ΜΑΤΙΕΣ Ο Λοΐζος

Συμπληρώθηκαν χτες 18 χρόνια, από τότε που έφυγε από τη ζωή μας ο Μάνος
Λοΐζος. (…«Και να μετρώ και να ‘ναι ο Τάκη Πλούμας / τριαντατρία χρόνια μες
στη γη…»). Ένας από τους σημαντικότερους συνθέτες τής μετά τον Θεοδωράκη και
τον Χατζιδάκι γενιάς. Ένας άνθρωπος που ήταν καθαρός και ακέραιος και
αρρώσταινε με τους διάφορους «δήθεν» που μας περιβάλλουν. Ένας καλλιτέχνης που
βρισκόταν πάντοτε μπροστά, σε όλους τους κοινωνικούς, συνδικαλιστικούς και
πολιτικούς αγώνες.

Γράφω, στον πρόλογο του βιβλίου μου «Ο Μάνος Λοΐζος» (Εκδόσεις «Κάκτος», Μάιος
2000): «Έχουν περάσει 18 χρόνια από τον θάνατο του Μάνου Λοΐζου. Μια ολόκληρη
ζωή! Ωστόσο, τα τραγούδια του δεν έχουν πάψει να ακούγονται, στο ραδιόφωνο,
στην τηλεόραση, στις συναυλίες και ιδίως στις νεανικές συντροφιές. Παιδιά των
20 και 25 ετών, που μπουσούλαγαν το ’82, τη χρονιά που ο Μάνος μάς εγκατέλειψε
για πάντα, μιλούν γι’ αυτόν, σαν να τον γνώρισαν από κοντά, ξενύχτησαν και
ήπιαν μαζί του, τραγούδησαν με τη συνοδεία της κιθάρας του, ονειρεύτηκαν με τη
φωνή του. Έφυγαν κι άλλοι συνθέτες. Εξαιρετικοί, έως λίαν ενδιαφέροντες. Ο
Τσιτσάνης, ο Καλδάρας, ο Ζαμπέτας, ο Μπαγιαντέρας, ο Μητσάκης, ο Παπαϊωάννου,
ο Γιαννίδης. Για κανέναν, όμως, δεν γίνονται τόσες συζητήσεις όσες για τον
Λοΐζο. Εξαίρεση αποτελούν οι περιπτώσεις Τσιτσάνη και Χατζιδάκι. Και δικαίως.
Ποιο είναι, όμως, εκείνο το στοιχείο, που κρατά τον Λοΐζο ζωντανό ώς τις μέρες
μας; Είναι τα τραγούδια του; Είναι η σχέση του με την πρωτοπορία του έντεχνου
λαϊκού τραγουδιού; Είναι ο πρόωρος και τελείως απροσδόκητος χαμός του;..».

Όλα έπαιξαν, πιστεύω, τον ρόλο τους. Τα τραγούδια, όμως, είναι το παν.
Τραγούδια απλά, καθημερινά, που αναβλύζουν από μια βαθιά πηγή ­ την έμπνευση.
Τραγούδια ερωτικά, κυρίως, τρυφερά, λαμπερά, τολμηρά, πολλές φορές, με καθαρές
εικόνες, με πλούσια χρώματα και αιφνιδιαστικά ευχάριστες ενορχηστρώσεις.
Τραγούδια, τέλος, που έχουν το χάρισμα να απομνημονεύονται εύκολα, να
κυκλοφορούν ανάμεσα στις παρέες, να προσφέρονται για κάθε στιγμή.

Έλεγε, συχνά, ο Μάνος, μεταξύ σοβαρού και αστείου: «Είμαι σε θέση, όταν έχω
κέφι, να μελοποιήσω ακόμη και τον τηλεφωνικό κατάλογο!». Πιστεύω, ότι δεν
απέχει πολύ από την αλήθεια, αυτή η κουβέντα. Ο Λοΐζος, όποιους στίχους και να
‘παιρνε στα χέρια του, της Κωστούλας Μητροπούλου, του Νεγρεπόντη, του Φώντα
Λάδη, του Μανώλη Ρασούλη, τους δικούς μου, τους έντυνε με χρυσάφι. Ήταν
γεννημένος «μελωδός». Όπως ο μεγάλος δάσκαλός του, ο Βασίλης Τσιτσάνης.

Υποστηρίζουν, πολλοί, ότι αν ζούσε ο Λοΐζος και έγραφε, στις μέρες μας, το
ελληνικό τραγούδι δεν θα βρισκόταν σε κρίση. Δεν το πιστεύω. Οι καιροί μας
έχουν μεγάλη ξηρασία, για να θυμηθώ τον Μιχάλη Κατσαρό. Είμαι σίγουρος,
ωστόσο, ότι με τα 12 φρέσκα κομμάτια που θα μας πρόσφερε, κάθε χρόνο, ο Μάνος,
το σημερινό άνοστο, αβαθές και πρόχειρο τραγούδι ­ υπάρχουν, βέβαια και
εξαιρέσεις ­ θα κέρδιζε πολλούς πόντους.