Τίποτα πιο βαρύ από τη συμπόνια

Η αγάπη του Κρίστιαν Κούπερ για τα πουλιά μετράει 47 ολόκληρα χρόνια. Ξεκίνησε όταν ήταν μόλις 10 χρόνων και οι γονείς του, δύο δάσκαλοι από το Λονγκ Αϊλαντ, τον έγραψαν σε ένα πρόγραμμα προσκόπων. Εκεί, στη διάρκεια ενός μαθήματος ξυλουργικής, ο μικρός Κούπερ έφτιαξε μια ταΐστρα για πουλιά. Την τοποθέτησε στην αυλή του σπιτιού του και τα πλάσματα που άρχισαν να συρρέουν τον μάγεψαν για πάντα.

Ο Κούπερ σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες στο Χάρβαρντ και εργάστηκε για χρόνια ως συγγραφέας κόμικς στη Marvel Comics: εκεί δημιούργησε μεταξύ άλλων και έναν από τους πρώτους γκέι χαρακτήρες στο σύμπαν του «Σταρ Τρεκ». Πλέον εργάζεται στον τομέα των τηλεπικοινωνιών και μένει στο Lower East Side του Μανχάταν. Και μία από τις πιο αγαπημένες του ενασχολήσεις είναι να παρατηρεί πουλιά στο Σέντραλ Παρκ, ιδιαίτερα στη διάρκεια της μεταναστευτικής περιόδου – μυγοχάφτες, τρυποκάρυδους, χελιδόνια, κουφαηδόνια, συκοφάγους… Εχει μάλιστα αποκτήσει αφτί βιρτουόζου, μπορεί να τα αναγνωρίσει από το κελάηδισμά τους και μόνο.

Στο Σέντραλ Παρκ, και πιο συγκεκριμένα σε ένα ημι-άγριο κομμάτι του, το «The Ramble» («Ο Περίπατος»), βρισκόταν αυτός ο 57χρονος Αφροαμερικανός τη Δευτέρα, με το συνηθισμένο του ζευγάρι κιάλια στα χέρια, σε αναζήτηση λιγότερο ή περισσότερο σπάνιων πτηνών, όταν είδε μπροστά του μια λευκή νεαρή γυναίκα που είχε τον σκύλο της λυτό, κατά παράβαση των κανονισμών που έχουν θεσπιστεί για την προστασία της άγριας ζωής στη συγκεκριμένη ζώνη του πάρκου. Ο Κρίστιαν Κούπερ ζήτησε ευγενικά από τη συνονόματή του Εϊμι Κούπερ να βάλει στον σκύλο της το λουρί του. Οταν εκείνη αρνήθηκε, εκείνος άρχισε να τη τραβάει βίντεο με το κινητό του. Ως απάντηση, εκείνη τον προειδοποίησε πως θα έλεγε στην αστυνομία ότι «ένας αφροαμερικανός άνδρας απειλεί τη ζωή μου» – και τηλεφώνησε στην Αμεση Δράση.

Δεν χρειάστηκε πολύς χρόνος από τη στιγμή που το σχετικό βιντεάκι ανέβηκε στο Τwitter για να γίνει viral, συγκεντρώνοντας μέσα σε μόλις ένα 24ωρο περισσότερα από 40 εκατομμύρια views. Η θύελλα των αντιδράσεων ήταν τόσο μεγάλη που μέσα στο ίδιο 24ωρο, την Τρίτη, η Εϊμι Κούπερ απολύθηκε από τη δουλειά της ως τραπεζική επενδύτρια στην εταιρεία χαρτοφυλακίου Franklin Templeton και υποχρεώθηκε να επιστρέψει τον σκύλο της, τον Χένρι, στο καταφύγιο από όπου τον είχε πάρει – το βίντεο τη δείχνει να τον τραβάει δυνατά από το κολάρο, σχεδόν πνίγοντάς τον, απορροφημένη καθώς είναι στον καβγά της.

