Αστραφτερή καταιγίδα

Τα ξημερώματα της Κυριακής, της Δευτέρας και κυρίως της Τρίτης, 2-4 π.μ κάθε μέρα, δεκάδες πεφταστέρια θα φωτίζουν τον ουρανό κάθε δευτερόλεπτο, με ρυθμό 500-1.000 την ώρα

Ήρθε ξανά η ώρα για το ετήσιο ραντεβού της Γης με την ουρά του κομήτη
Τεμπλ-Τατλ και τον βομβαρδισμό της ατμόσφαιρας από μετέωρα. Από τα ξημερώματα
της Κυριακής μέχρι την Τρίτη ο ουρανός θα γεμίσει φλεγόμενα σωματίδια, όπως
κάθε Νοέμβριο. Οι επιστήμονες προβλέπουν πως φέτος ο αριθμός τους θα είναι ο
μεγαλύτερος των τελευταίων 35 χρόνων. Και προσθέτουν πως ίσως είναι η
τελευταία μας ευκαιρία να απολαύσουμε το θέαμα για τις επόμενες τρεις
δεκαετίες. Έτσι, τα ξημερώματα της Κυριακής, της Δευτέρας και κυρίως της
Τρίτης, 2-4 π. μ κάθε μέρα, δεκάδες πεφταστέρια θα φωτίζουν τον ουρανό κάθε
δευτερόλεπτο. Η NASA προβλέπει ότι ο ρυθμός τους στην Ευρώπη θα είναι
500-1.000 την ώρα, ενώ αντίστοιχα είναι τα νούμερα για τη Βόρεια Αμερική και
τη Βόρεια Αφρική. Οι κάτοικοι του Νοτίου Ημισφαιρίου θα έχουν την ευκαιρία να
δουν μόνο μερικές δεκάδες την ώρα.

Βέβαια, το έντονο φως της πανσελήνου της Τρίτης θα μειώσει το θέαμα,
καθώς το 75% της καταιγίδας δεν θα είναι ορατό, σύμφωνα με ανακοίνωση των
αστρονόμων. Γι’ αυτόν τον σκοπό, οι ειδικοί συμβουλεύουν να προσπαθήσετε να
κρύψετε το φεγγάρι και το φως του από το οπτικό σας πεδίο, πίσω από κάποιον
λόφο ή ένα ψηλό κτίριο. Βέβαια, όσο περισσότερο απομακρυνθείτε από τα φώτα της
πόλης, τόσο περισσότερο θα μπορέσετε να απολαύσετε το θέαμα.

Η βροχή των Λεοντιδών αποτελείται από μία ροή σωματιδίων, που φαίνεται ότι
προέρχονται από την κατεύθυνση του αστερισμού του Λέοντα. Στην πραγματικότητα,
εξηγεί ο κ. Διονύσιος Σιμόπουλος, διευθυντής του Ευγενιδείου Πλανηταρίου,
πρόκειται για τα σωματίδια που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης Τεμπλ-Τατλ.
«Κατά τη διέλευσή τους από τη Γη, οι κομήτες αφήνουν πίσω τους διάφορα μικρά
σωματίδια σκόνης, τα οποία είναι σχετικά μαζεμένα σε ομάδες και τέμνουν πολλές
φορές την τροχιά του πλανήτη. Όταν η Γη συναντά μία τέτοια ομάδα σωματιδίων,
τα έλκει και τότε αυτά εισέρχονται στην ατμόσφαιρά μας με ρυθμό 40-70
αντικειμένων την ώρα. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όπως αναμένεται και φέτος, ο
ρυθμός αυτός μπορεί να ξεπεράσει ακόμα και τα 1.000 μετέωρα την ώρα, οπότε
λέμε ότι έχουμε μία καταιγίδα διαττόντων». Όσο κι αν προσπαθούν, τα μετέωρα
αυτά δεν καταφέρνουν να φτάσουν στην επιφάνεια της Γης, γιατί το μέγεθός τους
είναι μικρότερο και από κόκκους άμμου και το βάρος τους μικρότερο του ενός
γραμμαρίου.

Η NASA θα διαθέσει στους επιστήμονές της ένα τζετ με πλήρη επιστημονικό
εξοπλισμό, που θα πετάξει πάνω από τον Ατλαντικό, έτσι ώστε να παρατηρήσουν
και να φωτογραφήσουν τη βροχή τόσο πάνω από την Ευρώπη όσο και πάνω από τη
Βόρεια Αμερική. Οι ειδικοί, πάντως, κρατούν μία επιφύλαξη για τη φετινή ένταση
της «βροχής», επισημαίνοντας ότι είναι από τα πλέον απρόβλεπτα φαινόμενα και ο
ρυθμός της ποικίλλει από χρόνο σε χρόνο. Η μεγαλύτερη καταιγίδα Λεοντιδών
παρατηρήθηκε το 1833 στις ΗΠΑ, όταν η ροή δεκάδων μετεώρων ανά δευτερόλεπτο
κράτησε πολλές ώρες προκαλώντας δέος στους ανυποψίαστους θεατές.

Τι είναι τα πεφταστέρια

Η Γη περιφέρεται γύρω από τον Ήλιο με ταχύτητα 110.000 χλμ. την ώρα, οπότε
πέφτει πάνω στα σύννεφα των σωματιδίων που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης – σ’
αυτή την περίπτωση το πάχος της ροής που έχει αφήσει πίσω του ο κομήτης
Τεμπλ-Τατλ φτάνει τα 35.000 χιλιόμετρα. Τότε, τα μικροσκοπικά σωματίδια
χτυπάνε τα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας σε ύψος 100 χλμ. και αναφλέγονται.
«Η ανάφλεξη αυτή ιονίζει τα γύρω στρώματα της ατμόσφαιρας σχηματίζοντας μία
φωτεινή σφαίρα δύο-τριών μέτρων, που κινείται με ταχύτητα 30-60 χλμ. το
δευτερόλεπτο. Αυτή τη φωτεινή σφαίρα βλέπουμε από τη Γη και την ονομάζουμε
διάττοντα, μετέωρο ή πεφταστέρι. Και μην ξεχνάτε ότι κάθε μέρα πάνω από 20
τόνοι διαστημικής σκόνης πέφτουν στην επιφάνεια της», εξηγεί ο κ. Σιμόπουλος.