Για να μη σας κουράζω με καλλιεπείς περικοκλάδες, η ουσία των χθεσινών εκλογών στην Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει ως εξής: η κυβέρνηση αντέχει, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ διαλύεται. Να εξετάσουμε αυτές τις δύο διαπιστώσεις.
Κατ’ αρχάς, τι σημαίνει ότι αντέχει η κυβέρνηση. Σημαίνει ότι αυτό που οι επαγγελματίες της πολιτικής βίωσαν ως 1.000 ημέρες, όπως είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης σε συνέντευξή του, στην πραγματικότητα ήταν μόλις τρεις μήνες. Φυσικό είναι βεβαίως να το βιώνει με αυτόν τον τρόπο ο Πρωθυπουργός, αφού στο δικό του κεφάλι καταλήγουν όλα. Το ίδιο ισχύει και για όσους, με τον έναν ή τον άλλο ρόλο, ανήκουν στους επαγγελματίες της πολιτικής – τους οποίους παρεμπιπτόντως αναγνωρίζω ως μια απαραίτητη και χρήσιμη συντεχνία στις σύγχρονες κοινωνίες. Για όλους αυτούς, τους 10-15 χιλιάδες του ευρύτερου κύκλου, αυτές οι 90 ημέρες ήταν ένα μακρόσυρτο μαρτύριο, μια διαδρομή στο τρενάκι του τρόμου που σου έκοβε την ανάσα σε κάθε βουτιά και δεν έλεγε να τελειώσει. Για τον κόσμο, όμως, δεν ήταν το ίδιο· ήταν απλώς τρεις μήνες. Επειτα από λίγο, η φρίκη και η οδύνη για τη συμφορά του άλλου, στη Θεσσαλία, τη Ρόδο ή τη Θράκη, δίνουν τη θέση τους στην ανησυχία για τις τιμές των προϊόντων στο σουπερμάρκετ. Η πτώση του Ικαρου είναι μια λεπτομέρεια μόνο στον πίνακα του Bruegel. Τηρουμένων των αναλογιών, το ίδιο ισχύει και για τις φυσικές καταστροφές.
Το καλό αποτέλεσμα για την κυβέρνηση δεν είναι μυστήριο. Δείχνει ότι η πλειοψηφία των πολιτών αναγνωρίζει τον πρωτοφανή χαρακτήρα των «γεγονότων» (με την έννοια του ΜακΜίλαν, εξού τα εισαγωγικά) που έπληξαν τη χώρα και θυμάται ακόμη τις καλές έως πολύ καλές επιδόσεις της κυβέρνησης την πρώτη τετραετία, υπό δύσκολες συνθήκες μάλιστα. Επίσης, συνεχίζει να θεωρεί τον Μητσοτάκη ως την προδήλως καλύτερη από τις υπάρχουσες επιλογές για το τιμόνι της χώρας, σε μια εποχή ιστορικών αλλαγών, γεωπολιτικών, κοινωνικών και κλιματικών. Οι ψηφοφόροι, όλοι εμείς δηλαδή, είμαστε κακομαθημένοι, κυνικοί, σκληροί και συμφεροντολόγοι. Ολα αυτά δεν είναι διόλου κολακευτικά (παρότι αληθινά), εγγυώνται όμως ότι δεν είμαστε ηλίθιοι για να πειραματιστούμε με το άγνωστο και μάλιστα όταν, γύρω μας, ο κόσμος μεταμορφώνεται απότομα σε κάτι που ακόμη δεν το καταλαβαίνουμε πλήρως.
Υπάρχουν, όμως, τίποτα εναλλακτικές στον ορίζοντα; Ας μην αυταπατώμεθα κι ας μη μας παρασύρει ο οίκτος για το πάθημα του ανθρώπου, το θέμα με τον Στέφανο Κασσελάκη δεν είναι πόσο θα μείνει ως αρχηγός της αντιπολίτευσης, αλλά πότε θα φύγει. Κάνει τις γκάφες απανωτές, με κέφι, μπρίο και απόλυτη άγνοια κινδύνου. Κάθε συνέντευξή του γίνεται μια πηγή αμηχανίας για το κόμμα του. Το μόνο που τον σώζει, νομίζω, είναι ότι ορισμένα λάθη, όπως αυτό που διέπραξε ο ΣΥΡΙΖΑ, βάζοντας την εκλογή αρχηγού πριν από το συνέδριο, είναι τόσο μεγάλα, ώστε είναι αδύνατο να τα διορθώσεις αμέσως μόλις τα διαπιστώνεις. Τι να πουν, «κάναμε λάθος, παιδιά, πάμε πάλι να ψηφίσουμε από την αρχή»; (Το είχε κάνει αυτό ο Τσίπρας στην παντοδυναμία του: έβαλε την Κεντρική Επιτροπή να ψηφίσει ξανά επειδή τα μέλη δεν είχαν καταλάβει σωστά τη θέση του προέδρου. Αχ! Οι παλιές καλές ημέρες…) Οσον αφορά δε τον Νικόλα τον Ανδρουλάκη – πώς να το κάνουμε, παιδιά, λυπάμαι αν σας στενοχωρώ -, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ έχει τη χαρισματικότητα ενός κομοδίνου από το ΙΚΕΑ. Οπότε, καλύτερα να μένει άπραγος, γιατί έτσι τουλάχιστον δεν τον προσέχεις ή ξεχνάς ότι υπάρχει.
Η δεύτερη διαπίστωση είναι ότι αυτό που ξεκίνησε με τις δύο συντριπτικές ήττες του κόμματος στις εθνικές εκλογές είναι η διάλυση του ΣΥΡΙΖΑ. Δεν επέρχεται με μια απότομη έκρηξη, συμβαίνει αργά και διαρκώς, σε κάθε βήμα που πάνε να κάνουν μπροστά. Η πτώση του ποσοστού του ΣΥΡΙΖΑ στις περιφέρειες, κατά τουλάχιστον τρεις μονάδες, είναι η ψηφίδα που συμπληρώνει την εικόνα και αρχίζουμε πια να βλέπουμε τη μορφή που απεικονίζεται. Ισως διάλυση να μην είναι ο ακριβής όρος, πάντως ο ΣΥΡΙΖΑ είναι σε αποσύνθεση και πορεία συρρίκνωσης της επιρροής του. Πρόκειται για διαδικασία μη αναστρέψιμη, κατά την εκτίμησή μου, από την ώρα που ανέλαβε την αρχηγία ο κ. Κασσελάκης. Πρέπει, αναγκαστικά, να τηρηθούν τα προσχήματα και ο νέος αρχηγός να αφεθεί να κάνει τον κύκλο του. Στο μεταξύ, όμως, οι ζημιές θα σωρεύονται. Το γεγονός ότι στην Αθήνα προσανατολίζονται να υποστηρίξουν την υποψηφιότητα του Χάρη Δούκα και, επίσης, το ότι διακινείται «μετ’ επιτάσεως», όπως έλεγαν κάποτε, το σενάριο της συγχώνευσης ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ είναι ενδείξεις της ανησυχίας που επικρατεί στο κόμμα του οποίου ηγείται ο κ. Κασσελάκης.
