…το καινούργιο τεύχος του «Granta»

Λίγο πριν αποκαλυφθεί ότι στο ναυάγιο του «Sea Diamond» χάθηκαν δύο επιβάτες, πολλοί δικοί μας προσπαθούσαν να σώσουν την τιμή του τουρισμού και της Σαντορίνης, λέγοντας ότι οι επιβάτες αναχωρούσαν από το πλοίο τραγουδώντας και διασκεδάζοντας γενικά και ότι πολλοί εξ αυτών έλεγαν ότι θα ξαναγυρίσουν στη χώρα μας. Και αν δεν είχαν χαθεί τραγικά οι δύο Γάλλοι πολλοί θα μας έλεγαν και ποιο ήταν το τραγούδι τους καθώς εγκατέλειπαν το σιδερένιο κουφάρι.

Διαβάζω στο τελευταίο ελληνικό «Granta» την πρώτη ιστορία του Ίαν Τζακ «Ο τάφος του Λεονάρντο». Ο δημοσιογράφος και λογοτεχνικός συντάκτης της «Guardian», ύστερα από την επιτυχία του Τιτανικού, το 1977, προσπαθεί να αποκωδικοποιήσει αλήθειες και υπερβολές που άρχισαν από τον μύθο του Τιτανικού. Μία από αυτές ήταν και το περίφημο τραγούδι που έπαιζε η ορχήστρα στο φινάλε. Ποιο ήταν ακριβώς; Όντως παιζόταν ή μήπως κάποιοι επιζώντες προσπάθησαν να δώσουν ένα soundtrack στην καλή τους τύχη; Αυτή η πλευρά της έρευνας είναι σχεδόν ξεκαρδιστική μέσα στο θλιβερό της πλαίσιο. Ταυτόχρονα ο Ίαν Τζακ στέκεται και στην επιζήσασα Ρόουζ. «Όταν ανακαλύφθηκε», γράφει, «στο εκατοστό έτος της ηλικίας της, αφηγείται τα γεγονότα του ταξιδιού από μια οπτική γωνία που υπονοεί ότι και οι δύο εμπειρίες- η απαγορευμένη αγάπη πέρα από τα ταξικά όρια, το ξύπνημα μιας μεγαλύτερης και ασυνήθιστης για γυναίκα δύναμης- τη μετέτρεψαν σε πρότυπο της σύγχρονης ανεξάρτητης γυναίκας.

…(η ταινία) είχε πάρει μια ώς τότε αντρική ιστορία- αντρικό σφάλμα, αντρικός ηρωισμός, αντρική θυσία στο πλέον αντρικό περιβάλλον, τη θάλασσα- και την «εκθήλυσε» ως μνημείο, όχι για τους νεκρούς, αλλά για τη σύγχρονη έννοια της… «δύναμης των κοριτσιών».

Το τρίτο τεύχος του «Granta» αναζητεί τις εκφράσεις της δύναμης των κοριτσιών μέσα από δημοσιογραφικές έρευνες και βιογραφικές διηγήσεις, αλλά και με φωτογραφίες της Λυδίας Δαμπασίνα. Γράφουν η Άλισον Σμιθ, η Νταϊάνα Άτχιλ, η Τζένη Έρνταλ, κείμενα από διαφορετικές γενιές και επικράτειες της αγγλικής γλώσσας.

Ο Θεόδωρος Γρηγοριάδης είναι συγγραφέας