Σινεμά

Διαμάντια και αποσύνθεση

Σαν πρόβα τζενεράλε των Ολυμπιακών του 2008 θαρρείς και είναι το εκθαμβωτικό φιλμ «Η κατάρα του χρυσού λουλουδιού» («Curse of the golden flower») του 57χρονου Ζανγκ Γιμού (ο επικεφαλής των καλλιτεχνών που ετοιμάζουν τους αγώνες του Πεκίνου το 2008). Μαζί με τον Τσεν Κάιγκε, είναι οι δύο κορυφαίοι σκηνοθέτες του κινέζικου κινηματογράφου με ταινίες που έχουν σαρώσει όλα τα μεγάλα βραβεία στα ευρωπαϊκά φεστιβάλ Καννών, Βενετίας, Βερολίνου.

«Χρυσός και διαμάντια στο εξωτερικό, σήψη και αποσύνθεση στο εσωτερικό», λέει μια κινέζικη παροιμία. Την εικαστική ανασύνθεση αυτής της παροιμίας επιχειρεί εδώ ο Ζανγκ Γιμού με πρωταγωνίστρια τη μούσα του, Γκονγκ Λι. Και σε αφήνει άφωνο με τον όγκο της παραγωγής, αλλά και την αισθητική τελειότητα με την οποία κεντάει το εσωτερικό των παλατιών, τις ιεροτελεστίες των τελετουργιών, τις σκηνές των πολεμικών τεχνών, τις μάχες με τους χιλιάδες στρατιώτες με τις χρυσές στολές και τις ανύπαρκτες καρδιές… Αλλά… Όλη αυτή η αισθητική πανδαισία «ρουφάει» την ιστορία αιμομειξίας, βίτσιου και φιλαρέσκειας της αυτοκρατορικής οικογένειας- βρισκόμαστε στην Κίνα του 10ου αιώνα και στη δυναστεία Τανγκ… Και μετατρέπει τον Ζανγκ Γιμού από μεγάλο δημιουργό σε δεξιοτέχνη ενός αισθητικού παραληρήματος που «πνίγεται» μέσα στα ποτάμια αίματος τα οποία παρασέρνουν την αίθουσα του θρόνου…

«Η κατάρα του χρυσού λουλουδιού»

Χρυσές χορογραφίες για τη σήψη της αβυσσαλέας ψυχής μας Το εικαστικό υπερθέαμα πνίγει τη σκηνοθεσία του Ζανγκ Γιμού

ΒΑΘΜΟΙ: 6 1/2

(ματωμένα χρυσάνθεμα)

Ηρωισμός, φιλία, αυταπάρνηση

«Μολών λαβέ» και «Ή ταν ή επί τας». Τα μηνύματα ανδρείας των αρχαίων Σπαρτιατών ακολουθούν, θαρρείς, τη «στάση ζωής και έργου» του Κλιντ Ίστγουντ… Και στάθηκαν πηγή έμπνευσης ώστε να γυρίσει τις δύο πολεμικές ταινίες του
O Κλιντ Ίστγουντ έκανε κάτι που δεν έχει ξαναγίνει στην ιστορία του κινηματογράφου: γύρισε δύο ταινίες- δικαιωματικά και η τωρινή του είναι υποψήφια για Όσκαρ – πάνω στην ίδια μάχη-θέμα, αλλά από τις αντίπαλες πλευρές η καθεμιά! Και είναι εμφανές ότι τον Κλιντ Ίστγουντ δεν τον ενδιέφεραν οι πολιτικές αποφάσεις που κρύβονταν πίσω από τις μάχες του Ειρηνικού στο φινάλε του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Τόσο στην πρώτη πολεμική ταινία του «Οι σημαίες των προγόνων μας», όσο και στα τωρινά «Γράμματα από το Ιβο Τζίμα», η αμερικανική και ιαπωνική πολιτική ηγεσία, οι σκοπιμότητες των αποφάσεών τους, το ποιος είχε «δίκιο», ποιος είχε «άδικο», ποιος ανακηρύχθηκε νικητής και ποιος ηττημένος, μένουν στο περιθώριο. Δεν μπαίνουν στον ορίζοντα του σκηνοθέτη. Και οι δύο ταινίες είναι ένας ύμνος, φόρος τιμής στον ηρωισμό και στη γενναιότητα, στην αυταπάρνηση και στη φιλία που για πολλούς- και για τον Ίστγουντ- είναι «χαρακτηριστικά», «φύση» του αρσενικού φύλου. Όταν μάλιστα τα παραπάνω εκφράζονται μ΄ έναν γενναίο, αυτοκαταστροφικό τρόπο- με καμικάζι και αυτοκτονίες μέσα στα χαρακώματα, στο όνομα ενός παρανοϊκού αυτοκράτορα- να η ξεχωριστή αφορμή που τα ανασύρει από τα «συνηθισμένα». Και σου προσφέρονται ώστε να τα μεταπλάσεις, να τα μυθοποιήσεις, να τα απογειώσεις βγάζοντάς τα από τον ασφυκτικό ρεαλισμό- χωρίς να τον αγνοείς…- και να τα κάνεις τέχνη.

