Ενα μείζον ερώτημα

Με τον Ιησουίτη Αθανάσιο Κίρχερ έχουν ασχοληθεί οι πάντες, από τον Γκαίτε ώς τον Ουμπέρτο Εκο. Ενα μείζον ερώτημα είναι γιατί δεν άφησε το αποτύπωμά του στην ιστορία της τέχνης και των επιστημών όπως λόγου χάριν ο Λεονάρντο ντα Βίντσι ή ο Λάιμπνιτς, ο Γαλιλαίος, ο Καρτέσιος ή ο Νεύτωνας. Απάντηση: πρώτον, γιατί παρά την ολιστική προσέγγιση της πραγματικότητας δεν παρήγαγε κάτι πρωτότυπο, απλώς διακρίθηκε ως πολυμαθής καταγραφέας της διαθέσιμης γνώσης. Και δεύτερον, διότι υπέκυψε στην αίγλη του τσαρλατάνου, μπλέκοντας επιστήμη και μαγεία, τεχνική και θρησκεία, το φυσικό με το υπερφυσικό, εντυπωσιακές εφευρέσεις με παραστάσεις εμπνευσμένες από τα τσίρκα της εποχής – όπως η απάτη της αναπαραγωγής στις Συρακούσες του καψίματος του στόλου των Ρωμαίων από τον Αρχιμήδη.