Στα όρια της αντοχής τους φθάνουν οι θαλάσσιοι ελέφαντες που αναγκάζονται να καταδύονται και σε βάθη μεγαλύτερα από 2.000 μέτρα, για να αναζητήσουν την τροφή τους, στα πιο παγωμένα νερά.
Οι θαλάσσιοι ελέφανες του Νότου που ζουν στη νήσο Μάριον, στο νοτιοδυτικό τμήμα του Ινδικού Ωκεανού, είναι οι υπέρτατοι βουτηχτές. Τα ζώα αυτά περνούν περισσότερο από το 65% της ζωής τους, σε βάθη μεγαλύτερα από 100 μέτρα. Μάλιστα το ανώτερο βάθος στο οποίο μπορούν να καταδυθούν υπερβαίνει τα 2.000 μέτρα.
Ωστόσο η θαλάσσια περιοχή στην οποία ζουν και κυνηγούν την τροφή τους, σιγά σιγά θερμαίνεται εξαιτίας της αλλαγής του κλίματος. Για τον λόγο αυτό αναγκάζονται να βουτούν ακόμη βαθύτερα, στα ψυχρότερα στρώματα νερού, για να τραφούν.
Η αύξηση της θερμοκρασίας στον Νότιο Ωκεανό παρατηρείται κυρίως σε βάθος μέχρι 1.000 μέτρα. Τα ψάρια και τα καλαμάρια που αποτελούν τη βασική τροφή των θαλάσσιων ελεφάντων δεν αισθάνονται άνετα με την αλλαγή της θερμοκρασίας των νερών και έτσι μεταναστεύουν σε ακόμη μεγαλύτερα βάθη.
«Αυτό αναγκάζει τους θαλάσσιους ελέφαντες να τα ακολουθήσουν», λέει ο δρ Χορστ Μπόρνεμαν από το Ινστιτούτο Alfred Wegener. Τα τελευταία χρόνια μαζί με συναδέλφους του και ερευνητές από το Ινστιτούτο Ερευνας για τα Θηλαστικά στη Νότια Αφρική έχει προσαρμόσει πάνω από 30 δορυφορικούς πομπούς σε ισάριθμα ζώα.
Οι πομποί έχουν το μέγεθος γροθιάς και τοποθετούνται με τεχνητή ρυτίνη στο κεφάλι των ζώων. Μετρούν το βάθος του νερού, τη θερμοκρασία και την αλατότητα, κάθε φορά που αυτά καταδύονται. Οταν βγαίνουν στην επιφάνεια για να αναπνεύσουν, οι πομποί στέλνουν τα δεδομένα τους μέσω δορυφόρου στο εργαστήριο.
Η επεξεργασία των δεδομένων δείχνει ότι οι θαλάσσιοι ελέφαντες χρειάζεται να καταδύονται βαθύτερα στα ζεστά νερά με αποτέλεσμα να έχουν λιγότερο χρόνο στη διάθεσή τους για να συλλάβουν την τροφή τους. «Για τον λόγο αυτό υποθέτουμε ότι στο εξής, τα συγκεκριμένα ζώα θα έχουν όλο και λιγότερο χρόνο να βρουν τροφή στα θερμά υδατα», λέει ο Γιόακιμ Πλοτζ από το Ινστιτούτο Alfred Wegener.
Η ορθότητα της άποψης αυτής αναμένεται να ελεγχθεί τους προσεχείς μήνες, όταν οι επιστήμονες προσαρμόσουν στα θηλαστικά ένα εξελιγμένο είδος αισθητήρα που θα καταγράφει τις κινήσεις των σαγονιών τους. Ο αισθητήρας αναπτύχθηκε από ιάπωνες βιολόγους στο Εθνικό Ινστιτούτο Πολικών Ερευνών στο Τόκιο. Με τον τρόπο αυτό οι ειδικοί θα μπορούν να γνωρίζουν ακριβώς πότε ένας θαλάσσιος ελέφαντας τρώει την τροφή του, με τι συχνότητα και σε τι βάθος.
Γεγονός είναι ότι τα αποθέματα τροφής έχουν διαταραχτεί στην θαλάσσια περιοχή κοντά στον πόλο. Και το εύρος της προσαρμοστικότητας που μπορεί να επιδείξει η συγκεκριμένη αποικία στη νήσο Μάριον μένει να αποδειχτεί.
Οι επιστήμονες βλέπουν δύο εναλλακτικές λύσεις για τα θηλαστικά. Η πρώτη είναι να διευρύνουν την ακτίνα αναζήτησης τροφής στα παγωμένα νερά της Ανταρκτικής ή να καταφέρουν να καταδύονται ακόμη βαθύτερα.
Σύμφωνα με τους βιολόγους, οι θαλάσσιοι ελέφαντες στη νήσο Μάριον κοντεύουν να φθάσουν τα όρια της αντοχής τους. Αυτό μακροπρόθεσμα ίσως να σημάνει μείωση του ρυθμού επιβίωσής τους μακροπρόθεσμα.