Αυτός ο τρόπος σκέψης και στάσης στα γεγονότα της προσωπικής ζωής, αλλά και της κοινωνικής, πολιτικής, είναι χαρακτηριστικά «αμερικανικός». Τα φώτα, δηλαδή, στο άτομο, στην περίπτωση, στο μοναδικό. Όχι στο σύνολο, όχι στις απλουστεύσεις κι όχι, εννοείται, στα γενικά συμπεράσματα και στους αφορισμούς… Στάση ζωής που αρκετές φορές δεν συλλαμβάνει την ουσία, δεν εμβαθύνει, αφήνει απ΄ έξω τις αιτίες- ή μήπως τα αρνείται όλα αυτά; Άποψη που χαρακτηρίζει και την ταινία. Όπως και στην ίδια την αμερικανική κοινωνία στην οποία αποθεώνεται το άτομο…

Στη μάχη των περίπου 40 ημερών στην Ίβο Τζίμα, στο τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, σκοτώθηκαν 7.000 Αμερικανοί στρατιώτες και 20.000 Ιάπωνες χάθηκαν. Ο ηρωισμός όλων αυτών των νέων ανδρών, οι θυσίες τους, η συμπαράσταση του ενός προς τον άλλον, όπως αυτό φάνηκε από τα γράμματα των Ιαπώνων, τα οποία βρέθηκαν εκ των υστέρων, αυτά «κινηματογράφησε» ο Κλιντ Ίστγουντ. Γι΄ αυτό κι έχουμε μια πολεμική ταινία-ρέκβιεμ στις συμφορές του πολέμου. Με το κόκκινο της φωτιάς των όπλων να εισβάλλει στο μαύρο-γκρίζο ηφαιστειακό πέτρωμα του

«Γράμματα από την Ιβοζίμα»

Πόλεμος, η φύση του ανθρώπου Ηρωισμός, αυταπάρνηση, φιλία, αυτά που την εξαγνίζουν…

ΒΑΘΜΟΙ: 8 1/2

(«τιμή» στον ηρωισμό αποδίδουν οι έμποροι του πολέμου…)

νησιού και των χρωμάτων της ταινίας – πολλές σκηνές γυρίστηκαν πάνω στο ίδιο το νησί στο Ίβο Τζίμα… Μια παγωμένη ένωση χρωμάτων που σε βυθίζει στην Κόλαση. Έτσι που να έχουμε μια ελεγεία θανάτου.


Και οι «300» ήταν… Μίκι Μάους!

Α ρε τι έχει να γίνει από 8 Μαρτίου. Παπαθεμελής και Καρατζαφέρης θα κόβουν τις φλέβες τους, καθώς οι «300» Μίκι Μάους και Ράμπο του Χόλιγουντ, δηλαδή του Φρανκ Μίλερ και του Ζακ Σνάιντερ, θα ανακράζουν στα ελληνικά multiplex, χτυπώντας το δασύτριχο στέρνο τους: Α-ου Α-ου που πα να πει αουα η αναμενόμενη χαλκομανία.

