεπουμπλικανών ανά τη χώρα. Αυτή η απόρριψη της νομιμότητας του Μπάιντεν ισοδυναμεί με μία απόρριψη του δημοκρατικού συστήματος της Αμερικής. Το κόμμα υποστηρίζει όλο και πιο ανοιχτά την ωμή ισχύ έναντι της κυβέρνησης μέσω της συναίνεσης.

Αν αναλογιστεί κανείς αυτό το γεγονός σε συνδυασμό με την αυξανόμενη κόπωση του αμερικανικού κοινού με τον πόλεμο στην Ουκρανία, τότε βλέπει να αναδύεται μία σκοτεινή προοπτική: τι θα συμβεί αν κερδίσει ο προκάτοχος του Μπάιντεν, ο Ντόναλντ Τραμπ, τις προεδρικές εκλογές του 2024; Πέραν της καταστολής της διαφωνίας και της αντιπολίτευσης εντός των τειχών, θα μπορούσε επίσης να συνάψει μια συμφωνία με τη Ρωσία, εγκαταλείποντας τους Ουκρανούς με τον ίδιο τρόπο που εγκατέλειψε τους Κούρδους στη Συρία. Στο κάτω κάτω, ο Τραμπ ποτέ δεν δίστασε να φανεί αλληλέγγυος με τους απολυταρχικούς ηγέτες του κόσμου.

Ο αντι-ευρωπαϊκός άξονας που ενώνει τον Πούτιν με ορισμένες τάσεις στις ΗΠΑ είναι ένα από τα πλέον επικίνδυνα στοιχεία στη σημερινή πολιτική. Αν αφρικανικές, ασιατικές και λατινοαμερικανικές κυβερνήσεις ακολουθήσουν τα παλιά αντι-ευρωπαϊκά τους ένστικτα και κλίνουν προς τη Ρωσία, θα έχουμε εισέλθει σε έναν θλιβερό νέο κόσμο, όπου οι κατέχοντες την εξουσία θα στέκονται απόλυτα αλληλέγγυοι μεταξύ τους. Σε αυτόν τον κόσμο, τι θα συνέβαινε στα περιθωριοποιημένα και καταπιεσμένα θύματα της ασύδοτης εξουσίας που υπερασπίζεται παραδοσιακά η Αριστερά; Μόνο λύπη πρέπει λοιπόν να νοιώθουμε για όλους τους δυτικούς «Αριστερούς» που εμφανίζονται ως απολογητές του Πούτιν. Είναι σαν τους «αντι-ιμπεριαλιστές» πασιφιστές που υποστήριζαν, το 1940, ότι δεν έπρεπε να προβάλουμε αντίσταση στο ναζιστικό blitz ανά την Ευρώπη.

Ο Σλοβένος Σλαβόι Ζίζεκ, καθηγητής φιλοσοφίας στο European Graduate School, είναι διεθνής διευθυντής του Ινστιτούτου Ανθρωπιστικών Σπουδών Birbeck, στο University of London, και συγγραφέας, πιο πρόσφατα, του βιβλίου «Heaven in Disorder»