Ηταν μεγάλη η οργή, στα σόσιαλ αλλά και στα παραδοσιακά μίντια των ΗΠΑ, για το περιστατικό αυτό. Γιατί δεν είναι μεμονωμένο, συμβαίνει κατά κόρον, η Εϊμι Κούπερ εγγράφηκε σε μια μακρά σειρά λευκών γυναικών που έχουν χρησιμοποιήσει αυτή ακριβώς την ιδιότητά τους σαν ένα εργαλείο τρόμου εναντίον μαύρων ανδρών. Υπάρχουν στην ιστορία των ΗΠΑ υπερβολικά πολλοί σπασμένοι λαιμοί, καμένα πτώματα και πνιγμένες ψυχές για να μη γνωρίζουν οι γυναίκες αυτές τι κάνουν – η προστασία της λευκής κορασίδας από τον μαύρο αγροίκο χρησιμοποιούνταν κατά κόρον παλαιότερα ως άλλοθι για το λιντσάρισμα του δεύτερου. Το 1944 ο 14χρονος Τζορτζ Στίνι τζούνιορ θανατώθηκε στην ηλεκτρική καρέκλα για τη δολοφονία δύο λευκών κοριτσιών: η δίκη του είχε διαρκέσει μόλις μερικές ώρες, υπήρχαν μόνο μάρτυρες κατηγορίας, οι ένορκοι ήταν όλοι λευκοί άνδρες, χρειάστηκαν ακριβώς δέκα λεπτά για να τον καταδικάσουν. Το 2014 ένα αμερικανικό δικαστήριο απάλλαξε τον Στίνι από όλες τις κατηγορίες. Το 1955 μια λευκή γυναίκα κατηγόρησε τον 14χρονο Εμετ Τιλ ότι «την άρπαξε και ήταν απειλητικός και σεξουαλικά άξεστος απέναντί της». Ο Τιλ λιντσαρίστηκε από τον όχλο. Πριν από μερικά χρόνια,η γυναίκα παραδέχθηκε πως είχε πει ψέματα. Εχουν αλλάξει βέβαια πολλά στις ΗΠΑ. Αλλά όχι και τόσο πολλά.

Το πιο εντυπωσιακό σε αυτή την ιστορία δεν είναι ούτε το θέατρο που πήγε να παίξει η Εϊμι Κούπερ, ούτε το τίμημα που τελικά πλήρωσε, παρότι ζήτησε στο μεταξύ δημοσίως συγγνώμη από τον συνονόματό της. Το πιο εντυπωσιακό είναι αυτό το σχόλιο που έκανε ο Κρίστιαν Κούπερ για εκείνη προχθές, στους «New York Times», από το Σέντραλ Παρκ όπου επέστρεψε φυσικά για τα αγαπημένα του πουλιά: «Ο οποιοσδήποτε από εμάς μπορεί να κάνει όχι απαραίτητα ένα ρατσιστικό λάθος, αλλά ένα λάθος» είπε. «Και το να εισπράξεις αυτό το παλιρροϊκό κύμα σε ένα τόσο συμπιεσμένο χρονικό διάστημα πρέπει να πονάει. Πρέπει να πονάει» πρόσθεσε. «Δεν δικαιολογώ τον ρατσισμό. Αλλά δεν ξέρω αν έπρεπε να διαλυθεί η ζωή της».

Δεν μπορεί κανείς να μην το θαυμάσει αυτό, να μην υποκλιθεί – ιδίως βλέποντας εκείνο το άλλο βίντεο που έχει βάλει φωτιά τις τελευταίες ημέρες στη Μινεάπολις, με έναν 46χρονο Αφροαμερικανό ονόματι Τζον Φλόιντ, ο οποίος πέθανε στο έδαφος με χειροπέδες στα χέρια και έναν αστυνομικό να του πιέζει τον λαιμό με το γόνατό του, ο πολλοστός Αφροαμερικανός που δολοφονείται ουσιαστικά από αστυνομικούς. Η ενσυναίσθηση, αυτό είναι τελικά το μόνο που χωρίζει τον άνθρωπο από το κτήνος.