«Ας κάνουμε τέχνη την καθημερινότητά μας»
Της Χάρης Ποντίδα
Αρκετά πιο αδύνατη απ΄ ό,τι τη θυμόμαστε, αλλά με το ίδιο έντονο βλέμμα και το ίδιο χαμόγελο, η Σωτηρία Λεονάρδου είναι αδύνατον να εξαντληθεί στα στενά όρια μιας ωριαίας συζήτησης- κυρίως όταν τη γνωρίζεις από κοντά για πρώτη φορά. Η αφορμή βέβαια της συνάντησής μας ήταν απολύτως συγκεκριμένη: νέο CD «Του Ανέμου οι Λέξεις» (σε μουσική Βαγγέλη Φάμπα και στίχους Βασίλη Ελευθερίου) και εμφανίσεις, μέσα στον Δεκέμβριο, στο «Rodeo Club» μαζί με τους Βασίλη Γισδάκη και Στέλιο Μποτωνάκη.
Γιατί η κυρία που για το πλατύ κοινό συνδέθηκε με τη μορφή και τη φωνή τής Μαρίκας Νίνου στην ταινία «Ρεμπέτικο» (του Κώστα Φέρρη) και που επί χρόνια γυρνάει σαν… αερικό ανάμεσά μας, ψάχνοντας τις άλλες ιδιότητες της ζωής που κάνουν τα πράγματα ενδιαφέροντα- «επί της ουσίας όμως, όχι έτσι, της πλάκας»- δεν σταμάτησε ποτέ να είναι μια καλλιτεχνική οντότητα και να μπαινοβγαίνει στον χώρο άναρχα, όπως η ίδια θέλει, είτε μέσα από το τραγούδι είτε μέσα από το θέατρο ή τον κινηματογράφο. «Είναι απ΄ όλα ο καλλιτέχνης», λέει. «Γιατί μόνο αν υπάρχει αυτή η σύνθεση μέσα σου, οι πολλές αναφορές, τα πολλά ερεθίσματα, μόνο τότε μπορείς να εκφραστείς σ΄ ένα, ουσιαστικά».
Οκτώ νέα τραγούδια με διαφορετικό μουσικό background, από παραδοσιακό χασάπικο μέχρι λάτιν και τζαζ. «Τον Βαγγέλη τον γνώρισα μέσα από τον Βασίλη Ελευθερίου που έγραψε τους στίχους. Ο Βασίλης είναι σκηνοθέτης. Έκανε την “Κοιλιά της Μέλισσας” το 1999 όπου είχα παίξει. Με θυμόταν όμως και από το “Ρ εμπέτικο”».
Τελευταίες (μουσικές) εμφανίσεις της Σωτηρίας, με τον Πάνο Φορτούνα σε μικρά κλαμπ και μουσικές σκηνές την προηγούμενη σεζόν. Μαζί του και ο δίσκος «Παράξενος Κόσμος» το 2007, με ροκ κομμάτια, μπλουζ, μπαλάντες, κομμάτια με αναφορές στην έθνικ εποχή μας. Το φετινό πρόγραμμα που θα κάνουν στο «Rodeo», θα έχει από Κέιβ και Τομ Γουέιτς μέχρι Σαββόπουλο και Άσιμο. Η άλλη της πλευρά; Η προσπάθειά της να ξεφύγει από τον χαρακτηρισμό «λαϊκή τραγουδίστρια»; Γιατί η αλήθεια είναι ότι όταν αναφέρουμε το όνομά της, πάντα ο νους μας πάει κατ΄ αρχήν στο «Ρ εμπέτικο».
«Λίγοι βέβαια θυμούνται ότι εκτός από τον πρωταγωνιστικό ρόλο και την ερμηνεία των τραγουδιών, είχα κάνει και το σενάριο της ταινίας.
Και βραβεύτηκα γι΄ αυτό με το κρατικό βραβείο σεναρίου. Βραβείο πρώτου γυναικείου ρόλου και για το “Ακροπόλ” του Βούλγαρη. Εγώ όμως δεν κάνω δημόσιες σχέσεις του εαυτού μου… Δεν με νοιάζει. Για τον κόσμο τον πολύ τραγουδάω μόνο».
