Επιφυλλίδα

Εμφύλιος στους δρόμους
Του Θανάση Θ. Νιάρχου

Το περασμένο Σάββατο το μεσημέρι, στις 12.30

ακριβώς, στην οδό Ακαδημίας. Το μηχάνημα εκσκαφής «εργάζεται» κατά μήκος του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αθηναίων, έχει ανοίξει ήδη ένα βαθύ φρεάτιο στο κατάστρωμα και προχωράει προς την οδό Σίνα. Πίσω ακριβώς από το μηχάνημα εκσκαφής, ένα άλλο μηχάνημα μεγάλου όγκου, ακίνητο, έχει τοποθετηθεί με τέτοιο τρόπο ώστε, από μακριά ακόμη, οι οδηγοί των Ι.Χ. και των ταξί που ανεβαίνουν την Ακαδημίας ν΄ αντιλαμβάνονται πως η αριστερή λωρίδα του καταστρώματος είναι «κατειλημμένη». Στη διασταύρωση της Ακαδημίας με την Ασκληπιού, από την πλευρά πάντα που γίνεται η εκσκαφή, έχει μείνει ένα ελάχιστο κενό, πίσω ακριβώς από το δεύτερο μεγάλου όγκου ακίνητο μηχάνημα. Σ΄ αυτό το ελάχιστο κενό, ένας «ευφυέστατος» συμπολίτης γιωταχής (τι φρικτή λέξη), που δεν θα αφήνει ευκαιρία ανεκμετάλλευτη στη ζωή του, έχει παρκάρει το αυτοκίνητό του. Σ΄ ολόκληρο το Λεκανοπέδιο είναι ζήτημα αν την ίδια στιγμή είχε παρουσιαστεί μια αντίστοιχη ευκαιρία. Φαντάζεται λοιπόν κανείς την ανακούφιση του γιωταχή που έχει «ανακαλύψει» το ελάχιστο αυτό κενό ενώ θα το χρειάζονταν ταυτόχρονα τόσοι και τόσοι άλλοι. Παράνομος, βέβαια, αφού επί της Ακαδημίας δεν παρκάρει κανείς, «νόμιμος», ωστόσο, αφού δεν εμποδίζει τη διέλευση οποιουδήποτε τροχοφόρου. Αν τώρα η ανακούφισή του οφειλόταν σε μια σύμπτωση, ενώ οι συνθήκες παρέμεναν εξίσου ανώμαλες και επαχθείς για το υπόλοιπο 99%, ούτε που θα τον έκανε να διανοηθεί ότι την επόμενη ακριβώς στιγμή θα μπορούσε να έχει καταχωρηθεί (με πολύ δραματικότερες συνέπειες σε σχέση με τη μη ανεύρεση πάρκινγκ) στο συνολικό σχεδόν ποσοστό των υπολοίπων. Φτάνει που για μια έστω μία φορά, τη στιγμή που το χρειαζόταν, έκανε τη δουλειά του (θερμή παράκληση, η τελευταία αυτή φράση να διαβαστεί υπογραμμισμένη). «Καημό το είχα χρόνια ολόκληρα να παρκάρω στην Ακαδημίας, σήμερα όμως τα κατάφερα», ενδέχεται να λέει με περηφάνια στους φίλους του. Αν αντί για περηφάνια θα έπρεπε να τον φτύνουν, ούτε που θα του περνάει από το μυαλό. Και δεν είναι βέβαια για την «παρανομία» που θα έπρεπε να τον φτύνουν. Αλλά για το γεγονός πως ένας άνθρωπος που βολεύεται με τις λύσεις που δίνονται τυχαία, περιστασιακά, δεν θα σκεφτεί ποτέ προς την κατεύθυνση για λύσεις που θ΄ ανακουφίζανε όσους δοκιμάζονται με τον τρόπο που δοκιμάζεται και ο ίδιος.

Στην οδό Ακαδημίας, το περασμένο Σάββατο το μεσημέρι, δοξαζόταν το αυθαίρετο, η κομπίνα, η συναλλαγή, το βόλεμα. Οι δεκάδες ή εκατοντάδες που ενδεχομένως προσέξανε το περιστατικό αυτό και αναφωνώντας μέσα τους, έστω, με θαυμασμό «Α! τον τυχερό», φθονώντας τον γιατί δεν ήταν οι ίδιοι που αρπάξανε την ευκαιρία, είχαν ασύνειδα προετοιμαστεί να εκμεταλλευτούν όποια «λύση» θα τακτοποιούσε τους ίδιους, ενώ θα άφηνε μετέωρους τους άλλους. Όταν στραβώσει η σκέψη, στραβώνουν όλα. Έτσι το αυτοκίνητο, η οδός Ακαδημίας, ο χώρος του πάρκινγκ καταλήγουν ν΄ αποκτούν μιαν αξία που σαφέστατα δεν την έχουν, αφού κάνουν τους ανθρώπους να μη βλέπουν πέρα από τη μύτη τους, μεταβάλλονται σε συμβάσεις όπως έχει γίνει με τις γιορτές του Πάσχα, των Χριστουγέννων, τις καλοκαιρινές διακοπές. Με αποκορύφωμα, ενώ παραμένουμε μωροί και δούλοι, να αισθανόμαστε ως προσωπικότητες, απλά γιατί επιλέγουμε ποια σύμβαση μας ταιριάζει περισσότερο.

Στα μέσα της δεκαετίας του ΄60, ο σοφός καθηγητής της Φιλοσοφίας Ι. Ν. Θεοδωρακόπουλος προέβλεπε σε συζητήσεις του πως αν δεν άρχιζαν να παίρνονται ουσιαστικά μέτρα για την αναχαίτιση της αστυφιλίας, η πρωτεύουσα θα μεταβαλλόταν σε χώρο εμφύλιας σύγκρουσης. Δεν ήταν τυχαία μορφή (κάθε άλλο!) ο Ι. Ν. Θεοδωρακόπουλος, ο γνωστός ως μαθητής του Πλάτωνα, κι ήταν ο μόνος που είχε προτείνει επίσημα την κατάργηση των παρελάσεων στις εθνικές επετείους, προσθέτοντας πως κάτι αντίστοιχο ταιριάζει σε μια πραγματικά πολιτισμένη χώρα. Αν τώρα αναρωτηθεί κανείς πώς γίνεται ένα φαινομενικά αμελητέο περιστατικό στην οδό Ακαδημίας να μας φτάσει σ΄ έναν καθηγητή της Φιλοσοφίας και στις εθνικές επετείους, είναι γιατί η διαμάχη ανάμεσα στους πεζούς και τους εποχούμενους, αλλά κι ανάμεσα στους ίδιους τους εποχούμενους, όσον αφορά τη διεκδίκηση ενός κομματιού γης, έχει πάρει ήδη εδώ και καιρό τον χαρακτήρα μιας εμφύλιας σύρραξης, άλλοτε υποφώσκουσας, άλλοτε πιο φανερής.

Αφού ο καθένας (για σκεφτείτε το, για το αυτοκίνητο!) θα ήθελε ευχαρίστως να πεθάνει ο άλλος για να του πάρει τη θέση.

Ο Θανάσης Θ. Νιάρχος είναι ποιητής, συνεκδότης του περιοδικού «Η Λέξη».