Παιδιά μη σπρώχνεστε. Όλοι θα πάρετε. Λεονάιντας, ο Λεωνίδας. Ηotgates, οι Θερμοπύλες. Ζέρξης, ο Ξέρξης. Χαλκ, ο Εφιάλτης. Λεπροί και ζόμπι, οι Έφοροι. Τέρατα, οι Πέρσες. Μοιχαλίδα- λόγω πατρίδας, θρησκείας, οικογένειας και law and order- η βασίλισσα Γκόργκο. Και Στέλιος, ο Στέλιος. Μα υπήρχε Στέλιος; Ελάτε τώρα. Πλάκα είναι. Ν΄ αράζεις τις ποδάρες σου, να ξύνεις τα αποτέτοια σου και να χασκογελάνε τα μουστάκια σου!

Δεν παίζω. Διότι από τον χαβαλέ έλειπαν Δράκουλας, Φράνκενσταϊν και σαγόνια του καρχαρία. Να σηκωθούν άπαντες των «300» από τα θρανία, να μπουν τιμωρία και να γράψουν εκατό φορές στον πίνακα «δεν θα το ξανακάνω, δεν θα το ξανακάνω», Ι won΄ t do it again. Διότι κύριε, με ποιο δικαίωμα αφήνεις έξω από τη Σπάρτη τον Γ κοτζίλα;

Ειλικρινά την καταβρήκα. Ως εκ τούτου δεν συμφωνώ με τον Γιώργο Βουλγαράκη που εξήλθε από τη δημοσιογραφική προβολή με σηκωμένες τις τρίχες που του έμειναν στο κεφάλι. Ούτε με Αρμενοτουρκάλα συνάδελφο που αγανακτισμένη έλεγε «τέτοια φασιστικά και ρατσιστικά σκατά μαθαίνουν στα παιδιά». Μα αγαπητή μου, Ιστορία μαθαίνει κανείς στα σχολεία. Και φυσικά δεν συμμερίζομαι Έλληνες συναδέλφους που έψαχναν να βρουν τα σημεία που κακοποιούν την ελληνική Ιστορία. Δηλαδή τι να βρουν; Ότι οι Σπαρτιάτες ήταν αιμοδιψείς, κάτι σαν πρόγονοι του Σιλβέστερ Σταλόνε και των πεζοναυτών στο Ιράκ; Ουουουου, από τέτοια να φαν κι οι κότες .

Διότι πλάκα πλάκα, πάει σύννεφο η πλάγια προπαγάνδα. Αφού- σου λέει πλαγίως ο Αμερικανός παραγωγός- εμείς μπήκαμε στο Ιράκ, ε τότε ευκαιρία να πάρουμε το ομότιτλο κόμικς, να το κάνουμε ταινία και να δείξουμε κανίβαλους όλους τους λαούς που κατοικούν πέρα από την Ελλάδα. Επίσης, να ταιριάξουμε το προφίλ του Λεονάιντας με τους Αμερικανούς στρατηγούς και τους «300» με τους πεζοναύτες τούς ηρωικούς. Και τέλος να ταυτίσουμε τη σπαρτιάτικη πειθαρχία και την πολεμική τους αρετή με το law and order της Αμερικής. Το συμπέρασμα- αν το πάρω στα σοβαρά- είναι ίδιο με ό,τι κάνουν στο Αφγανιστάν. Οι άθλιοι όπου κάθονται και ό,τι κάνουν, αντί να δημιουργούν και να φτιάχνουν, σκοτώνουν και κοπρίζουν. Τοιουτοτρόπως, Πεντάγωνο, Λευκός Οίκος, Ράμπο και CΙΑ, οι γνήσιοι επίγονοι της Αρχαίας Ελλάδας. Ρε συ, μπας και Έλληνες σκοτώνουν στο Ιράκ; Μπας και πλανητάρχης είναι ο Κώστας Καραμανλής;

