Την… «ανατομία της σημερινής Ελλάδας» επιχειρεί να κάνει για τη γαλλική Liberation ο έλληνας σκηνοθέτης Πάνος Χ. Κούτρας, με αφορμήτα καίρια ζητήματα που θίγει για την ελληνική πραγματικότητα η νέα ταινία του «Ξενία», η οποία κάνει την πρεμιέρα της στη Γαλλία.
Η Libe φιλοξενεί μεγάλη συνέντευξη του έλληνα δημιουργού που έχει ένα φανατικό κοινό στη Γαλλία και στην έντυπή της έκδοση φιλοξένησε ένα δισέλιδο αφιέρωμα στον ίδιο και στην ταινία του.
Η «Ξενία» είναι η τέταρτη ταινία του σκηνοθέτη και σεναριογράφου, Πάνου Χ. Κούτρα, που συστήθηκε στο ευρύ κοινό το 2000 με την ταινία «Η επίθεση του γιγαντιαίου μουσακά», το οποίο στη Γαλλία αποτέλεσε ένα είδος κινηματογραφικού καλτ – εξ ου και το ιδιαίτερο ενδιαφέρον της Liberation.
Η «Ξενία» προβλήθηκε στο τελευταίο φεστιβάλ των Καννών στα πλαίσια της ενότητας Ενα κάποιο βλέμμα και καταχειροκροτήθηκε παρά το δύσκολο του θέματος: Δύο αδέλφια από την Αλβανία διασχίζουν μια Ελλάδα ακρωτηριασμένη από την ακροδεξιά. Ο Ντάνι και ο Οδυσσέας αναζητούν τον έλληνα πατέρα τους που τους εγκατέλειψε, ο Ντάνι είναι ομοφυλόφιλος που έχει φίλο ένα λαγό, ο οποίος κάπου-κάπου ζωντανεύει, ενώ ο Οδυσσέας είναι ένας ετεροφυλόφιλος με γένι τριών ημερών που δείχνει κατανόηση στον μικρό του αδελφό. «Όποιος μείνει ασυγκίνητος μπροστά στην ιστορία των δύο αυτών αδερφών, είναι παντελώς αναίσθητος. Η Ξενία δε διαθέτει τίποτα το επιτηδευμένο και ο Πάνος αποφεύγει επιδέξια την υπερβολή στο πάθος», σημειώνει η Liberation.
Στη συνέχεια ο Πάνος, όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται με το μικρό του όνομα από τη δημοσιογράφο της Libe, παρουσιάζεται να μιλά για τον ίδιο και αυτά που του συμβαίνουν με ωμό, αλλά παράλληλα κωμικό τρόπο. «”Είχα μια καρδιακή προσβολή, δύο ηπατίτιδες … Αν είχα κρατήσει τα χρήματα που έδωσα στον αναλυτή μου, θα είχα ένα διαμέρισμα τεσσάρων δωματίων στο έβδομο διαμέρισμα του Παρισιού». Εάν υπήρξε, λοιπόν, εξαρτημένος από ουσίες, ρωτά η δημοσιογράφος και εκείνος απαντά «Κάπνιζα πολύ και έχω πάρει και πολλά ναρκωτικά επίσης, τα πάντα! Και ξέρεις τι λένε: «Once a junkie, always a junkie» (« Μια φορά ναρκομανής, για πάντα ναρκομανής»)]. Και σήμερα; Χαμογελάει. «Ναι, όχι, όχι, ναι…». Η αίσθηση που δίνει ως άνθρωπος χαρακτηρίζεται σε μεγάλο βαθμό από τη στεντόρεια, σοβαρή και δυναμική φωνή του, παρά τη μικροκαμωμένη σιλουέτα του, ενώ συχνά το μάτι του… γυαλίζει και δεν είναι δύσκολο να τον φανταστούμε ως πρώτης τάξης μπον βιβέρ.
Στη συνέχεια ο σκηνοθέτης μιλά για τα νεανικά του χρόνια αρχικά ως ταραξίας στο σχολείο κι έπειτα ως ανήσυχος φοιτητής σκηνοθεσίας στη Σορβόννη τη δεκαετία του 80, όταν τα κρούσματα του AIDS είχαν αρχίσει να καλπάζουν, ακόμα και στον περίγυρό του. Το σινεμά αποτελούσε ανέκαθεν για εκείνον μια λύτρωση και οι ταινίες που κάνει κατατάσσονται στην κατηγορία «κουίρ», ένα είδος κινηματογράφου που αναδεικνύει μια ανατρεπτική, ρευστή σεξουαλικότητα και ενέχει συχνά το ομοφυλοφιλικό και διεμφυλικό στοιχείο. Για τη θέση του σινεμά στη ζωή του δηλώνει: «Χωρίς αυτό δε θα μπορούσα να αντέξω τη ζωή και δε θα είχα καταφέρει να ζω μέχρι αυτήν την ηλικία. Είναι για μένα ένα καταφύγιο που μου δίνει μια αίσθηση φυγής».
Όταν η συζήτηση πηγαίνει στην Ελλάδα, ο Πάνος Κούτρας δίνει μια διαφορετική εικόνα από αυτή της βεβαρημένης, ξενοφοβικής Ελλάδας-ασχημόπαπο της Ευρώπης, που παρουσιάζεται καθημερινά από τα ξένα μέσα ενημέρωσης.
Oντας ο ίδιος δηλωμένος ομοφυλόφιλος, όπως αναφέρει η Libe, σχετικά με το θέμα της ομοφυλοφιλίας παραδέχεται: «Ναι, δεν είναι απλό να είσαι ομοφυλόφιλος στην Ελλάδα όπως συμβαίνει παντού στον κόσμο και επειδή είμαστε μια υποκριτική χώρα το πρόβλημα είναι να το δείχνεις, ακόμη κι αν όλοι γνωρίζουν γι’ αυτό».
Η άνοδος όμως της Χρυσής Αυγής φαίνεται να τον ανησυχεί πολύ, το ίδιο και η άνοδος του Εθνικού Μετώπου στη Γαλλία. «Η Μαρίν Λεπέν δε με φοβίζει τόσο όσο η Χρυσή Αυγή, γιατί ο λόγος της κινείται σε πιο λογικά επίπεδα, ωστόσο δε θέλω να γίνει κυβέρνηση γιατί τους ρατσιστές δεν μπορείς ποτέ να τους εμπιστεύεσαι».
Η Ξενία που πραγματεύεται, μεταξύ άλλων, τον στιγματισμό που δέχτηκαν οι αλβανοί μετανάστες στην Ελλάδα, δίνει την ευκαιρία στη δημοσιογράφο να ρωτήσει τον κ. Κούτρα και για το θέμα της μετανάστευσης τόσο στην Ελλάδα, όσο και παγκοσμίως. «Ντρέπομαι» απαντάει αυθόρμητα ο Πάνος Κούτρας για το θέμα της μετανάστευσης λέγοντας πως οι άνθρωποι που επιλέγουν αυτόν τον δρόμο αντικειμενοποιούνται και δεν είναι τίποτε άλλο παρά θύματα των καιρών που ζούμε.
