Οι αντισυστημικοί {CR}της μάσκας

Το 2015 ήταν τα Μνημόνια. Η «πουλημένη» πατρίδα και οι εγχώριοι πωλητές της. Ο ήλιος, ο αέρας και η θάλασσα της Ελλάδας που υποθηκεύονταν από το γερμανικό βιομηχανικό λόμπι. Μέσα στη χώρα ζούσαν Ελληνες και κάποιοι «λιγότερο Ελληνες» από τους άλλους. Ηταν τα χρόνια του εθνολαϊκισμού. Οι εγχώριες καλλιτεχνικές δυνάμεις – πλην εξαιρέσεων – συντονίστηκαν με τον θούριο του «Οχι». Ορισμένοι από τους καλλιτέχνες του λαού είχαν ήδη δώσει το «παρών» σε πλατείες δίπλα στους Ανώνυμους Αγανακτισμένους εναντίον της «εσωτερικής τρόικας», των ημεδαπών «ξεπουλημένων» και των «γερμανοτσολιάδων». Ειδικά για τους μουσικούς, σε μια περίοδο που η ελληνική δισκογραφία περνούσε τη δική της έρημο, η «κάθοδος στον λαό» δημιουργούσε τους δεσμούς που είχαν ανάγκη. Οι περισσότεροι είχαν τραγουδήσει τα ντέρτια της μεγάλης οργής στο προαύλιο της ΕΡΤ εν μέσω μεθυστικής τσίκνας, είχαν διαδηλώσει στο Σύνταγμα υπέρ του τσιπρικού δημοψηφίσματος (που θα αποκοιμιόταν τελικά στην αγκαλιά του Ναι), ενώ λιγότεροι ερμήνευσαν «αντιμνημονιακούς» στίχους («Χαίρε υπουργέ των ευεργετημένων/ Χαίρε υπουργέ των επιτυχημένων/ Χαίρε υπουργέ των εξαθλιωμένων/ Των άνεργων, των άστεγων, των αυτοκτονημένων – sic -: ο Βασίλης Παπακωνσταντίνου για το «μαύρο» της ΕΡΤ).

Οι καλλιτέχνες εξέφραζαν, σύμφωνα με μια αγαπημένη τους διατύπωση, το λαϊκό αίσθημα. Στα bonus tracks της Αγανάκτησης τραγουδούσαν αμανέδες για τον χαμένο τεχνητό παράδεισο της ευμάρειας, τους δανειστές και το ΔΝΤ. Αισθάνονταν, με τον τρόπο τους, αντισυστημικοί – εκείνοι που είχαν ζήσει από μέσα το σύστημα της χρυσοτόκου μουσικής βιομηχανίας. Συντονίζονταν με το κοινό περί «κανονικότητας» αίσθημα κι έβλεπαν την επανάσταση σαν αντίδοτο στην καταπίεση της ιστορίας, της Δεξιάς, του νόμου και της ασφάλειας.

«ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΟΛΠΟ». Σήμερα είναι ο κορωνοϊός. Και η μάσκα. Διαφορετικοί καλλιτέχνες χρησιμοποιούν το νέο πεδίο για να προβάλουν μιας άλλης κοπής επαναστατικότητα, που συνορεύει με τη συνωμοσιολογία. Του Ελληνα ο τράχηλος υπέφερε αρκετά τον ζυγό του αυτοεγκλεισμού, οπότε έφτασε η ώρα για να αναζητήσει – ξέρετε, εκείνες τις λέξεις που δεν μεταφράζονται σε καμία άλλη γλώσσα του κόσμου: κέφι, μεράκι και έξω καρδιά. Με τα λόγια του Παντελή Θαλασσινού (από το ποστ που τελικά κατέβασε): «Τι να την κάνεις τη ζωή με μάσκα, γάντια, 800 ευρώ σε 5 μήνες (όχι για όλους), χωρίς αγκαλιές και φιλιά και με τον φόβο μην πεθάνεις; Βγείτε, διασκεδάστε, γιατί η βαλίτσα πάει μακριά… και τους συμφέρει…». Ο τραγουδοποιός επανήλθε και με ρετουσαρισμένη ανάρτηση, όπου εκτός άλλων, συντονίζεται με το βαθύ Ιντερνετ: «Το κράτος οργανώνει μόνο φακελώματα, και έλεγχο με GPS νανοτεχνολογίας, κάμερες, κοριούς, χαφιέδες…» (με το συμπάθειο, αλλά ύστερα από όλα αυτά, τα «Σμυρναίικα τραγούδια» ήταν σαφώς καλύτερα).

