Ημερολόγιο Συνόρων Αmerica – Οbamerica!

Έκανα ζάπινγκ προχθές, μετά την ορκωμοσία του Ομπάμα, σε ελληνικά και αλβανικά κανάλια. Κάποια στιγμή πέτυχα σε ένα ελληνικό κάποιον ειδικό που έκανε κόσκινο το επιτελείο του Ομπάμα, προσπαθώντας να βρει φιλέλληνες και ανθέλληνες. Ύστερα από λίγο, σε κάποιο αλβανικό κανάλι ένας άλλος ειδικός έκανε κι εκείνος με τη σειρά του κόσκινο το επιτελείο του Ομπάμα προσπαθώντας να ανακαλύψει φιλοαλβανούς και αντιαλβανούς. Δεν μπόρεσα να συγκρατήσω τα γέλια. Γεννήθηκα σε μια χώρα, την Αλβανία, όπου ο αντιαμερικανισμός ήταν για πενήντα χρόνια «επίσημη θρησκεία». Δεν υπήρχε βαρύτερη κατηγορία από εκείνη του «φιλοαμερικανού». Με μια τέτοια κατηγορία εξασφάλιζες στα κάτεργα τα διπλά χρόνια ενός serial killer. Η Αμερική ήταν ο απόλυτος Σατανάς. Μια φορά θυμάμαι πως στην περιοχή μας είχαν εμφανιστεί σμήνη από πράσινες ακρίδες, οι οποίες ήταν θανατηφόρες για τα σιτηρά. Αμέσως διατυπώθηκε η θεωρία ότι πίσω από τις ακρίδες βρίσκονταν οι Αμερικανοί, επειδή η εμφάνισή τους συνέπιπτε με την παρουσία ενός αμερικανικού αεροπλανοφόρου στην Αδριατική. Η Αμερική ήταν η χώρα της Κου Κλουξ Κλαν, του επαίσχυντου καταναλωτισμού, των ζητιάνων, των καταπιεσμένων μαύρων, των ανθρώπων ρομπότ, των ηλιθίων, των πλουσίων που ρουφάνε το αίμα του λαού, των φονιάδων των λαών. Ήταν κάτι σαν τον φοβερό δράκο των παραμυθιών που εμπόδιζε το χωριό να πιει νερό από την καθαρή πηγή. Από την ανάποδη, η συμπάθειά μας για την Αμερική ήταν ένα μέσο αντίστασης ενάντια στο καθεστώς. Το καθεστώς δαιμονοποιούσε την Αμερική, εμείς την εξιδανικεύαμε.

Το καθεστώς κατέρρευσε και οι Αλβανοί ανακάλυψαν πενήντα χρόνια μετά πως είχαν εργαστεί πυρετωδώς για την καταστροφή του εαυτού τους. Και το επικρατέστερο αίσθημα ήταν εκείνο της φοβερής ιστορικής αποτυχίας και της απώλειας ταυτότητας. Δεν είχαμε συμμάχους σε αυτό τον κόσμο, είχαμε μόνο εχθρούς. Μια παρανοϊκή πολιτική, την οποία πλήρωσαν και πληρώνουν ακόμα ακριβά οι Αλβανοί. Τότε η ζυγαριά γύρισε στην άλλη πλευρά ολοσχερώς. Στην Αλβανία κυκλοφορεί σήμερα ένα αυτοσαρκαστικό ανέκδοτο: «Αγάπα την πατρίδα σου όπως οι Αλβανοί την Αμερική». Οι λαοί όταν δεν μπορούν να σταθούν στα πόδια τους και προέρχονται από μια ιστορικά αποτυχημένη διαδρομή ψάχνουν πάντα για προστάτες. Στα Βαλκάνια, άλλωστε, παραδοσιακά οι λαοί έψαχναν για προστάτες και επιρροές. Όπως γράφει η Έλλη Σκοπετέα, «οι Βαλκάνιοι πάντα έβλεπαν τον εαυτό τους διά της τεθλασμένης της Δύσης». Για τους Αλβανούς, λοιπόν, ο μεγάλος προστάτης ήταν η Αμερική. Και όχι μόνο για τους Αλβανούς. Σε πολλές από τις χώρες του πρώην «υπαρκτού» υπάρχει έντονος, τυφλός πολλές φορές, φιλοαμερικανισμός. Κυρίως γιατί στα μάτια των ανθρώπων που προέρχονται από τα σταλινικά καθεστώτα, η Αμερική είναι εκείνη που βοήθησε να ηττηθούν οι παρανοϊκές «δικτατορίες του προλεταριάτου». (Το ότι, πολλές φορές, σε αυτό τον τυφλό φιλοαμερικανισμό πρωτοστατούν πρώην σταλινικοί, όπως συμβαίνει στην Αλβανία, αυτή είναι μια άλλη συζήτηση). Τώρα ζω σε μια χώρα όπου ο αντιαμερικανισμός αποτελεί μόδα. Όταν είχα πρωτοέρθει στην Ελλάδα αυτή η αντιπάθεια για την Αμερική, την οποία δεν είναι και τόσο δύσκολο να την αντιληφθείς, με είχε μπερδέψει. Γιατί η Αμερική βρισκόταν παντού: από τα ΜcDonald΄s, τον τρόπο ζωής, την τέχνη. Οι γονείς με καμάρι έλεγαν ότι το παιδί τους σπουδάζει στην Αμερική. Επιπλέον για τους φτωχούς Βαλκάνιους, που έβγαιναν από τα καθεστώτα που «υπαρκτού», η Ελλάδα ήταν η «Αμερική των Βαλκανίων». Μου πήρε χρόνια να κατανοήσω, τουλάχιστον μερικώς, τα πολιτικά και ιστορικά αίτια αυτού του τόσο αντιφατικού αντιαμερικανισμού στην Ελλάδα. Έλληνες και Αλβανοί πέρασαν από επώδυνες αλλά διαφορετικές ιστορικές διαδρομές και ο καθένας εμπέδωσε τα συμπλέγματά του και κουβαλά τα δικά του φαντάσματα. Αλλά γι΄ αυτό προτιμώ να μιλήσω μια άλλη φορά. Να πω απλά το τετριμμένο, παραφράζοντας τον Jacques Julliard, ότι ο τυφλός φιλοαμερικανισμός είναι ο καπιταλισμός των ηλιθίων και ο τυφλός αντιαμερικανισμός είναι ο σοσιαλισμός των ηλιθίων.

