Έξω από τη διαβρωμένη ρουτίνα

Η ΖΩΗ ΜΙΑΣ ΜΟΝΑΔΙΚΗΣ ΗΜΕΡΑΣ ΣΕ ΜΙΑ ΓΕΙΤΟΝΙΑ ΜΙΑΣ ΑΝΩΝΥΜΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ
ΜΕΤΑΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΠΟΛΗΣ, ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΕΝΑ ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ ΕΚΠΛΗΚΤΙΚΗΣ
ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΗΣ ΟΜΟΡΦΙΑΣ, ΑΠΟ ΕΝΑΝ ΝΕΩΤΑΤΟ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ
ΠΟΥ ΔΕΝ ΘΕΛΕΙ ΝΑ ΜΟΙΑΖΕΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΑΛΛΟΥΣ
Όλα δείχνουν να έχουν ειπωθεί στο μυθιστόρημα του Τζον ΜακΓκρέγκορ, όμως ποτέ δεν αισθάνεσαι ότι θα τα ξανακούσεις με τον ίδιο τρόπο. Αρχίζοντας από το εύρημα μιας υποβαθμισμένης γειτονιάς, με τους ανώνυμους ανθρώπους και τις μικρές ιστορίες τους, αντιλαμβάνεσαι ότι το «ανώνυμοι» εδώ είναι κυριολεκτικό. Οι άνθρωποι περιγράφονται ως «ο νεαρός στον αριθμό δεκαοκτώ», «το ζευγάρι στη σοφίτα του αριθμού είκοσι ένα», τους αναγνωρίζεις μόνον από τα εξωτερικά χαρακτηριστικά τους. Η αφήγηση αρχίζει με ένα πανοραμικό πλάνο και ύστερα επικεντρώνεται στον δρόμο, μπαινοβγαίνοντας μέσα στα σπίτια με την κίνηση κάμερας travelling, διαπερνώντας σαν σε σκηνικό τους τοίχους και τα διαμερίσματα. Έτσι ρέει το κείμενο, απηχώντας τον ρυθμό μιας ημέρας από το χάραμα μέχρι το βράδυ. Μιας ημέρας όπου θα συμβούν όλα τα απλά και καθημερινά αλλά και όπου ένα συνταρακτικό γεγονός θα βγάλει τους ανθρώπους έξω από τα σπίτια και τη διαβρωμένη ρουτίνα. Η αφηγηματική ροή αναχαιτίζεται από την πρωτοπρόσωπη αφήγηση της Σάρας, φευγάτης εδώ και τρία χρόνια, που παρεμβάλλεται από κεφάλαιο σε κεφάλαιο. Η Σάρα, βλέποντας φωτογραφίες, θυμάται τα αθώα φλερτ και το ερωτικό συναπάντημα μιας νύχτας, τη μοναδική φορά που έφυγε από την πόλη. Η Σάρα θυμάται όμως και εκείνο το περιστατικό που ανατάραξε τη ζωή τους και όσο οδηγείται προς τα πίσω, τόσο η τριτοπρόσωπη ιστορία κλιμακώνεται με μια υποβόσκουσα ένταση, σαν επερχόμενη συμφορά, σαν τον τεράστιο γερανό που γέρνει απειλητικά πάνω από τις στέγες.

Η χρήση του γερανού παραπέμπει στην πανοραμική ματιά της αφήγησης, αλλά και θυμίζει το ατύχημα με το αερόστατο στην έναρξη της Έμμονης αγάπης του Ίαν ΜακΓιούαν. Έτσι κι εδώ:

από τον γερανό ετοιμάζεται να βουτήξει με σχοινί ένας άντρας, δοκιμάζο ντας τις αντοχές του. Η ελαστική βουτιά θα τον κατεβάσει χαμηλά στο ύψος των πρώτων σπιτιών. Ο νεαρός, μέσα στο αυτοκίνητο, ανασηκώνει τα μάτια του με θαυμασμό αλλά δεν προσέχει μπροστά του, προκαλώντας ένα τραγικό ατύχημα.

Θα αναρωτηθείτε, όλο αυτό έκρυβε η κλιμάκωση της πλοκής, οι διασταυρούμενες λήψεις της Αλτμανικής κάμερας; Όχι μόνον, αλλά σ΄ αυτό κρυβόταν η πιο δυνατή κορύφωση. Ένα παιδί πέφτει θύμα τροχαίου.

Την ίδια στιγμή ο «νεαρός στο δεκαοκτώ» φωτογραφίζει με μια πολαρόιντ και καταγράφει την ημερομηνία: 31 Σεπτεμβρίου 1997. Είναι η ημέρα που σκοτώθηκε σε τροχαίο η πριγκίπισσα Νταϊάνα. Το περιστατικό δεν αναφέρεται στο βιβλίο, όμως ξέρεις ότι κάτι διαφορετικό υποδηλώνεται σ΄ αυτή την υπνωτική και ασφυκτική ατμόσφαιρα.

Τότε για πρώτη φορά κατονομάζεται ένας χαρακτήρας: ο Σαχίντ Μοχάμεντ Ναουάζ, το παιδί που ξαναβαπτίζεται στην άδοξη αιωνιότητα. Η Σάρα αγκάλιαζε την κοιλιά της τότε, θα έδινε μια νέα ζωή σε κάποιον άλλον αριθμημένο.

Jon ΜcGregor

ΑΝ ΔΕΝ ΜΙΛΑΜΕ ΓΙΑ ΤΑ ΣΠΟΥΔΑΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ

ΜΤΦ. ΑΘΗΝΑ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΥ ΕΚΔ. ΑΓΡΑ, 2008 ΤΙΜΗ: 19 ΕΥΡΩ