Νωρίτερα τον Ιούνιο ο Βασίλης Λέκκας είχε δηλώσει στην εφημερίδα «Μακεδονία»: «Δεν είμαι ειδικός… αλλά εικάζω, σε πολύ μεγάλο βαθμό, ότι όλο αυτό με την πανδημία είναι εργαστηριακό κόλπο. Μιλάμε για μία διαστροφή της παγκόσμιας διακυβέρνησης, που παράγει ό,τι παράγει για να μπορέσει να επιβάλει έναν έλεγχο όχι προς όφελος της ανθρωπότητας, αλλά για να εξυπηρετήσει τον εαυτό της και τα δικά της συμφέροντα». Με άλλα λόγια: «χάρτινος ο κόσμος, ψεύτικος ντουνιάς/ όμως το τραγούδι ξέρει πού πονάς». Η έκπληξη για πολλούς ήρθε από τον Μιχάλη Δέλτα και μια κάποια ambient αίσθηση για τη Νέα Τάξη Πραγμάτων: «Για μένα το ζήτημα δεν είναι η πανδημία, η οποία ξέρω πως είναι φτιαχτή και το έχω αποδείξει με κείμενά μου προ πανδημίας… Οταν λέω “φτιαχτή” δεν την αμφισβητώ ως γεγονός αλλά διαπιστώνω καθημερινά το πώς τα συστήματα εξουσιών την χρησιμοποιούν για πολιτικούς λόγους εις βάρος μας. Το πολύ σοβαρό πρόβλημα είναι πως βρισκόμαστε μέσα στο στόμα ενός νέου φασισμού που μας μασάει αργά αλλά ακόμα δεν μας έχει καταπιεί». Και ανκόρ: «Μάσκα δεν έβαλα ποτέ μου γιατί έχω πειστεί πως θα βλάψω το ανοσοποιητικό μου και κυρίως επειδή “βλέπω αυτό που έρχεται” μέσα από όλα τα τεχνάσματα και τα κίνητρα των εξουσιών, ιδιαίτερα αυτής της κυβέρνησης που θα έπρεπε να ανοίξει η Γη και να την εξαφανίσει για πάντα». Για την ιστορία, τα προειδοποιητικά σήματα είχε στείλει πρώτος ο Σωκράτης Μάλαμας με την ανάρτησή του στις αρχές του περασμένου Μαΐου: «Η κατάσταση μοιάζει με πείραμα κοινωνικού ελέγχου, πλανητικών διαστάσεων, δομημένο πάνω στον φόβο για υπαρκτούς ανύπαρκτους λόγους. Τα μέτρα που έχουν ληφθεί μπορεί να χρησιμοποιηθούν στο μέλλον, με προφάσεις παράξενες. (Δεν ακυρώνονται εύκολα αποφάσεις που έχουν παρθεί σε περιόδους ανάγκης)».

Τα συμπτώματα δείχνουν ότι ο αντισυστημισμός και ο ανορθολογισμός βρίσκονται μονίμως σε αδρανή κατάσταση. Ανακαλύπτουν τους ξενιστές που τους αναλογούν και μεταλλάσσονται ανάλογα με την εποχή. Η μάσκα για τον Π. Θαλασσινό είναι ό,τι και η τηλεκπαίδευση για πολλούς εκπαιδευτικούς – και γονείς -, οι οποίοι την περασμένη άνοιξη ανακάλυψαν μια σκευωρία πλανητικών διαστάσεων μέσω του Skype. Τότε το πρόγραμμα είχε πολλά μπάσα και κρουστά. Τώρα είναι «έντεχνο».