Η Αμερική πάντως δεν ήταν ποτέ τόσο αντιδημοφιλή και απόμακρη από τον κόσμο όσο σήμερα. Και ταυτόχρονα ποτέ δεν υπήρχε τόσο ενδιαφέρον και προσμονή από ολόκληρο τον κόσμο για τις αμερικανικές εκλογές, όπως αυτή την φορά. Σημάδι των καιρών; Αναπόφευκτη συνέπεια της παγκοσμιοποίησης; Ίσως, να ΄ναι και αυτό. Τις μέρες των εκλογών, ένα από τα πράγματα που σε εντυπωσίαζε ήταν η συμμετοχή των εθελοντών, που προσπαθούσαν να συμβάλλουν στη νίκη του Ομπάμα, από όλα τα μέρη του κόσμου. Απλοί άνθρωποι, κυρίως νέοι, Ευρωπαίοι, Δυτικοί και Ανατολικοί, Ασιάτες, Αφρικανοί, μοίραζαν εκλογικά φυλλάδια του Ομπάμα στους δρόμους της Νέας Υόρκης. Τουρίστες της ιστορίας που ήθελαν να ανανεώσουν την σχέση τους με μια Αμερική από την οποία ένιωθαν προδομένοι. Ας ευχηθούμε πως δεν θα νιώσουν προδομένοι και αυτή τη φορά. Χωρίς να έχει αναλάβει ακόμα τα καθήκοντά του, ακούστηκαν και γράφτηκαν σχεδόν όλα για τον Ομπάμα. Αρκεί μια βόλτα στα διάφορα blogs και forums για να το διαπιστώσεις. Μεγάλος πολιτικός. Τσιράκι των πολυεθνικών. Διάδοχος του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ. Όμηρος των λευκών. Μεγάλη ελπίδα. Σταρ των καναλιών. Απλός. Χολιγουντιανός. Μοιάζει στον Λένιν (τον κατηγορούν οι ακροδεξιοί). Δεν μοιάζει στον Λένιν (τον κατηγορούν οι ακροαριστεροί). (Ούτε καν στον Πούτιν, εδώ που τα λέμε). Ψευτομαύρος. Αράπη, θα καταλήξεις σαν τον Κέννεντυ (ωρύονται οι ρατσιστές του Νότου και όλου του κόσμου). Θα αλλάξει την Αμερική. Θα κάνει μια τρύπα στο νερό. Οι μαύροι έκλαιγαν παρακολουθώντας την ομιλία του. Φονιάδες των λαών Αμερικάνοι. Ομπάμα ή μη, ο πετροπόλεμος θα συνεχισθεί (από σχόλιο στην ηλεκτρονική σελίδα των «ΝΕΩΝ»). Ένας μαύρος κάθεται σε έναν οίκο που έχτισαν μαύροι δούλοι, η Ιστορία δεν λέει ποτέ την τελευταία της λέξη. Τίποτα δεν αλλάζει, αυτοί εξαφάνισαν τους Ινδιάνους, λιντσάρισαν τους μαύρους, στηρίζουν το Ισραήλ. Καταπληκτική ομιλία. Δεν είπε ούτε λέξη για την Παλαιστίνη. Υes, we can…

LΙΝΚ:

www.gkapllani.com