Ακραίες αντιθέσεις με νεανική ορμή

Πώς είπατε; Αίσθημα χαράς για την απελευθέρωση; Ωρα για λογοκρισία. Αίσθημα ανάτασης; Λογοκρισία. Αίσθηση πως υπάρχει ελπίδα μετά τον πόλεμο; Ας μαζευτούμε λίγο…

Κάπως έτσι αντέδρασε το σοβιετικό καθεστώς όταν μετά τη νίκη των στρατευμάτων του στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ο Ντμίτρι Σοστακόβιτς εμφύσησε στη μουσική του (στην 9η Συμφωνία του, συγκεκριμένα) χαρά και ελπίδα. Και επειδή κάποιοι μπορεί να συνέχεαν τη νίκη με την ελευθερία, έσπευσε να «τιθασεύσει» με εντολή προς την Ενωση Μουσουργών τον συνθέτη- κάτι που εκείνη την εποχή ήταν μάλλον σαν ευφημισμός τού «είσαι τυχερός που δεν σε στείλαμε στο απόσπασμα».

Φανταστείτε ότι υπ΄ αυτές τις συνθήκες (ενώ «τιθασεύονταν» και ο Προκόφιεφ και ο Χατσατουριάν), το 1948, ο Σοστακόβιτς έβγαλε από το συρτάρι του το τελικό σκαρίφημα της 10ης Συμφωνίας του. Της πιο σκοτεινής, της πιο δύσκολης και εκείνης με τις πιο ακραίες αντιθέσεις («ρεκόρ» αντιθέσεων στην ιστορία της συμφωνικής μουσικής). Κάποιοι μάλιστα έβλεπαν στο φρενήρες και σύντομο δεύτερο μέρος της συμφωνίας ένα «πορτρέτο του Πατερούλη Στάλιν»- κάτι που ήταν στις προθέσεις του συνθέτη, όπως αποκαλύφθηκε πολύ αργότερα.

Με αυτή τη φορτισμένη από την πικρία για το άδικο, εμφορούμενη από ένα αίσθημα «αντίστασης» και οργής, κόντρα στον περιορισμό των ελευθεριών, συμφωνία θέλησε να αναμετρηθεί ένα από τα νέα αστεράκια του πόντιουμ από τη Ρωσία, ο Βασίλι Πετρένκο. Ο πιο εκφραστικός και πιο «εσωτερικός» κατά πολλούς νέος μαέστρος, θεατρικός στις συναυλίες, φορτισμένος πάντα, με μια δύναμη και μια φόρα που είναι δύσκολο να μην περάσει ακόμη και στην πιο «ψυχρή» ηχογράφηση, όπως αυτή της Νaxos.

Ο 33χρονος «καλλιτέχνης της χρονιάς» για τα Βρετανικά Βραβεία Κλασικής Μουσικής (Classical Βrits), μαθητής τριών μεγάλων μαέστρων της εποχής μας, του Ιλια Μουσίν, του Μάρις Γιάνσονς, του Εσα-Πέκα Σάλονεν και του Γιούρι Τεμιρκάνοφ, ξεκίνησε την καριέρα του διευθύνοντας τη «γηραιά» (170 ετών πλέον) Βασιλική Φιλαρμονική του Λίβερπουλ το 2004. Εκτοτε πολλοί μίλησαν για τη «ρωσική επανάσταση του Πετρένκο», τίτλο που πρωτοέδωσε ο «Οbserver» το 2006, και ακόμη περισσότεροι για την εκφραστικότητα και την εσωτερικότητα, όσο και για τη δύναμη των ερμηνειών του. Τι καλύτερο λοιπόν από τον πιο δύσκολο Σοστακόβιτς…

Ο Πετρένκο είναι φανατικός του ποδοσφαίρου, οπαδός της Λίβερπουλ