 ΙΝFΟ

Η ταινία «300» θα προβάλλεται στην Ελλάδα από τις 8 Μαρτίου (παγκόσμια πρεμιέρα)

Ποπ ειρωνεία

Εξπέρ- ορισμένες φορές γίνεται μανιέρα…- του μοντέλου «ωραίος, ανεύθυνος και φλεγματικός ερμηνευτής αισθηματικών κομεντί», έχει γίνει ο Χιου Γκραντ… Και η Ντρου Μπάριμορ προσπαθεί εδώ και 25 χρόνια να… ξεφύγει από το φιλί που της έδινε ο «Ε.Τ.» του Στίβεν Σπίλμπεργκ, όταν αυτή ήταν μόλις 6 χρόνων. Και τώρα «συναντιούνται» στη ροζ κομεντί «Μusic and lyrics», σε σενάριο και σκηνοθεσία Μαρκ Λόρενς.

Ο Χιου Γκραντ, λοιπόν, υποδύεται έναν ξεχασμένο pop σταρ της δεκαετίας του ΄80 που σήμερα τραγουδά σε διάφορα πανηγύρια και κέντρα ψυχαγωγίας. Αλλά μια νέα ντίβα της pop, που διανύει τη χρυσή περίοδο της καριέρας της, του ζητάει να γράψει και να ηχογραφήσει μαζί της ένα ντουέτο. Έλα, όμως, που αυτός έχει να γράψει μια νότα πάνω από πέντε χρόνια και, το χειρότερο, δεν έχει γράψει ποτέ στη ζωή του στίχο!

Και η σανίδα σωτηρίας του θα φανεί στο… ούφο που του φροντίζει τα φυτά του σπιτιού του, το οποίο έχει το φυσικό χάρισμα του λόγου και δεν είναι άλλη, φυσικά, από την Ντρου Μπάριμορ…

Με φλας-μπακ όπου ο Χιου Γκραντ χορεύει και τραγουδά όπως ήταν στις δόξες της καριέρας του, στη δεκαετία του ΄80, με την Ντρου Μπάριμορ σαν μια νέα Σίρλεϊ ΜακΛέιν και με γκαγκ, λεκτικό χιούμορ έξυπνων, φλεγματικών διαλόγων, η κομεντί είναι στο «είδος» της μια χαρά.

Η ζωή σαν αφρός αισθηματικής κομεντί στο «Μusic and lyrics» με τους Χιου Γκραντ, Ντρου Μπάριμορ

«Μusic and lyrics»

Χιου Γκραντ- Ντρου Μπάριμορ: Κάρι Γκραντ- Ντόρις Ντέι Τι ωραία η ζωή να ήταν μια «αισθηματική κομεντί»

ΒΑΘΜΟΙ: 5

(μουσική, φλερτ και ανάλαφρη διάθεση)

