Ιστοριογραφία με κέρδη και απώλειες

ΟΙ ΔΥΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΙ ΤΟΜΟΙ ΤΟΥ ΕΠΙΒΛΗΤΙΚΟΥ
ΟΚΤΑΤΟΜΟΥ ΕΡΓΟΥ ΤΟΥ ΑΡΓΥΡΙΟΥ, ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΝΟΥΝ
ΟΤΙ ΑΥΤΗ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ
ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΚΥΡΙΩΣ
ΩΣ ΜΙΑ ΧΡΗΣΙΜΟΤΑΤΗ ΠΗΓΗ ΑΝΤΛΗΣΗΣ
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΚΑΙ (ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ) ΚΡΙΣΕΩΝ
Για τα δεδομένα της βραδυκίνητης ιστοριογραφίας της νεοελληνικής λογοτεχνίας η ολοκληρωμένη πλέον (με την έκδοση του έβδομου και όγδοου τόμου της), Ιστορία της ελληνικής λογοτεχνίας του γνωστού λογοτεχνικού κριτικού και γραμματολόγου Αλέξανδρου Αργυρίου αποτελεί σημαντικό γεγονός. Οι 1.207 σελίδες των δύο τελευταίων τόμων της Ιστορίας προστιθέμενες στις 2.951 σελίδες των έξι προηγούμενων τόμων αθροίζονται στο εντυπωσιακό τελικό σύνολο των 4.158

σελίδων της οκτάτομης έκδοσης. Σε σύγκριση, λοιπόν, με όλες τις προηγούμενες αφηγηματικές ή συνθετικές ιστορίες της νεοελληνικής λογοτεχνίας το έργο του Αργυρίου αποτελεί την ογκωδέστερη και διεξοδικότερη ιστορική παρουσίαση ενός μόνο μέρους της, συγκεκριμένα του βασικού κορμού της νεότερης λογοτεχνίας από το 1918 μέχρι το 1974. Στους δύο τελευταίους τόμους η επισκόπηση της λογοτεχνικής ύλης καλύπτει τους συγγραφείς που γεννήθηκαν έως το 1942 και εμφανίστηκαν στα γράμματα μέχρι το 1974 (δεν περιλαμβάνονται συνεπώς οι νεότεροι συγγραφείς, εκείνοι της μεταπολίτευσης), αλλά στο σύνολο των οκτώ τόμων η αποτίμηση της κριτικής παραγωγής επεκτείνει την εξεταζόμενη λογοτεχνική περίοδο στην εποχή από τη σύσταση του ελληνικού κράτους μέχρι το 2006.

Αλέξανδρος Αργυρίου

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

ΚΑΙ Η ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΤΗΣ ΟΤΑΝ Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΔΟΚΙΜΑΖΕΤΑΙ,

ΥΠΟΝΟΜΕΥΕΤΑΙ ΚΑΙ

ΚΑΤΑΛΥΕΤΑΙ(1964-

1974 ΚΑΙ ΜΕΧΡΙ ΤΙΣ

ΗΜΕΡΕΣ ΜΑΣ)

ΤΟΜΟΙ Ζ΄ ΚΑΙ Η΄, ΕΚΔ. ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ 2007, ΣΕΛ. 624 ΚΑΙ 583, ΤΙΜΗ: 42,85 ΕΥΡΩ Ο ΤΟΜΟΣ

Πνευματικό κατόρθωμα
Και μόνον ο αριθμός των σελίδων του έργου δείχνει το πνευματικό κατόρθωμα του 86χρονου Αργυρίου αλλά και το εναλλακτικό εγχείρημα της Ιστορίας του: όχι μία ακόμη συνθετική αφήγηση της λογοτεχνικής ιστορίας μας, αλλά ένα «διεξοδικό χρονικό της λογοτεχνίας», όπως εύστοχα ο ίδιος χαρακτήρισε το πόνημά του στον πρόλογο του πρώτου τόμου. Ακριβέστερα, παρουσιάζοντας τα λογοτεχνικά έργα χρόνο με τον χρόνο και παραθέτοντας επιλεγμένες κριτικές προσεγγίσεις τους, ο Αργυρίου αφενός συντάσσει το συγχρονικό πανόραμά τους, αφετέρου δείχνει τη μεταβλητότητα της πρόσληψης των λογοτεχνικών κειμένων μέσα από τα σύντομα σχόλιά του που συχνά φορτίζονται από την αριστερή ιδεολογική σκοπιά του.