Είναι «ο άνθρωπος που έσωσε τον κόσμο». Αυτός είναι και ο τίτλος της ταινίας που βγήκε αυτές τις ημέρες στους αμερικανικούς κινηματογράφους και περιγράφει την τρομακτική ιστορία της 23ης Σεπτεμβρίου 1983 –όταν ο Στανισλάφ Πετρόφ πήρε μια απόφαση η οποία, για πολλούς, απέτρεψε έναν πυρηνικό πόλεμο.
Εκείνη τη νύχτα είχε χτυπήσει ο συναγερμός. Προειδοποιούσε για την εκτόξευση αμερικανικών διηπειρωτικών βαλλιστικών πυραύλων. Ο 44χρονος αντισυνταγματάρχης έπρεπε να αποφασίσει, και μάλιστα γρήγορα, εάν η επίθεση προς τη Σοβιετική Ενωση ήταν πραγματική. «Κατάλαβα ότι έπρεπε να πάρω την απόφαση και ήμουν διχασμένος» αφηγείται σήμερα.
Παρά τα στοιχεία που έφθαναν από το σύστημα των δορυφόρων έγκαιρης προειδοποίησης που είχαν οι Σοβιετικοί πάνω από τις ΗΠΑ, ο Πετρόφ αποφάσισε τελικά να τον θεωρήσει λάθος συναγερμό. Εάν είχε καταλήξει σε άλλο συμπέρασμα, η σοβιετική ηγεσία θα μπορούσε να έχει απαντήσει με πυρηνικό χτύπημα προς τις Ηνωμένες Πολιτείες. Εκείνο που έκανε ακόμα πιο επικίνδυνη την κατάσταση ήταν ότι η Σοβιετική Ενωση φοβόταν πραγματικά ένα ξαφνικό πυρηνικό χτύπημα των Αμερικανών σε εκείνη την ιδιαίτερα τεταμένη περίοδο του Ψυχρού Πολέμου. Εκείνο τον μήνα οι Σοβιετικοί είχαν καταρρίψει αεροσκάφος που πετούσε από τις ΗΠΑ στη Νότια Κορέα –στο οποίο επέβαιναν 269 άνθρωποι –επειδή υποπτεύονταν ότι ήταν κατασκοπευτικό. Η Ουάσιγκτον, έπειτα από μια σειρά προκλητικών στρατιωτικών κινήσεων, προετοιμαζόταν για μια μεγάλη άσκηση του ΝΑΤΟ με την ονομασία Ικανός Τοξότης, που προκάλεσε προετοιμασίες για μια πυρηνική επίθεση.
Στην ταινία «Ο άνθρωπος που έσωσε τον κόσμο» ο δανός σκηνοθέτης Πίτερ Αντονι αποδίδει τα γεγονότα εκείνης της νύχτας του 1983. Οι δραματικές σκηνές μπλέκονται με εικόνες του ίδιου του, γηραιού πλέον, Πετρόφ στο σπίτι του στη Ρωσία αλλά και σε ένα ταξίδι του 2006 στις ΗΠΑ, όπου παρέλαβε βραβείο από τον ΟΗΕ, καθώς και από συναντήσεις του με αστέρες του Χόλιγουντ όπως ο Κέβιντ Κόστνερ, ο Ματ Ντέιμον και ο Ρόμπερτ ντε Νίρο.
Στην πατρίδα του, ο ρόλος του Πετρόφ στην Ιστορία δεν είναι πολύ γνωστός. Ζει ακόμα στο Φριάζινο, μια πόλη στα περίχωρα της Μόσχας, σε ένα απλό διαμέρισμα που αποδίδεται πιστά στην ταινία. Αντίθετα όμως με την ταινία, όπου εμφανίζεται να διώχνει θυμωμένος δημοσιογράφους που τον πολιορκούν, ο Πετρόφ αποδεικνύεται ιδιαίτερα φιλόξενος. Μιλώντας στον ανταποκριτή του Ασοσιέιτεντ Πρες, ο 76χρονος θυμάται εκείνη τη νύχτα στο μυστικό κέντρο ελέγχου Σερπούχοφ-15 και τον θόρυβο του συναγερμού που τάραξε την ησυχία, περασμένα μεσάνυχτα. «Ολα ήταν ήρεμα και ξαφνικά ακούστηκε η σειρήνα να ουρλιάζει και άναψε το φωτάκι που έγραφε “Εκτόξευση”» λέει. «Εμεινα έκπληκτος!». Σηκώθηκε όρθιος και είδε ότι οι υπόλοιποι περίμεναν τις διαταγές του. «Η ομάδα μου σχεδόν πανικοβλήθηκε και τότε σκέφτηκα ότι αν συμβεί αυτό όλα τελείωσαν». Επρεπε να πάρει μια απόφαση.
Στην ταινία ο Πετρόφ περιγράφει ότι δεν ήθελε να είναι υπεύθυνος για την έναρξη πυρηνικού πολέμου. «Συγγνώμη, αλλά εκείνη τη στιγμή δεν μπορούσα να το σκεφτώ αυτό» λέει ο ίδιος σήμερα. «Επρεπε να αποφασίσω εάν τα στοιχεία του κομπιούτερ ήταν σωστά».
Μέσα σε μερικά λεπτά από τον πρώτο συναγερμό σήμανε και δεύτερος υποδεικνύοντας και άλλη εκτόξευση πυραύλου. Συνολικά εκείνο το βράδυ το σύστημα έδειξε ότι πέντε πύραυλοι είχαν εκτοξευθεί.
Ο Πετρόφ ανέφερε στον διοικητή του ότι το σύστημα έδινε λανθασμένα στοιχεία. Δεν ήταν καθόλου σίγουρος, αλλά βασιζόταν στο ότι τα σοβιετικά ραντάρ εδάφους –που εντόπιζαν τους πυραύλους μετά την εκτόξευση, αλλά ήταν πιο αξιόπιστα –δεν επιβεβαίωναν τις εκτοξεύσεις. Ο λάθος συναγερμός, όπως αποκαλύφθηκε αργότερα, είχε προκληθεί από δυσλειτουργία του δορυφόρου, ο οποίος μπέρδεψε την αντανάκλαση του ήλιου στα σύννεφα με εκτόξευση πυραύλου.
Συνάντηση Ομπάμα – Πούτιν
Ο αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα θα συναντηθεί τη Δευτέρα με τον ρώσο ομόλογό του Βλαντίμιρ Πούτιν στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη. Οι δύο ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν τις εξελίξεις στη Συρία και στο μέτωπο με τους τζιχαντιστές του Ισλαμικού Κράτους, αλλά και για θέματα που αφορούν την κρίση στην Ουκρανία
Σχόλια
