[Γνώμη] Ας φάνε ποδόσφαιρο

Από τις αρχές Ιουνίου οι διαδηλώσεις που εκδηλώθηκαν λόγω της λαϊκής οργής για την αύξηση στις τιμές των εισιτηρίων στα λεωφορεία επεκτάθηκαν σε όλη την Βραζιλία, με αποτέλεσμα να γεμίσουν οι δρόμοι του Σάο Πάολο, του Ρίο ντε Ζανέιρο και δεκάδων άλλων πόλεων με εκατοντάδες χιλιάδες διαδηλωτές. Στις 13 Ιουνίου η Αστυνομία κατέστειλε βίαια τις συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας με αποτέλεσμα να πολλαπλασιαστούν. Τελικά, έπειτα από επτά ημέρες συγκρούσεων, η κυβέρνηση της Προέδρου Ντίλμα Ρουσέφ πίεσε κυβερνήτες και δημάρχους να ακυρώσουν την αύξηση των εισιτηρίων που τις είχαν παρουσιάσει ως το αναπόφευκτο τίμημα μιας σύγχρονης οικονομίας της αγοράς.

Το κόστος των δημόσιων μεταφορών για μια οικογένεια που ζει στο Ρίο ή στο Σάο Πάολο είναι, αναλογικά, υψηλότερο από ό,τι στη Νέα Υόρκη ή στο Παρίσι. Παρ’ όλα αυτά οι προσφερόμενες υπηρεσίες είναι κατά πολύ χειρότερες. Το 2009 φύλακες σε σιδηροδρομική εταιρεία που εξυπηρετεί την ευρύτερη περιοχή του Ρίο χρησιμοποίησαν μαστίγια εναντίον επιβατών στη διάρκεια της μεσημεριανής πολυκοσμίας. Ο δήμαρχος του Ρίο ανακοίνωσε με περηφάνια ότι στη διάρκεια της θητείας του ούτε ένα σεντ δεν ξοδεύθηκε ως επιδότηση στις δημόσιες μεταφορές. Και όμως μπόρεσε να βρει 560 εκατομμύρια από τα δημόσια ταμεία για να ξοδευθούν στην ανακαίνιση του ιστορικού σταδίου Μαρακανά προκειμένου να εκπληρωθούν οι απαιτήσεις της FIFA για το Μουντιάλ της επόμενης χρονιάς.

Σε μια περίοδο κατά την οποία ομοσπονδιακοί και δημοτικοί φόροι απορροφούν το 36% του ΑΕΠ της Βραζιλίας χωρίς να παρέχουν δημόσιες υπηρεσίες έστω και στο ελάχιστο συμβατές με αυτές που περιμένει κάποιος από την κυβέρνηση, τουλάχιστον 13 δισ. δολάρια ξοδεύονται για τα 12 ποδοσφαιρικά γήπεδα που θα φιλοξενήσουν το Μουντιάλ. Αλλα 12 δισ. δολάρια ξοδεύονται για έργα που θα φιλοξενήσουν το 2016 τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Ρίο. Ο πολυτελής τρόπος ζωής δημόσιων αξιωματούχων (υπερπολυτελή ταξίδια, επίσημα αυτοκίνητα με οδηγούς, εντυπωσιακά μεγάλοι μισθοί) έχουν μπει στο στόχαστρο των διαδηλωτών.

Λες και υπάρχουν δύο Βραζιλίες. Από τη μία αναμένεται να φωνάξει – αλλά μόνο στα γήπεδα. Η άλλη κάνει ό,τι θέλει. Οταν η Ρουσέφ παρακολούθησε τον ποδοσφαιρικό αγώνα μεταξύ Βραζιλίας και Ιαπωνίας, θύμωσε όταν οι σερβιτόροι άρχισαν να προσφέρουν σαμπάνια και χαβιάρι στην κερκίδα των VIP. Μετά την αντίδρασή της άρχισε να σερβίρεται ποπκόρν στους επισήμους, παρ’ όλα αυτά όμως η Ρουσέφ γιουχαΐστηκε από το πλήθος. Στη σημερινή Βραζιλία υπάρχει πολύ χαβιάρι για την ελίτ – και ο κόσμος το ξέρει. Αυτό μαζί με την οργή για την εκτεταμένη διαφθορά δημιούργησαν ένα κίνημα που δεν ορίζεται από διαχωριστικές γραμμές τάξεων, κομμάτων και γενεών.