Κανείς δεν περνάει καλά

«Ώρες κοινής… υστερίας». Αυτός θα μπορούσε να είναι ο τίτλος και το επιμύθιο, «με δυο λόγια», της νέας ταινίας της Κατερίνας Ευαγγελάκου. Μια αθηναϊκή κομεντί για τις νευρώσεις που, αν την ξαναδείς ύστερα από 20 χρόνια. θα μπορείς κάλλιστα να βγάλεις συμπεράσματα για το γούστο, τη συμπεριφορά και τις αγωνίες των ανθρώπων της πρωτεύουσας το 2007. Στο σενάριογραμμένο από τη σκηνοθέτιδα με τον σεναριογράφο-συγγραφέα Νίκο Παναγιωτόπουλο- όλοι οι ήρωες είναι κλεισμένοι στους τοίχους των διαμερισμάτων της πολυκατοικίας και στον πεζόδρομο μπροστά τους όπου εξελίσσεται όλη η δράση της ταινίας. Κάτι που βοηθάει να διαγραφούν πιο καθαρά η μοναξιά, ο εγκλωβισμός, η υστερία, το συναισθηματικό αδιέξοδο και η καταπιεσμένη σεξουαλικότητα που βγαίνει νευρωτικά πίσω από τη δήθεν «χάι» και «άνετη» συμπεριφορά των ηρώων (ο κατακερματισμός του σεναρίου σε τόσα πρόσωπα-χαρακτήρες, σκιαγραφεί μερικά από αυτά πολύ συμβατικά και με ωραιοποιημένα κλισέ, το μεγαλύτερο πρόβλημα της ταινίας). Υπάρχει ο «πυρήνας» να φανεί ότι όλοι οι ήρωες είναι πεινασμένοι- και σεξουαλικά και συναισθηματικά- ότι κανένας δεν τολμάει να φύγει, να το σκάσει από το κλουβί του. Κι αυτό όχι γιατί είναι «κλειστοί τύποι» ή επειδή φοβούνται. Απλώς γιατί δεν ξέρουν τι τους φταίει και τι να διεκδικήσουν. Μόνο που χρειαζόταν μεγαλύτερη τολμηρότητα. Και σεναριακή και σκηνοθετική…

Παρ΄ όλα αυτά, η ταινία τολμάει να «μας δείξει». Προς το φινάλε, οι ήρωες γίνονται αόρατοι και δεν έχουν τίποτα γύρω τουςκαι μέσα τους;- ώστε να πιαστούν και να φτιάξουν μια ζωή με αληθινά αισθήματα. Κι ακόμα πιο αγριευτικά, κανείς από τους ίδιους, αλλά και τον περίγυρό τους, δεν τολμά να εκφράσει την προσωπική του αλήθεια γιατί δεν την ξέρει ούτε και ο ίδιος. Ή μήπως την έχει θάψει βαθιά μέσα του κι έχει θαφτεί κι αυτός μαζί της;

«Ώρες κοινής ησυχίας»

Πού να τις βρεις αυτές στη σημερινή

Αθήνα!

Κανείς δεν είναι ευχαριστημένος από τη ζωή του, από την Αθήνα, αλλά κανείς δεν φεύγει από αυτή την πόλη. «Η» σχιζοφρένεια!

ΒΑΘΜΟΙ: 6 1/2

(κανείς δεν ξέρει τι του φταίει, κανείς δεν περνάει καλά!)

Λίγο απ΄ όλα

Ξέφρενη κωμική περιπέτεια με επικίνδυνα ακροβατικά πολεμικών τεχνών και ειρωνικό χιούμορ- πετυχημένο, πολλές φορές- είναι οι «Ασύλληπτοι απατεώνες»(Rob-b-Ηood). Ο Τζάκι Τσαν μαζί με δύο φίλους του είναι δεξιοτέχνες απατεώνες που μπλέκουν με ένα μωρό καθώς το απάγουν.

Και οι επικίνδυνες σκηνές που θα ζήσουν οι τρεις τους με το μωρό είναι το «τραβηχτικό» αυτής της χορογραφίας «πολεμικών τεχνών» πλατιάς κατανάλωσης.

ΒΑΘΜΟΙ: 4 «Η μεγάλη στιγμή του Robert Carmichael» του 25χρονου- παρακαλώ! – Τόμας Κλέι, με διεύθυνση φωτογραφίας του «δικού» μας Γιώργου Αρβανίτη. Με όμορφα, αγγελικά πλασμένους εφήβους στην αγγλική επαρχία, που συνεχίζουν την…

παράδοση του «Κουρδιστού πορτοκαλιού» με ρεαλισμό που φτύνει κατάμουτρα όλες τις ηθικές, οικονομικές, πολιτιστικές και συναισθηματικές αξίες της πολιτισμένης και… πεθαμένης Δύσης. Ένας νεαρός-ταλέντο στη μουσική και οι δύο φίλοι του εισβάλλουν σε ένα σπίτι και με κτηνωδώς βιάζουν και σκοτώνουν…

ΒΑΘΜΟΙ: 4 Μόλις οι άνθρωποι φεύγουν, τα ζώα… χορεύουν σε ξέφρενα πάρτι! Αυτό κάνουν τα ζώα της φάρμας στην ταινία κινούμενων σχεδίων «Φάρμα Story» («Βarnyard»).

