Γιασεμιά και νυχτολούλουδα

Λεπτά αρώματα και χρώματα που είναι ορατά ακόμη και στο σκοτάδι. Τα πιο δυνατά ονόματα της ελ ληνικής πεζογραφίας δήλωσαν φέτος την παρουσία τους έστω και με επανεκδόσεις ή με τιμητικές posthume συλλογές.

Έζησε στην Καισαριανή του Εμφυλίου και ενσωμάτωσε στο λογοτεχνικό του ιδίωμα τις ανησυχίες και τα τραύματα της εποχής. Φύση ασυμβίβαστη και ανήσυχη, τορπίλισε τα ελληνικά γράμματα με τη δύναμη του πρώτου κιόλας βιβλίου του, το 1965. Αρρώστησε νωρίς και κατέγραψε με ανατριχιαστική παρρησία τη σταδιακή αποκόλλησή του από τη ζωή. Αν υπάρχει ένας πραγματικός Άγιος στη νέα ελληνική λογοτεχνία, αυτός δεν είναι άλλος από τον Μάριο Χάκκα. Οι Εκδόσεις Κέδρος, 36 χρόνια μετά τον πρόωρο θάνατό του κυκλοφορούν επίτομα τα Άπαντά, του τιμώντας όχι τόσο τον ίδιο τον συγγραφέα όσο τη νεώτερη γενιά, η οποία δεν ξέρει τι χάνει όσο αγνοεί τους θησαυρούς που κρύβει το Κοινόβιο, το Όμορφο καλοκαίρ ι, ο Τυφεκιοφόρος του εχθρού και Ο Μπιντές. Μια ακόμη ωραία κίνηση από τις Εκδόσεις Κέδρος, οι οποίες αυτή τη χρονιά ανατύπωσαν το σύνολο του έργου του Γιώργου Χειμωνά. Ο σκοτεινός πρίγκιπας της σύγχρονης ελληνικής λογοτεχνίας και σκέψης, έστω και μετά θάνατον, εμπνέει μια ακόμη εν ενεργεία γενιά. Μέσα από κείμενα σαν την Εκδρομή, τους Χτίστες, Τα ταξίδια μου, Τον Γάμο, Τον Εχθρό του ποιητή, το Μυθιστόρημα, το Αδελφό, τον Πεισίστρατο και τον Γιατρό Ινεότης. Ένα πραγματικό διαμαντάκι έβγαλαν φέτος οι Εκδόσεις Φαρφουλάς, πενήντα χρόνια μετά τον θάνατο του Δημοσθένη Βουτυρά. Τα σύμβολα στα όνειρα μια διάλεξη- έξι διηγήματα- τριά ντα εννέα όνειρα, είναι η αποθέωση της μικρής φόρμας και η επιτομή της πολύ πρώιμης ψυχαναλυτικής σκέψης στην Ελλάδα. Μια λιλιπούτεια έκδοση απολύτως κατάλληλη για τους κατ΄ επάγγελμα ή καθ΄ έξιν εραστές του αυθεντικού.

Οι λεύκες ασάλευτες (Πατάκης) είναι το προϊόν της ευδόκιμης θητείας της συγγραφέως στον ποιητικό ρεαλισμό. Το έργο είναι το τρίτο μυθιστόρημα της Μάρως Δούκα- πρωτοεμφανίστηκε το 1987 από τον Κέδρο και στην εποχή του έκανε πολύ μεγάλη εντύπωση. Ηρωίδα του η ανήσυχη φιλόλογος Ασπασία Μαυράκη και μοναδική αυτόπτη μάρτυρα ενός παλιού φονικού, στα ασαφή όρια του πραγματικού θανάτου ή του πραγματικού έρωτα, αναλόγως…

Από το 1984 μάς στέλνει τα θαυμάσια πεζά του ο Σαλονικιός οδοντίατρος Τάσος Χατζητάτσης. Οι Ασκήσεις μνήμης και οι Έντεκα Σικελικοί εσπερινοί, στη Σφενδόνη (Πόλις) είναι στην πραγματικότητα μια επανέκδοση σε ενιαίο τόμο των δύο έργων του συγγραφέα που κυκλοφόρησαν για πρώτη φορά (1997-2000) από τις Εκδόσεις Εντευκτήριο. Ο Χατζητάσης αλλού μας εξιστορεί τα παθήματα τριών φίλων από τη νιότη μέχρι το γήρας τους, κι αλλού περνάει σε ποιητικές ερμηνείες της Ιστορίας της Βαλκανικής, ασκώντας το ύφος του σε μονολόγους για πολύ απαιτητικούς αναγνώστες μόνον.

O Βασίλης Βασιλικός αναθεωρεί και ξαναδουλεύει φέτος τον Γλαύκο Θρασάκη (Ελληνικά Γράμματα) που αποτελεί ίσως το ωριμότερο έργο της συγγραφικής του καριέρας. Ένα βιβλίο πασίγνωστο και αρκούντως τιμημένο από τη διεθνή μάλιστα κριτική. Όπου ένας ανώνυμος ερευνητής αναλαμβάνει να ανασυστήσει και να ολοκληρώσει τη βιογραφία του Γλαύκου Θρασάκη, πέφτοντας έτσι κι ο ίδιος στην παγίδα της ταύτισης με το αντικείμενο της δουλείας του. Έρωτας, πολιτική και καλοδουλεμένη αφήγηση, ό,τι πρέπει γι΄ αυτό το καλοκαίρι.