Η ανατομία {LF}της επερχόμενης ύφεσης

Υπάρχουν τρία αρνητικά σοκ που θα μπορούσαν να προκαλέσουν παγκόσμια ύφεση έως το 2020. Ολα αυτά αντανακλούν πολιτικούς παράγοντες που επηρεάζουν τις διεθνείς σχέσεις, δύο εμπλέκουν την Κίνα, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται στο επίκεντρο και των τριών. Το πρώτο πιθανό σοκ προέρχεται από τον σινοαμερικανικό εμπορικό και νομισματικό πόλεμο, ο οποίος κλιμακώθηκε νωρίτερα αυτόν τον μήνα, όταν η κυβέρνηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ απείλησε με πρόσθετους δασμούς για τις κινεζικές εξαγωγές και επισήμως χαρακτήρισε την Κίνα ως χειριστή νομισμάτων. Το δεύτερο πιθανό σοκ αφορά τον αργό ψυχρό πόλεμο μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας στον τομέα της τεχνολογίας. Πεκίνο και  Ουάσιγκτον αγωνίζονται για κυριαρχία στις βιομηχανίες του μέλλοντος: την τεχνητή νοημοσύνη (AI), τη ρομποτική, τα δίκτυα 5G και άλλα. Οι ΗΠΑ έχουν τοποθετήσει τον κινεζικό τηλεπικοινωνιακό γίγαντα Huawei σε «κατάλογο οντοτήτων» που προορίζεται για ξένες εταιρείες που θεωρείται ότι αποτελούν απειλή εθνικής ασφάλειας. Και παρόλο που η Huawei έλαβε προσωρινές εξαιρέσεις επιτρέποντάς της να συνεχίσει να χρησιμοποιεί τα αμερικανικά στοιχεία, η διοίκηση Τραμπ ανακοίνωσε ότι πρόσθεσε επιπλέον 46 θυγατρικές της Huawei στον κατάλογο.

Ο τρίτος σημαντικός κίνδυνος αφορά τις προμήθειες πετρελαίου. Αν και οι τιμές του πετρελαίου έχουν μειωθεί τις τελευταίες εβδομάδες και η ύφεση που προκαλείται από τον εμπορικό πόλεμο δημιουργεί προοπτικές να μειωθεί η ζήτηση ενέργειας οδηγώντας σε χαμηλότερες τιμές, η αντιπαράθεση των ΗΠΑ με το Ιράν θα μπορούσε να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα. Εάν η σύγκρουση αυτή κλιμακωθεί σε μια στρατιωτική αναμέτρηση, οι παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να αυξηθούν σημαντικά και να οδηγήσουν σε ύφεση, όπως συνέβη κατά τις προηγούμενες καταστροφές στη Μέση Ανατολή το 1973, το 1979 και το 1990.

Υπάρχει μια σημαντική διαφορά μεταξύ της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008 και των αρνητικών κρίσεων εφοδιασμού που θα μπορούσαν να πλήξουν σήμερα την παγκόσμια οικονομία. Επειδή η πρώτη αποτελούσε ως επί το πλείστον ένα μεγάλο αρνητικό συνολικό πλήγμα της ζήτησης που υποκίνησε την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό, αντιμετωπίστηκε με νομισματικά και δημοσιονομικά μέτρα. Αλλά αυτή τη φορά, ο κόσμος θα αντιμετωπίζει συνεχείς αρνητικές κρίσεις εφοδιασμού που θα απαιτούσαν μια πολύ διαφορετική πολιτική απάντηση μεσοπρόθεσμα. Η προσπάθεια να αποκατασταθεί η ζημιά μέσω των ατελείωτων νομισματικών και δημοσιονομικών κινήτρων δεν θα είναι μια λογική επιλογή.

Ο Νουριέλ Ρουμπινί είναι καθηγητής στο Stern School of Business και διευθύνων σύμβουλος στη Roubini Macro Associates