Μόνο που οι ήρωεςζώα της ταινίας μιμούνται τους ανθρώπους, με αποτέλεσμα η ταινία να μη διαθέτει καμιά πρωτοτυπία. Και παίζεται μόνο μεταγλωττισμένη.

ΒΑΘΜΟΙ: 3
Ρεσιτάλ απωθημένων αισθημάτων

Όπως έχεις την αίσθηση ότι δέχεσαι αόρατα και επικίνδυνα καυτά φιλιά που δεν σε αγγίζουν, αλλά σε καίνε. Έτσι ακριβώς νιώθεις σε όλη τη διάρκεια της προβολής του ψυχολογικού, ερωτικού δράματος «Ημερολόγιο ενός σκανδάλου» («Νotes on a scandal»), που σε κρατάει δεμένο χειροπόδαρα στην πολυθρόνα και θαρρείς πως τελειώνει σε χρόνο-αστραπή! Κι αυτό δεν οφείλεται μόνο στις τέλειες ερμηνείες των δύο πρωταγωνιστριών του- Τζούντι Ντεντς, Κέιτ Μπλάνσετ, που είναι υποψήφιες για Όσκαρ Α΄ και Β΄ ρόλου- αλλά και στο μοναδικό σενάριο- γραμμένο από τον Πάτρικ Μάρμπερ («Closer») που βασίστηκε στο μυθιστόρημα της Ζόι Χέλερ «What was she thinking?».

Ερωτικά, σεξουαλικά απωθημένα ανθρώπων που δεν αγαπήθηκαν- και δεν αγάπησαν;- ποτέ στη ζωή τους, κρυμμένος λεσβιασμός, καταπιεσμένες χειρονομίες και αγγίγματα, συγκρούσεις, κακίες, φλεγματικό, «αρρωστημένο» χιούμορ- με… πνεύμα και στυλ τζιν τόνικ! Ισοπεδωτικός σαρκασμός και αυτοσαρκασμός, ερημική, απόλυτη μοναξιά, εκλιπάρηση για λίγη

«Ημερολόγιο ενός σκανδάλου»

Σαρκασμός και αυτοσαρκασμός, ερημική, απόλυτη μοναξιά, εκλιπάρηση για λίγη τρυφερότητα και

φιλία.

ΒΑΘΜΟΙ: 7

(όλα τα λεφτά: Κέιτ Μπλάνσετ, Τζούντι Ντεντς)

τρυφερότητα και φιλία. Όλα αυτά είναι τα διψασμένα και ταραγμένα συναισθήματα της ταινίας. Χωρίς ο σκηνοθέτης, ο σεναριογράφος και οι πρωταγωνίστριές του να κάνουν κρίσεις για την ηθική ή μη ηθική στάση των ηρωίδων. Σκιαγράφηση συναισθημάτων και ψυχικών ηφαιστείων που δεν εκρήγνυνται ποτέ και καλείται ο θεατής να ζήσει τις εσωτερικές τους εκρήξεις…

Το στόρι της ταινίας σκιαγραφεί τη σχέση μιας γεροντοκόρης και μιας νεώτερης καθηγήτριας. Η δεύτερη, παντρεμένη μ΄ έναν «παππού», κάνει το λάθος να ενδώσει στον ανεμοστρόβιλο του ερωτικού της πάθους για έναν 15χρονο μαθητή της. Η πρώτη μαθαίνει το μυστικό της και της υπόσχεται ότι θα γίνει «τάφος»… Κρυφά, μέσα της, όμως, την θέλει ερωτικά! Γι΄ αυτό και προσπαθεί να την «αιχμαλωτίσει» δίπλα της με τη σιωπή της. Έτσι που να την κάνει πειθήνιο όργανό της και να την αναγκάσει να γίνει αιώνια φίλη της…