Η πρόκληση από την Ευρώπη

Θα ήταν λανθασμένο να πιστέψει κανείς, διαβάζοντας τον τίτλο του βιβλίου αυτού- το οποίο βρισκόταν υπό έκδοση προτού γίνουν οι τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου και πολύ πριν από τον καταστροφικό του γοήτρου των ΗΠΑ, πόλεμο στο Ιράκπως πρόκειται για ένα ακόμα πόνημα από τα τόσα που έχουν πλημμυρίσει τον εκδοτικό χώρο την τελευταία πενταετία, τα οποία καταφέρονται είτε εναντίον της πολιτικής που ακολουθεί η κυβέρνηση Μπους είτε εναντίον της αμερικανικής (εξωτερικής) πολιτικής εν γένει. Ο συγγραφέας του βιβλίου, ο οποίος υπηρέτησε στο Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας με την πρώτη κυβέρνηση Κλίντον, έχει έναν πολύ συγκεκριμένο στόχο: να αφυπνίσει εγκαίρως την Αμερική και την Ευρώπη για τη νέα, πιο περίπλοκη και ασταθή πραγματικότητα που διαμορφώνεται, ακολουθώντας αυτό που αποκαλεί «το τέλος της Αμερικανικής Εποχής».

Έτσι, διαφωνώντας με την κρατούσα άποψη ότι το τέλος του Ψυχρού Πολέμου άνοιξε τον δρόμο για μια εποχή ειρήνης και ευημερίας υπό την αποκλειστική ηγεσία των ΗΠΑ, ο Τσαρλς Κάπτσαν (καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Georgetown University της Ουάσιγκτον και κορυφαίο μέλος του Council on Foreign Relations) επιχειρηματολογεί ότι η επόμενη πρόκληση για την ισχύ της Αμερικής έχει αρχίσει ήδη να αναδύεται γοργά. Η πρόκληση αυτή δεν προέρχεται ούτε από τον ισλαμικό κόσμο ούτε από την Κίνα, αλλά από την Ευρώπη. Μια Ευρώπη, της οποίας η ολοκλήρωση προχωρά και η οποία σταδιακά μετατρέπεται σε αντίβαρο για τις ΗΠΑ.

Στα ιστορικά και λογικά επιχειρήματα που ο συγγραφέας παραθέτει για να πείσει τον αναγνώστη του πως πράγματι διανύουμε «το τέλος της Αμερικανικής Εποχής», περιλαμβάνεται η διαπίστωση που κάνει ότι δεκαετίες διατλαντικής στρατηγικής συνεργασίας τώρα, όλο και περισσότερο, δίνουν τη θέση τους σε μια αναζωπύρωση του γεωπολιτικού ανταγωνισμού. Το τέλος αυτό της αμερικανικής υπεροχής και η επιστροφή σε έναν κόσμο πολυπολικό είναι αναπόφευκτα, καταλήγει. Μόνο εφόσον η Αμερική και ο υπόλοιπος κόσμος ξεκινήσουν με συγκεκριμένα βήματα να οραματίζονται και να σχεδιάζουν τη ζωή μετά την Ρax Αmericana, θα έχουν τον αναγκαίο χρόνο και τη διορατικότητα να διαχειριστούν ειρηνικά την αναταραχή που μοιραίως, αργά ή γρήγορα, θα επακολουθήσει. Ίσως μόνο τότε, οι ΗΠΑ μπορέσουν να κληροδοτήσουν τα καλύτερα στοιχεία της αμερικανικής εποχής στον κόσμο που θα γεννηθεί.

Α. Κupchan

ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗΣ ΕΠΟΧΗΣ

Η ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝΗΠΑ ΚΑΙ ΗΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ 21ΟΥ ΑΙΩΝΑ

ΜΤΦ. Ε. ΜΑΓΚΑΝΙΩΤΗΣ ΕΠΙΜ. ΚΩΣΤΑΣ ΜΕΛΑΣ ΕΚΔ. ΛΙΒΑΝΗ, 2007 ΣΕΛ. 675, ΤΙΜΗ: 19,50 #