Το 1989 έφυγε για την Αφρική και έμεινε εκεί μέχρι το 1995: Ζιμπάμπουε, Αιθιοπία, Ζαΐρ, Νότια Αφρική.
Μόνη;
«Όχι με την κόρη μου. Ήταν 16 ετών τότε. Συνέχισε να πηγαίνει σχολείο εκεί, τελείωσε, δούλεψε και σε ένα νοσοκομείο μετά. Σήμερα είναι γιατρός».
Γ ιατί φύγατε;
«Γιατί ήταν η εποχή που όλοι γύρω μου αυτοκτονούσαν».
Δηλαδή;
«Ο Άσιμος, η Γώγου, ο Σιδηρόπουλος. Ο Νικόλας ήταν φίλος μου πνευματικός. Λίγο πριν φύγω για την Αφρική είχαμε κάνει μαζί εκείνη την παράνομη κασέτα “Εξήντα ζόρικα λεπτά στο φανάρι του Διογένη”. Μια παρέα ήμασταν τότε. Συναντιόμασταν και συζητούσαμε». Σας πείραξε συναισθηματικά που έφυγαν έτσι;
«Με απογοήτευσαν. Τόσο ευαίσθητα και ενορατικά άτομα και να διαλέξουν αυτόν τον τρόπο φυγής! Σαν να πρόδωσαν τους εαυτούς τους».
Η αμέσως επόμενη γενιά χάθηκε μέσα στον… γιαπισμό και το χρήμα.
«Ναι αλλά τώρα κλαίνε και οι γιάπηδες. Γιατί δεν μπορούμε να απομονώσουμε τη ζωή και να τη βάλουμε μέσα σε μια πιστωτική κάρτα. Η ζωή έχει μεγάλη σημασία. Και αξία».
Μπήκε στη Νομική και τα παράτησε. Την τράβηξε το θέατρο- έκανε σεμινάρια θεάτρου με τον Γκροτόφσκι και τον Κουν- μελέτησε μουσική, επισκέφτηκε την Ινδία για να πάρει κάτι και από το θέατρο «Κατάκαλι», έπαιξε με τα φιλοσοφικά ρεύματα της εποχής της, ταξίδεψε…
Και γιατί Νομικά; Γιατί όχι από την αρχή κάτι που να είχε να κάνει με την τέχνη;
«Όλα τέχνη είναι. Η δικηγορία δεν είναι τέχνη; Είναι οι αρχαίοι ρήτορες που υπερασπίζονταν τον πελάτη τους και σε έπειθαν για του λόγου τους το αληθές. Αλλά εγώ βαριόμουν να διαβάσω. Ήθελα να ψαχτώ αλλού».
ΙΝFΟ
Στις 12, 13, 19, 20 Δεκεμβρίου στο «Rodeo Club» (Χέυδεν 34. Πλ.
Βικτωρίας, τηλ. 210-8814.702).
«Παίζοντας ανακαλύπτεις τον εαυτό σου»
Ηθοποιία και τραγούδι είναι ένα πράγμα για σας; «Ένα. Πάντα οι ηθοποιοί δεν τραγουδούσαν; Γιατί το τραγούδι δεν είναι “ωραία φωνή” μόνο. Είναι να μπορείς να εκφράσεις κάτι συναισθηματικά. Και για να το κάνεις αυτό, πρέπει να μάθεις να δημιουργείς χαρακτήρες». Πώς; «Κάθε ένας μας έχει πολλές πλευρές. Ατέλειωτες. Μαθαίνεις να τις ανακαλύπτεις και να τις ζεις εκείνη την ώρα».
Διαρκώς ψάξιμο… «Αυτό είναι το ενδιαφέρον. Να ζεις με τον νου σου. Με το σώμα σου. Με την ψυχή σου. Να ζεις την καθημερινότητά σου και να την κάνεις τέχνη».
